Artykuł 10

1. Zasoby FST są programowane dla kategorii regionów, w których znajdują się dane terytoria, na podstawie terytorialnych planów sprawiedliwej transformacji ustanowionych zgodnie z art. 11 i zatwierdzonych przez Komisję jako część programu lub zmiana programu. Zaprogramowane zasoby przybierają formę co najmniej jednego specjalnego programu albo co najmniej jednego priorytetu w ramach programów.

Komisja zatwierdza program lub zmianę programu tylko wówczas, gdy wskazanie terytoriów najbardziej dotkniętych negatywnymi skutkami procesu transformacji przedstawione w odpowiednim terytorialnym planie sprawiedliwej transformacji zostało należycie uzasadnione, a terytorialny plan sprawiedliwej transformacji jest zgodny ze zintegrowanym krajowym planem w dziedzinie energii i klimatu danego państwa członkowskiego.

2. Priorytet lub priorytety FST obejmują zasoby FST, na które składają się całość lub część alokacji FST dla państw członkowskich oraz zasoby przesunięte zgodnie z art. 27 rozporządzenia (UE) 2021/1060. Łączna wysokość zasobów z EFRR i EFS+ przesuniętych do FST nie może przekraczać trzykrotności kwoty wsparcia z FST na cele danego priorytetu, z wyłączeniem zasobów, o których mowa w art. 4 ust. 1 niniejszego rozporządzenia.

3. Zgodnie z art. 112 rozporządzenia (UE) 2021/1060 stopa dofinansowania, mająca zastosowanie do regionu, w którym znajduje się terytorium lub terytoria wskazane w terytorialnych planach sprawiedliwej transformacji zgodnie z art. 11 niniejszego rozporządzenia, na priorytet lub priorytety FST nie może być wyższa niż:

a) 85 % dla regionów słabiej rozwiniętych;

b) 70 % dla regionów w okresie przejściowym;

c) 50 % dla regionów lepiej rozwiniętych.

4. Komisja wpłaca na rzecz programu określonego w decyzji zatwierdzającej program 30 % alokacji z FST, w tym kwoty przesunięte zgodnie z art. 27 rozporządzenia (UE) 2021/1060, w ramach wyjątkowych jednorazowych płatności zaliczkowych oprócz rocznych płatności zaliczkowych na rzecz programu, przewidzianych w art. 90 ust. 1 i 2 tego rozporządzenia. Te wyjątkowe płatności zaliczkowe uiszcza się od dnia 1 marca 2024 r.

Zgodnie z art. 90 ust. 5 rozporządzenia (UE) 2021/1060 kwota wypłacona w ramach wyjątkowych płatności zaliczkowych jest rozliczana w zestawieniach wydatków Komisji nie później niż w ramach rozliczeń za ostatni rok obrachunkowy.

Zgodnie z art. 90 ust. 6 rozporządzenia (UE) 2021/1060 wszystkie odsetki generowane przez wyjątkowe płatności zaliczkowe wykorzystuje się na dany program w ten sam sposób co środki z FST i uwzględnia w zestawieniu wydatków za ostatni rok obrachunkowy.

Zgodnie z art. 97 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2021/1060 nie można zawiesić wyjątkowych płatności zaliczkowych.

Zgodnie z art. 105 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2021/1060 płatności zaliczkowe, które należy uwzględnić na potrzeby wyliczenia kwot podlegających umorzeniu, obejmują uiszczone wyjątkowe płatności zaliczkowe.

Na zasadzie odstępstwa od art. 112 rozporządzenia (UE) 2021/1060 maksymalne stopy dofinansowania w odniesieniu do odrębnych priorytetów ustanowionych, aby wspierać realizację celów STEP, wynoszą 100 %.

5. W przypadku gdy zasoby FST są programowane jako priorytety w ramach programu zawierającego również zasoby z EFRR, EFS+ lub Funduszu Spójności, oprócz oceny wyników przeglądu śródokresowego, która ma zostać przedłożona w odniesieniu do każdego programu na podstawie art. 18 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2021/1060, państwo członkowskie może ponownie przedłożyć Komisji ocenę uzupełniającą oraz związany z nią wniosek o zmianę programu, uwzględniający cele szczegółowe i wspierane działania wprowadzone rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/1914 (

6

), do dnia 31 grudnia 2025 r. Zastosowanie mają terminy określone w art. 24 rozporządzenia (UE) 2021/1060.

Taki program może skorzystać w stosownych przypadkach z dodatkowych jednorazowych płatności zaliczkowych, o których mowa w art. 7a ust. 1 akapit pierwszy rozporządzenia (UE) 2021/1058.

W przypadku gdy taki program korzysta z przedłużonego terminu kwalifikowalności wydatków oraz umorzenia zgodnie z art. 7a rozporządzenia (UE) 2021/1058, przedłużenie takie ma również zastosowanie do zasobów FST.

6. W przypadku gdy zasoby FST są programowane w ramach odrębnego programu, państwa członkowskie mogą ustanowić odrębne priorytety, aby wspierać inwestycje przyczyniające się do osiągnięcia celów STEP lub promować dostęp d przystępnych cenowo mieszkań, zgodnie z art. 8 ust. 2 akapit pierwszy lit. p) niniejszego rozporządzenia.

W przypadku gdy co najmniej 10 % zasobów finansowych programu jest realokowanych do co najmniej jednego z odrębnych priorytetów, o których mowa w akapicie pierwszym, Komisja wypłaca w 2026 r. 1,5 % łącznego wsparcia z FST na ten program jako wyjątkową jednorazową płatność zaliczkową. Ponadto do progu 10 % wlicza się również realokacje do odrębnych priorytetów ustanowionych, aby wspierać inwestycje przyczyniające się do osiągnięcia celów STEP, zatwierdzone w zmianach programu przed przeglądem śródokresowym. Zasobów z Instrumentu Unii Europejskiej na rzecz Odbudowy, o których mowa w art. 4, nie uwzględnia się do celu obliczania kwoty odpowiadającej 10 % zasobów finansowych programu.

Płatności zaliczkowe należne państwu członkowskiemu, które wynikają ze zmian programu zgodnie z realokacją na priorytety, o których mowa w akapicie pierwszym niniejszego ustępu, zalicza się jako płatności dokonane w 2025 r. do celów obliczenia kwot podlegających umorzeniu na podstawie art. 105 rozporządzenia (UE) 2021/1060, pod warunkiem że wniosek o zmianę programu przedłożono Komisji do dnia 31 grudnia 2025 r.

W drodze odstępstwa od art. 63 ust. 2 i art. 105 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2021/1060 terminem końcowym kwalifikowalności wydatków oraz umorzenia jest 31 grudnia 2030 r. Odstępstwo to ma zastosowanie wyłącznie w przypadku zatwierdzenia zmian programu polegających na realokacji co najmniej 10 % zasobów finansowych programu do co najmniej jednego z odrębnych priorytetów, jak określono w akapicie drugim niniejszego ustępu.

W odniesieniu do takich programów, jeżeli w rozporządzeniu (UE) 2021/1060 określono termin końcowy na potrzeby stosowania wymogów dotyczących ram wykonania, zarządzania finansowego, sprawozdawczości i oceny, należy rozumieć, że termin ten odnosi się do tej samej daty roku następnego. Dodatkowo, w drodze odstępstwa od art. 2 pkt 29 rozporządzenia (UE) 2021/1060, w przypadku takich programów ostatni rok obrachunkowy należy rozumieć jako odnoszący się do okresu od dnia 1 lipca 2030 r. do dnia 30 czerwca 2031 r.

Oprócz oceny wyników przeglądu śródokresowego, która ma zostać przedłożona w odniesieniu do każdego programu na podstawie art. 18 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2021/1060, państwa członkowskie mogą ponownie przedłożyć Komisji ocenę uzupełniającą oraz powiązane wnioski o zmiany programu, uwzględniając wspierane działania wprowadzone rozporządzeniem (UE) 2025/1914 do dnia 31 grudnia 2025 r. Zastosowanie mają terminy określone w art. 24 rozporządzenia (UE) 2021/1060.