Artykuł 35

1. Operacje w zakresie finansowania i inwestycji kwalifikujące się do wsparcia w ramach gwarancji na działania zewnętrzne muszą być spójne z politykami Unii, odpowiednimi dokumentami programowymi oraz ze strategiami i politykami krajów partnerskich i są do tych polityk, dokumentów i strategii dostosowane. Służą one w szczególności wspieraniu celów, ogólnych zasad i ram polityki Instrumentu oraz, w stosownych przypadkach, rozporządzenia IPA III, z należytym uwzględnieniem obszarów priorytetowych określonych w załączniku V do niniejszego rozporządzenia.

2. Gwarancja na działania zewnętrzne wspiera operacje w zakresie finansowania i inwestycji, które spełniają warunki określone w art. 209 ust. 2 lit. a)–e) rozporządzenia finansowego dotyczące w szczególności konieczności zapewnienia dodatkowości, w tym dzięki odpowiadaniu na niedoskonałości rynku lub nieoptymalne sytuacje w zakresie inwestycji, dostosowania interesów kwalifikujących się kontrahentów w celu uniknięcia zakłócania konkurencji, oraz, w stosownych przypadkach, maksymalizacji inwestycji prywatnych, które:

a) zostały poddane, zgodnie z art. 34 rozporządzenia finansowego, ewaluacji ex ante, która musi być proporcjonalna do celów i kwot planowanych operacji, by określić ewentualne skutki i zagrożenia tych operacji w odniesieniu do praw człowieka, standardów środowiskowych, pracowniczych i społecznych, w tym w postaci ocen oddziaływania najważniejszych programów, w przypadku których oczekuje się, że będą miały istotny wpływ na te obszary, zgodnie z celem EFZR+ określonym w art. 31 ust. 2 niniejszego rozporządzenia i z należytym uwzględnieniem zasady dobrowolnie i uprzednio wyrażonej świadomej zgody dotkniętych społeczności w przypadku inwestycji związanych z ziemią;

b) zapewniają komplementarność w ramach różnych filarów Planu inwestycji zewnętrznych oraz z innymi inicjatywami;

c) są wykonalne pod względem ekonomicznym i finansowym, z należytym uwzględnieniem możliwości wsparcia i współfinansowania danego projektu przez prywatnych i publicznych partnerów, z jednoczesnym uwzględnieniem konkretnego środowiska działania i zdolności krajów wskazanych jako kraje doświadczające niestabilności lub konfliktu, kraje najsłabiej rozwinięte, małe rozwijające się państwa wyspiarskie, kraje rozwijające się bez dostępu do morza i głęboko zadłużone kraje ubogie, które mogą czerpać korzyści z bardziej preferencyjnych warunków;

d) są wykonalne pod względem technicznym i zrównoważone z perspektywy środowiskowej i społecznej oraz maksymalizują wpływ na rozwój;

e) nie zakłócają funkcjonowania rynków w krajach partnerskich i regionach i nie konkurują w nieuczciwy sposób z podmiotami lokalnymi;

f) są wdrażane zgodnie z ramami polityki, o których mowa w art. 7, z poszanowaniem mających zastosowanie obowiązków i standardów wynikających z przepisów prawa ochrony środowiska, prawa socjalnego i prawa pracy oraz uzgodnionych na szczeblu międzynarodowym wytycznych, zasad i konwencji dotyczących inwestowania, w szczególności tych przyjętych przez ONZ i OECD, z pełnym poszanowaniem międzynarodowego prawa dotyczącego praw człowieka, jak również zgodnie z celami i ogólnymi zasadami określonymi w art. 3 i 8.

3. Z gwarancji na działania zewnętrzne korzysta się w celu pokrycia ryzyka z tytułu następujących instrumentów:

a) pożyczek, w tym pożyczek w walucie lokalnej;

b) gwarancji;

c) kontrgwarancji;

d) instrumentów rynków kapitałowego;

e) wszelkich innych form finansowania lub wsparcia jakości kredytowej, ubezpieczeń oraz udziałów kapitałowych lub quasi-kapitałowych.

4. Do celów gwarancji na działania zewnętrzne kwalifikującymi się kontrahentami są kontrahenci wymienieni w art. 208 ust. 4 rozporządzenia finansowego, w tym kontrahenci pochodzący z krajów partnerskich i państw trzecich wnoszących wkład na rzecz gwarancji na działania zewnętrzne, pod warunkiem zatwierdzenia przez Komisję zgodnie z art. 37 niniejszego rozporządzenia. Ponadto, w drodze odstępstwa od art. 62 ust. 1 akapit pierwszy lit. c) rozporządzenia finansowego, podmioty prawa prywatnego państwa członkowskiego, kraju partnerskiego lub państwa trzeciego, które to państwa lub kraje wniosły wkład w gwarancję na działania zewnętrzne zgodnie z art. 37 niniejszego rozporządzenia i zapewniają odpowiednie zabezpieczenie swoich zdolności finansowych, uznaje się za spełniające kryteria kwalifikowalności do celów gwarancji na działania zewnętrzne.

5. Kwalifikujący się kontrahenci przestrzegają zasad i warunków określonych w art. 62 ust. 1 akapit pierwszy lit. c) rozporządzenia finansowego. W przypadku podmiotów prawa prywatnego państwa członkowskiego, kraju partnerskiego lub państwa trzeciego, które to państwa lub kraje wniosły wkład w gwarancję na działania zewnętrzne zgodnie z art. 37 niniejszego rozporządzenia, pierwszeństwo mają podmioty, które ujawniają informacje dotyczące kryteriów z zakresu ochrony środowiska, polityki społecznej, podatków i ładu korporacyjnego.

Komisja zapewnia skuteczne, wydajne i sprawiedliwe wykorzystanie dostępnych zasobów wśród kwalifikujących się kontrahentów, także małych i średnich, przy jednoczesnym propagowaniu współpracy między nimi i z uwzględnieniem ich zdolności, wartości dodanej i doświadczenia.

Komisja zapewnia sprawiedliwe traktowanie wszystkich kwalifikujących się kontrahentów, zgodnie z art. 27 ust. 7, i zapewnia, aby unikano konfliktów interesów w okresie wdrażania EFZR+. W celu zapewnienia komplementarności Komisja może zwrócić się do kwalifikujących się kontrahentów o dostarczenie stosownych informacji na temat ich operacji innych niż operacje realizowane w ramach EFZR+.

6. Warunki określone w art. 219 ust. 4 rozporządzenia finansowego w odniesieniu do wkładów w postaci zasobów własnych mają zastosowanie to każdego kwalifikującego się kontrahenta, któremu przyznano gwarancję budżetową w ramach Instrumentu na zasadzie portfela.

7. Komisja dokonuje wyboru kwalifikujących się kontrahentów zgodnie z art. 154 rozporządzenia finansowego, należycie uwzględniając:

a) wskazówki, udzielone przez strategiczne i regionalne rady operacyjne;

b) cele okna inwestycyjnego;

c) doświadczenie kwalifikującego się kontrahenta oraz jego zdolności w zakresie zarządzania ryzykiem;

d) kwotę zasobów własnych i dodatkowych oraz wielkość współfinansowania przez sektor prywatny, które kwalifikujący się kontrahent jest gotów uruchomić na potrzeby okna inwestycyjnego, z należytym uwzględnieniem wielkości danej inwestycji;

e) fachową wiedzę kwalifikujących się kontrahentów na temat sektora lub obszaru geograficznego;

f) korzyści wynikające z propagowania współpracy między kwalifikującymi się kontrahentami.

8. Na podstawie wieloletnich programów indykatywnych i wskazówek przekazanych przez radę strategiczną EFZR+ i radę strategiczną zajmującą się Bałkanami Zachodnimi Komisja – po konsultacjach z regionalnymi radami operacyjnymi i po poinformowaniu Parlamentu Europejskiego i Rady – określa okna inwestycyjne dla: regionów lub konkretnych krajów partnerskich; konkretnych sektorów; konkretnych projektów lub konkretnych kategorii beneficjentów końcowych, które mają być finansowane w ramach Instrumentu; okna te mają być objęte gwarancją na działania zewnętrzne do określonej kwoty. Komisja informuje Parlament Europejski i Radę o tym, w jaki sposób okna inwestycyjne są zgodne z niniejszym artykułem, oraz wyszczególnia ich priorytety w zakresie finansowania. Wszystkie wnioski o wsparcie finansowe w ramach okien inwestycyjnych przedkładane są Komisji.

Wybór okien inwestycyjnych jest należycie uzasadniany poprzez analizę niedoskonałości rynku lub nieoptymalnych sytuacji w zakresie inwestycji na rynku oraz poprzez ocenę jego dostosowania do priorytetów niniejszego rozporządzenia oraz, w stosownych przypadkach, rozporządzenia IPA III. Komisja przeprowadza taką analizę we współpracy z potencjalnie kwalifikującymi się kontrahentami i zainteresowanymi stronami.

Kwalifikujący się kontrahenci mogą zapewniać instrumenty, o których mowa w ust. 3, w ramach okna inwestycyjnego lub projektu indywidualnego zarządzanego przez kwalifikującego się kontrahenta. Instrumenty te mogą być zapewniane na rzecz krajów partnerskich, w tym krajów doświadczających niestabilności lub konfliktu lub krajów stojących w obliczu wyzwań w zakresie odbudowy i odnowy pokonfliktowej, na rzecz instytucji tych krajów partnerskich, w tym ich publicznych banków krajowych i prywatnych banków lokalnych oraz instytucji finansowych, a także na rzecz podmiotów sektora prywatnego, w tym MŚP, w tych krajach partnerskich. Instrumenty te nie mogą przynosić korzyści przedsiębiorstwom kontrolowanym przez sektor wojskowy lub sektor związany z bezpieczeństwem państwa, z wyjątkiem należycie uzasadnionych przypadków.

9. Komisja dokonuje oceny operacji objętych wsparciem w ramach gwarancji na działania zewnętrzne na podstawie kryteriów kwalifikowalności określonych w ust. 1, 2 i 3, w miarę możliwości opierając się na istniejących systemach pomiaru rezultatów stosowanych przez Unię i kwalifikujących się kontrahentów. Komisja ustanawia listę kontrolną kryteriów kwalifikowalności określonych w art. 31, art. 35 ust. 1 i 2 i w oparciu o tę listę ocenia i wybiera wszystkie wnioski, które mają być wspierane z tej gwarancji, na podstawie informacji przekazanych przez kwalifikujących się kontrahentów. W razie potrzeby Komisja zwraca się do kwalifikujących się kontrahentów w celu wyjaśnienia lub wprowadzenia zmian do przekazanych informacji. Komisja corocznie podaje do publicznej wiadomości listy kontrolne i rezultaty swojej oceny w odniesieniu do każdego okna inwestycyjnego w podziale na kraje i sektory.

10. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 44 w celu zmiany obszarów priorytetowych wymienionych w załączniku V.