Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/1148 z dnia 7 lipca 2021 r. ustanawiające, w ramach Funduszu Zintegrowanego Zarządzania Granicami, Instrument Wsparcia Finansowego na rzecz Zarządzania Granicami i Polityki Wizowej
Treść z wersji skonsolidowanej na dzień 12 czerwca 2026 — tekst uwzględnia późniejsze zmiany aktu. Wersje skonsolidowane mają charakter dokumentacyjny.
Treść aktu
Tytuł i preambuła (motywy)
ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY (UE) 2021/1148
z dnia 7 lipca 2021 r.
ustanawiające, w ramach Funduszu Zintegrowanego Zarządzania Granicami, Instrument Wsparcia Finansowego na rzecz Zarządzania Granicami i Polityki Wizowej
Rozdział I PRZEPISY OGÓLNE
Artykuł 1
Przedmiot
Niniejsze rozporządzenie ustanawia Instrument Wsparcia Finansowego na rzecz Zarządzania Granicami i Polityki Wizowej (zwany dalej „Instrumentem”), w ramach Funduszu Zintegrowanego Zarządzania Granicami (zwanego dalej „Funduszem”), na okres od dnia 1 stycznia 2021 r. do dnia 31 grudnia 2027 r.
Niniejsze rozporządzenie ustanawia Fundusz wspólnie z rozporządzeniem (UE) 2021/1077 na okres od dnia 1 stycznia 2021 r. do dnia 31 grudnia 2027 r.
Niniejsze rozporządzenie określa cel z zakresu polityki Instrumentu, cele szczegółowe Instrumentu oraz środki służące realizacji tych celów szczegółowych, budżet na okres od dnia 1 stycznia 2021 r. do dnia 31 grudnia 2027 r., formy finansowania unijnego oraz zasady dotyczące przyznawania takiego finansowania.
Artykuł 2
Definicje
Do celów niniejszego rozporządzenia stosuje się następujące definicje:
1) „przejście graniczne” oznacza przejście graniczne zgodnie z definicją w art. 2 pkt 8 rozporządzenia (UE) 2016/399;
2) „europejskie zintegrowane zarządzanie granicami” oznacza europejskie zintegrowane zarządzanie granicami, o którym mowa w art. 3 rozporządzenia (UE) 2019/1896;
3) „granice zewnętrzne” oznaczają granice zewnętrzne zgodnie z definicją w art. 2 pkt 2 rozporządzenia (UE) 2016/399 oraz granice wewnętrzne, na których nie zniesiono jeszcze kontroli;
4) „odcinek granicy zewnętrznej” oznacza odcinek granicy zewnętrznej zgodnie z definicją w art. 2 pkt 11 rozporządzenia (UE) 2019/1896;
5) „obszar hotspotu” oznacza obszar hotspotu zgodnie z definicją w art. 2 pkt 23 rozporządzenia (UE) 2019/1896;
6) „granice wewnętrzne, na których nie zniesiono jeszcze kontroli” oznaczają:
a) wspólną granicę między państwem członkowskim w pełni wdrażającym dorobek Schengen a państwem członkowskim, które jest zobowiązane, zgodnie ze swoim aktem przystąpienia, do pełnego stosowania dorobku Schengen, ale w odniesieniu do którego odpowiednia decyzja Rady upoważniająca je do pełnego stosowania tego dorobku nie weszła jeszcze w życie;
b) wspólną granicę między dwoma państwami członkowskimi zobowiązanymi do pełnego stosowania dorobku Schengen zgodnie z ich odpowiednimi aktami przystąpienia, ale w odniesieniu do których odpowiednia decyzja Rady upoważniająca je do pełnego stosowania tego dorobku nie weszła jeszcze w życie;
7) „sytuacja nadzwyczajna” oznacza sytuację wynikającą z nagłej i wyjątkowo silnej presji związanej z tym, że duża lub nieproporcjonalna liczba obywateli państw trzecich przekroczyła, przekracza lub ma przekroczyć granice zewnętrzne jednego lub większej liczby państw członkowskich, lub sytuację związaną z wystąpieniem zdarzeń związanych z nielegalną imigracją lub przestępczością transgraniczną na granicach zewnętrznych jednego lub większej liczby państw członkowskich, a zdarzenia te mają decydujący wpływ na bezpieczeństwo granic w takim zakresie, że mogą zagrozić funkcjonowaniu strefy Schengen, lub każdą inną sytuację, w przypadku której należycie uzasadniono, że wymagane jest podjęcie natychmiastowego działania na granicach zewnętrznych, w ramach celów Instrumentu;
8) „działania szczególne” oznaczają projekty transnarodowe lub krajowe, które przynoszą unijną wartość dodaną, zgodne z celami Instrumentu, na realizację których jedno, kilka lub wszystkie państwa członkowskie mogą otrzymać dodatkową alokację na swoje programy;
9) „wsparcie operacyjne” oznacza część alokacji dla państwa członkowskiego, która może być wykorzystana jako wsparcie dla organów publicznych odpowiedzialnych za wykonywanie zadań i świadczenie usług, które stanowią usługę publiczną na rzecz Unii;
10) „działania unijne” oznaczają projekty transnarodowe lub projekty o szczególnym znaczeniu dla Unii, realizowane zgodnie z celami Instrumentu;
11) „działanie solidarnościowe” oznacza działanie, którego zakres jest określony w art. 56 ust. 2 lit. b) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1351 (
1
), finansowane z wkładów finansowych przekazanych przez państwa członkowskie, o czym mowa w art. 64 ust. 1 tego rozporządzenia.
Artykuł 3
Cele Instrumentu
1. Celem z zakresu polityki Instrumentu, stanowiącego część Funduszu, jest zapewnienie solidnego i skutecznego europejskiego zintegrowanego zarządzania granicami zewnętrznymi, a tym samym przyczynienie się do zapewnienia wysokiego poziomu bezpieczeństwa wewnętrznego w Unii, przy jednoczesnym zagwarantowaniu swobodnego przepływu osób w Unii i pełnym poszanowaniu odpowiedniego unijnego dorobku prawnego oraz zobowiązań międzynarodowych Unii i państw członkowskich wynikających z instrumentów międzynarodowych, których są stronami.
2. W ramach celu z zakresu polityki określonego w ust. 1 Instrument przyczynia się do realizacji następujących celów szczegółowych:
a) wspieranie skutecznego europejskiego zintegrowanego zarządzania granicami zewnętrznymi, wdrażanego przez Europejską Straż Graniczną i Przybrzeżną w ramach wspólnej odpowiedzialności Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej oraz organów krajowych odpowiedzialnych za zarządzanie granicami, aby ułatwić legalne przekraczanie granic, zapobiegać nielegalnej imigracji i przestępczości transgranicznej oraz wykrywać je, oraz aby skutecznie zarządzać przepływami migracyjnymi;
b) wspieranie wspólnej polityki wizowej, aby zapewnić zharmonizowane podejście do wydawania wiz i ułatwić legalne podróżowanie, pomagając jednocześnie w zapobieganiu zagrożeniom związanym z migracją i bezpieczeństwem.
3. W ramach celów szczegółowych określonych w ust. 2 Instrument jest wdrażany za pomocą środków wykonawczych wymienionych w załączniku II.
Artykuł 4
Niedyskryminacja i poszanowanie praw podstawowych
Działania finansowane w ramach Instrumentu realizuje się w pełnej zgodności z prawami i zasadami zapisanymi w unijnym dorobku prawnym i Karcie oraz z zobowiązaniami międzynarodowymi Unii w zakresie praw podstawowych, w szczególności zapewniając przestrzeganie zasady niedyskryminacji i zasady non-refoulement.
Artykuł 5
Zakres wsparcia
1. W ramach swoich celów oraz zgodnie ze środkami wykonawczymi wymienionymi w załączniku II Instrument wspiera w szczególności działania wymienione w załączniku III.
Aby uwzględnić nieprzewidziane lub nowe okoliczności Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 31 dotyczących zmiany wykazu działań w załączniku III w celu dodania nowych działań.
2. Aby osiągnąć swoje cele, Instrument może wspierać, zgodnie z priorytetami Unii, działania, o których mowa w załączniku III, w państwach trzecich i dotyczące państw trzecich, zgodnie z art. 20.
3. W odniesieniu do działań w państwach trzecich i dotyczących państw trzecich Komisja i państwa członkowskie, wraz z Europejską Służbą Działań Zewnętrznych, zapewniają – zgodnie ze swoimi odpowiednimi obowiązkami – koordynację z odpowiednimi politykami, strategiami i instrumentami Unii. Zapewniają one w szczególności, aby działania w państwach trzecich i dotyczące państw trzecich:
a) były powadzone w synergii oraz przy zachowaniu spójności z innymi działaniami poza Unią wspieranymi za pośrednictwem innych instrumentów unijnych;
b) były spójne z polityką zewnętrzną Unii, zgodne z zasadą spójności polityki na rzecz rozwoju oraz zgodne z dokumentami z zakresu programowania strategicznego dla danego regionu lub państwa;
c) koncentrowały się na środkach, które nie są ukierunkowane na rozwój; oraz
d) służyły interesom unijnych polityk wewnętrznych i były spójne z działaniami podejmowanymi w Unii.
4. Następujące działania nie są kwalifikowalne:
a) działania, o których mowa w ust. 1 lit. a) załącznika III, na granicach wewnętrznych, na których nie zniesiono jeszcze kontroli;
b) działania związane z przejściowym ponownym przywróceniem kontroli granicznej na granicach wewnętrznych w rozumieniu art. 2 pkt 1 rozporządzenia (UE) 2016/399;
c) działania, których głównym celem jest kontrola celna.
Na zasadzie odstępstwa od akapitu pierwszego, w przypadku wystąpienia sytuacji nadzwyczajnej, działania, o których mowa w akapicie pierwszym, mogą zostać uznane za kwalifikowalne.
Rozdział II RAMY FINANSOWANIA ORAZ RAMY WDRAŻANIA
Sekcja 1 Przepisy wspólne
Artykuł 6
Zasady ogólne
1. Wsparcie udzielane w ramach Instrumentu uzupełnia interwencję krajową, regionalną i lokalną oraz koncentruje się na wytworzeniu unijnej wartości dodanej w odniesieniu do osiągnięcia celów Instrumentu.
2. Komisja i państwa członkowskie zapewniają, aby wsparcie udzielane w ramach Instrumentu oraz wsparcie udzielane przez państwa członkowskie były spójne z odpowiednimi działaniami, politykami i priorytetami Unii, oraz stanowiły uzupełnienie wsparcia udzielanego w ramach innych instrumentów Unii.
3. Instrument jest wdrażany w ramach zarządzania bezpośredniego, dzielonego lub pośredniego zgodnie z art. 62 ust. 1 akapit pierwszy lit. a), b) i c) rozporządzenia finansowego.
Artykuł 7
Budżet
1. Pula środków finansowych na realizację Instrumentu na okres na okres od dnia 1 stycznia 2021 r. do dnia 31 grudnia 2027 r. wynosi 5 241 000 000 EUR w cenach bieżących.
2. W wyniku dostosowania dotyczącego poszczególnych programów przewidzianego w art. 5 rozporządzenia Rady (UE, Euratom) 2020/2093 kwotę, o której mowa w ust. 1 niniejszego artykułu, zwiększa się o dodatkową alokację wynoszącą 1 000 000 000 EUR w cenach stałych z 2018 r., jak określono w załączniku II do tego rozporządzenia.
3. Pulę środków finansowych wykorzystuje się w następujący sposób:
a) 3 668 000 000 EUR przydziela się na programy państw członkowskich, z czego 200 568 000 EUR przydziela się na specjalny program tranzytowy, o którym mowa w art. 17;
b) 1 573 000 000 EUR przydziela się na instrument tematyczny, o którym mowa w art. 8.
4. Dodatkową alokację, o której mowa w ust. 2, przydziela się na instrument tematyczny, o którym mowa w art. 8.
5. Z inicjatywy Komisji, do 0,52 % puli środków finansowych przydziela się na pomoc techniczną, o której mowa w art. 35 rozporządzenia (UE) 2021/1060, na wdrożenie Instrumentu.
6. Zgodnie z odpowiednimi postanowieniami stosownych układów o stowarzyszeniu dokonuje się ustaleń w celu określenia charakteru i zasad udziału w Instrumencie państw stowarzyszonych w zakresie wprowadzania w życie, stosowaniu i rozwoju dorobku Schengen. Jak najszybciej po powiadomieniu przez zainteresowane państwo o decyzji dotyczącej zatwierdzenia treści Instrumentu i jego wdrożenia do wewnętrznego porządku prawnego tego państwa, zgodnie z odpowiednim układem o stowarzyszeniu, Komisja przedkłada Radzie zalecenie dotyczące podjęcia negocjacji dotyczących tych ustaleń na podstawie art. 218 ust. 3 TFUE. Po otrzymaniu zalecenia, Rada niezwłocznie podejmuje decyzję dotyczącą upoważnienia do podjęcia tych negocjacji. Wkłady finansowe tych państw dodaje się do zasobów ogólnych dostępnych z puli środków finansowych, o której mowa w ust. 1.
7. Zgodnie z art. 26 rozporządzenia (UE) 2021/1060 do 5 % początkowej alokacji dla państwa członkowskiego z któregokolwiek z funduszy objętych tym rozporządzeniem w ramach zarządzania dzielonego może – na wniosek tego państwa członkowskiego – zostać przesunięte do Instrumentu w ramach zarządzania bezpośredniego lub pośredniego. Komisja wykonuje te zasoby bezpośrednio zgodnie z art. 62 ust. 1 akapit pierwszy lit. a) rozporządzenia finansowego lub pośrednio zgodnie z lit. c) tego akapitu. Zasoby te wykorzystuje się na rzecz zainteresowanego państwa członkowskiego.
Artykuł 8
Przepisy ogólne dotyczące wdrażania instrumentu tematycznego
1. Kwotę, o której mowa w art. 7 ust. 3 lit. b), przydziela się w sposób elastyczny za pośrednictwem instrumentu tematycznego, z wykorzystaniem zarządzania dzielonego, bezpośredniego lub pośredniego zgodnie z programami prac. Z uwagi na wewnętrzny charakter Instrumentu, instrument tematyczny służy przede wszystkim polityce wewnętrznej Unii zgodnie z celami szczegółowymi określonymi w art. 3 ust. 2.
Finansowanie z instrumentu tematycznego wykorzystuje się na jego następujące komponenty:
a) działania szczególne;
b) działania unijne; oraz
c) pomoc w sytuacjach nadzwyczajnych, o której mowa w art. 25.
Pomoc techniczna z inicjatywy Komisji, o której mowa w art. 35 rozporządzenia (UE) 2021/1060, otrzymuje również wsparcie z kwoty, o której mowa w art. 7 ust. 3 lit. b) niniejszego rozporządzenia.
2. Finansowanie z instrumentu tematycznego przeznaczane jest na priorytety mające wysoką unijną wartość dodaną lub wykorzystywane jest w celu zaspokojenia pilnych potrzeb, zgodnie z uzgodnionymi priorytetami Unii, które zostały uwzględnione w załączniku II, w tym potrzebę ochrony granic zewnętrznych, zapobiegania przestępczości transgranicznej na granicach zewnętrznych – w szczególności przemytowi migrantów i handlowi ludźmi oraz imigracji nieuregulowanej – i jej wykrywania, a także skutecznego zarządzania przepływami migracyjnymi i wspierania wspólnej polityki wizowej.
Finansowanie, o których mowa w akapicie pierwszym niniejszego ustępu, z wyjątkiem finansowania wykorzystywanego na pomoc w sytuacjach nadzwyczajnych zgodnie z art. 25, wspiera jedynie działania wymienione w załączniku III.
3. Komisja współpracuje z organizacjami społeczeństwa obywatelskiego i odpowiednimi sieciami, w szczególności w celu przygotowywania i ewaluacji programów prac dotyczących działań unijnych finansowanych w ramach Instrumentu.
4. W przypadku gdy finansowanie z instrumentu tematycznego jest udzielane państwom członkowskim w ramach zarządzania bezpośredniego lub pośredniego, Komisja zapewnia, aby nie wybierano projektów, których dotyczy uzasadniona opinia wydana przez Komisję w ramach postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom na podstawie art. 258 TFUE, która poddaje w wątpliwość legalność i prawidłowość wydatków lub realizacji tych projektów.
5. Do celów art. 23 i art. 24 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2021/1060 w przypadku gdy finansowanie z instrumentu tematycznego jest wdrażane w ramach zarządzania dzielonego, zainteresowane państwo członkowskie zapewnia, aby uzasadniona opinia wydana przez Komisję w ramach postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom na podstawie art. 258 TFUE, która poddaje w wątpliwość legalność i prawidłowość wydatków lub realizacji działań, nie dotyczyła zamierzonych działań; Komisja natomiast ocenia zamierzone działania pod tym względem.
6. Komisja ustanawia całkowitą kwotę udostępnianą na instrument tematyczny w ramach środków rocznych z budżetu Unii.
7. Komisja przyjmuje w drodze aktów wykonawczych decyzje w sprawie finansowania, o których mowa w art. 110 rozporządzenia finansowego, dotyczące instrumentu tematycznego oraz określające cele i działania, które mają być wspierane, a także kwoty przeznaczone na każdy z komponentów, o których mowa w ust. 1 akapit drugi niniejszego artykułu. Decyzje w sprawie finansowania mogą być roczne lub wieloletnie i mogą obejmować jeden komponent lub większą liczbę komponentów instrumentu tematycznego, o którym mowa w ust. 1 akapit drugi niniejszego artykułu. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 32 ust. 3 niniejszego rozporządzenia.
8. Komisja zapewnia, aby podział zasobów na cele szczególne określone w art. 3 ust. 2 był sprawiedliwy i przejrzysty. Komisja składa sprawozdania dotyczące wykorzystania i podziału instrumentu tematycznego między komponenty, o których mowa w ust. 1 akapit drugi niniejszego artykułu, w tym w zakresie wsparcia udzielanego na rzecz działań w państwach trzecich lub dotyczących państw trzecich w ramach działań unijnych.
9. Po przyjęciu decyzji w sprawie finansowania, o której mowa w ust. 7, Komisja może wprowadzić odpowiednie zmiany do programów państw członkowskich.
Sekcja 2 Wsparcie i wdrażanie w ramach zarządzania dzielonego
Artykuł 9
Zakres stosowania
1. Niniejszą sekcję stosuje się do kwoty, o której mowa w art. 7 ust. 3 lit. a), oraz do dodatkowych zasobów wdrażanych w ramach zarządzania dzielonego zgodnie z decyzją w sprawie finansowania dotyczącą instrumentu tematycznego, o którym mowa w art. 8.
2. Wsparcie w ramach niniejszej sekcji wdrażane jest w ramach zarządzania dzielonego zgodnie z art. 63 rozporządzenia finansowego i rozporządzeniem (UE) 2021/1060.
Artykuł 10
Zasoby budżetowe
1. Kwotę, o której mowa w art. 7 ust. 3 lit. a), przydziela się na programy państw członkowskich orientacyjnie w następujący sposób:
a) 3 057 000 000 EUR zgodnie z załącznikiem I;
b) 611 000 000 EUR na korektę przydziałów na programy państw członkowskich, o której mowa w art. 14 ust. 1.
2. W przypadku gdy kwota, o której mowa w ust. 1 lit. b) niniejszego artykułu, nie została przydzielona w całości, pozostała kwota może zostać dodana do kwoty, o której mowa w art. 7 ust. 3 lit. b).
3. Wsparcie udzielane na podstawie niniejszego rozporządzenia może być finansowane, do celów działań solidarnościowych, z wkładów wnoszonych przez państwa członkowskie oraz innych darczyńców publicznych lub prywatnych jako zewnętrzne dochody przeznaczone na określony cel zgodnie z art. 21 ust. 5 rozporządzenia finansowego.
Artykuł 11
Płatności zaliczkowe
1. Zgodnie z art. 90 ust. 4 rozporządzenia (UE) 2021/1060 płatności zaliczkowe w przypadku Instrumentu są wypłacane w postaci rocznych rat przed dniem 1 lipca każdego roku, z zastrzeżeniem dostępności środków, w następujący sposób:
a) 2021 r.: 4 %;
b) 2022 r.: 3 %;
c) 2023 r.: 5 %;
d) 2024 r.: 5 %;
e) 2025 r.: 5 %;
f) 2026 r.: 5 %.
2. W przypadku gdy program państwa członkowskiego zostanie przyjęty po dniu 1 lipca 2021 r., wcześniejsze raty wypłacane są w roku, w którym został on przyjęty.
Artykuł 12
Stopy współfinansowania
1. Wkład z budżetu Unii nie przekracza 75 % łącznych wydatków kwalifikowalnych na dany projekt.
2. Wkład z budżetu Unii można zwiększyć do 90 % łącznych wydatków kwalifikowalnych na projekty wdrażane w ramach działań szczególnych.
3. Wkład z budżetu Unii można zwiększyć do 90 % łącznych wydatków kwalifikowalnych na działania wymienione w załączniku IV.
4. Wkład z budżetu Unii można zwiększyć do 100 % łącznych wydatków kwalifikowalnych na wsparcie operacyjne, w tym specjalny program tranzytowy, o którym mowa w art. 17.
5. Wkład z budżetu Unii można zwiększyć do 100 % łącznych wydatków kwalifikowalnych zgodnie z art. 85 ust. 2 lub 3 rozporządzenia (UE) 2018/1240.
6. Wkład z budżetu Unii można zwiększyć do 100 % łącznych wydatków kwalifikowalnych na pomoc w sytuacjach nadzwyczajnych, o której mowa w art. 25.
7. Wkład z budżetu Unii można zwiększyć do 100 % łącznych wydatków kwalifikowalnych na pomoc techniczną z inicjatywy państw członkowskich, w granicach określonych w art. 36 ust. 5 lit. b) ppkt (vi) rozporządzenia (UE) 2021/1060.
7a. Wkład z budżetu Unii można zwiększyć do 100 % łącznych wydatków kwalifikowalnych na działania solidarnościowe.
8. W decyzji Komisji zatwierdzającej program państwa członkowskiego ustala się stopę współfinansowania i maksymalną kwotę wsparcia z Instrumentu dla rodzajów działań objętych wkładem, o którym mowa w ust. 1–7.
9. W decyzji Komisji zatwierdzającej program państwa członkowskiego określa się – dla każdego rodzaju działania – czy stopa współfinansowania ma zastosowanie w odniesieniu do:
a) całkowitego wkładu, obejmującego wkłady publiczne i prywatne; lub
b) wyłącznie wkładu publicznego.
Artykuł 13
Programy państw członkowskich
1. Każde państwo członkowskie zapewnia, aby priorytety ujęte w jego programie były spójne z unijnymi priorytetami i wyzwaniami w obszarze zarządzania granicami i polityką wizową i aby im odpowiadały oraz były w pełni zgodne z odpowiednim unijnym dorobkiem prawnym i zobowiązaniami międzynarodowymi Unii i państw członkowskich wynikającymi z instrumentów międzynarodowych, których są stronami. Przy określaniu priorytetów swoich programów państwa członkowskie zapewniają, aby programy odpowiednio uwzględniały środki wykonawcze wymienione w załączniku II.
Z uwagi na wewnętrzny charakter Instrumentu, programy państw członkowskich służą przede wszystkim polityce wewnętrznej Unii zgodnie z celami szczegółowymi określonymi w art. 3 ust. 2 niniejszego rozporządzenia.
Komisja ocenia programy państw członkowskich zgodnie z art. 23 rozporządzenia (UE) 2021/1060.
2. W ramach zasobów przydzielonych w art. 10 ust. 1 oraz bez uszczerbku dla ust. 3 niniejszego artykułu, każde państwo członkowskie przydziela – w swoim programie – co najmniej 10 % na cel szczegółowy określony w art. 3 ust. 2 lit. b).
3. Państwo członkowskie może przydzielić mniej niż minimalną wielkość procentową, o której mowa w ust. 2, tylko wówczas, gdy przedstawi w swoim programie szczegółowe wyjaśnienie powodów, dla których przydzielenie zasobów poniżej tego poziomu nie zagraża osiągnięciu danego celu.
4. Komisja zapewnia, aby wiedza i doświadczenie właściwych agencji zdecentralizowanych, w szczególności Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej, eu-LISA oraz Agencji Praw Podstawowych Unii Europejskiej, ustanowionej rozporządzeniem Rady (WE) nr 168/2007 (
2
), były uwzględniane w zakresie obszarów ich kompetencji przy opracowywaniu programów państw członkowskich, na wczesnym etapie i w odpowiednim czasie.
5. Komisja konsultuje się z Europejską Agencją Straży Granicznej i Przybrzeżnej w sprawie działań objętych wsparciem operacyjnym, aby zapewnić spójność i komplementarność działań Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej i działań państw członkowskich w odniesieniu do zarządzania granicami, aby uniknąć podwójnego finansowania oraz osiągnąć oszczędność kosztową. W razie konieczności Komisja konsultuje się z eu-LISA w sprawie działań objętych wsparciem operacyjnym, w odniesieniu do których eu-LISA posiada szczególną wiedzę fachową zgodnie ze swoim mandatem.
6. W stosownych przypadkach Komisja może włączyć właściwe agencje zdecentralizowane, w tym te wymienione w ust. 4, w realizację zadań związanych z monitorowaniem i ewaluacją określonych w sekcji 5, w szczególności w celu zapewnienia zgodności działań realizowanych przy wsparciu z Instrumentu z odpowiednim unijnym dorobkiem prawnym i uzgodnionymi priorytetami Unii.
7. W następstwie przyjęcia zaleceń wchodzących w zakres stosowania niniejszego rozporządzenia zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr 1053/2013 oraz wydania zaleceń w ramach przeprowadzania ocen narażenia zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2019/1896, zainteresowane państwo członkowskie analizuje, wraz z Komisją, najbardziej odpowiednie podejście do zrealizowania tych zaleceń przy wsparciu z Instrumentu.
8. W stosownych przypadkach Komisja włącza Europejską Agencję Straży Granicznej i Przybrzeżnej w proces analizowania najbardziej odpowiedniego podejścia do zrealizowania zaleceń, o których mowa w ust. 7, przy wsparciu z Instrumentu. W tym kontekście Komisja może, w stosownych przypadkach, korzystać z wiedzy fachowej innych organów i jednostek organizacyjnych Unijnych w odniesieniu do konkretnych kwestii wchodzących w zakres ich kompetencji.
9. Wdrażając ust. 7, zainteresowane państwo członkowskie uznaje za priorytet swojego programu wdrożenie środków mających usunąć wszelkie stwierdzone niedociągnięcia, w szczególności środków mających usunąć poważne niedociągnięcia i środków stanowiących odpowiedź na oceny stwierdzające niezgodność.
10. W razie konieczności w programie zainteresowanego państwa członkowskiego wprowadza się zmiany zgodnie z art. 24 rozporządzenia (UE) 2021/1060, aby uwzględnić zalecenia, o których mowa w ust. 7 niniejszego artykułu.
11. We współpracy i na podstawie konsultacji z Komisją i Europejską Agencją Straży Granicznej i Przybrzeżnej zgodnie z obszarami kompetencji tej agencji, zainteresowane państwo członkowskie może dokonać ponownej alokacji zasobów w ramach swojego programu, w tym zasobów przeznaczonych na wsparcie operacyjne, w celu realizacji zaleceń, o których mowa w ust. 7, w przypadku gdy zalecenia te mają skutki finansowe.
12. W każdym przypadku, gdy państwo członkowskie postanawia realizować projekt z państwem trzecim lub w państwie trzecim przy wsparciu z Instrumentu, zainteresowane państwo członkowskie konsultuje się z Komisją przed zatwierdzeniem projektu.
13. W przypadku gdy państwo członkowskie postanawia realizować – przy wsparciu z Instrumentu – działanie z państwem trzecim, w państwie trzecim lub działanie dotyczące państwa trzeciego w zakresie monitorowania, wykrywania, identyfikowania, śledzenia i przechwytywania osób nielegalnie przekraczających granicę oraz zapobiegania temu zjawisku do celów wykrywania i zwalczania imigracji nieuregulowanej i przestępczości transgranicznej oraz zapobiegania tym zjawiskom lub do celów przyczyniania się do ochrony migrantów i przyczyniania się do ratowania życia migrantów, to państwo członkowskie zapewnia, aby Komisja została powiadomiona o wszelkiej współpracy dwustronnej lub wielostronnej z tym państwem trzecim zgodnie z art. 76 ust. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1896.
14. W odniesieniu do sprzętu, w tym środków transportu, oraz systemów ICT wymaganych do skutecznej i bezpiecznej kontroli granic, w tym akcji poszukiwania i ratowania, które zostały zakupione przy wsparciu z Instrumentu:
a) państwa członkowskie zapewniają, aby przy uruchamianiu procedur zakupu sprzętu i systemów ICT, które mają zostać opracowane przy wsparciu z Instrumentu, spełniano standardy ustanowione zgodnie z art. 16 i 64 rozporządzenia (UE) 2019/1896;
b) cały wielkoskalowy sprzęt operacyjny do zarządzania granicami, taki jak środki transportu i nadzoru lotniczego i morskiego, zakupiony przez państwa członkowskie, rejestrowany jest w rezerwie wyposażenia technicznego Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej w celu udostępniania tego sprzętu zgodnie z art. 64 ust. 9 rozporządzenia (UE) 2019/1896;
c) mogą być one dodatkowo wykorzystywane w następujących obszarach uzupełniających: kontrola celna, operacje morskie o charakterze wielozadaniowym oraz do realizowania celów Funduszu Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Funduszu Azylu, Migracji i Integracji;
d) państwa członkowskie, w celu wspierania spójnego planowania rozwoju zdolności Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej oraz możliwości korzystania ze wspólnego udzielania zamówień, zgłaszają Komisji – w ramach wymogów dotyczących sprawozdawczości zgodnie z art. 29 – dostępne plany wieloletnie dotyczące sprzętu, który ma zostać zakupiony w ramach Instrumentu, a Komisja przekazuje takie informacje Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej.
Sprzęt i systemy ICT, o których mowa w akapicie pierwszym, kwalifikują się do otrzymania wsparcia finansowego z Instrumentu w przypadku gdy spełniony jest wymóg określony w akapicie pierwszym lit. a).
Do celów akapitu pierwszego lit. c) sprzęt i systemy ICT pozostają dostępne i gotowe dla skutecznych i bezpiecznych działań w zakresie kontroli granicznej. Wykorzystanie sprzętu w obszarach uzupełniających, o których mowa w akapicie pierwszym lit. c), nie może przekraczać 30 % całkowitego okresu użytkowania tego sprzętu. Systemy ICT opracowane do celów akapitu pierwszego lit. c) zapewniają dane i usługi na rzecz systemów zarządzania granicami na poziomie krajowym lub unijnym. Państwa członkowskie informują Komisję w rocznym sprawozdaniu z wykonania o wykorzystaniu do różnych celów, o którym mowa w akapicie pierwszym lit. c), oraz miejscu wykorzystania wielofunkcyjnego sprzętu i systemów ICT.
15. W przypadku gdy państwa członkowskie realizują działania w ramach Instrumentu zwracają szczególną uwagę na swoje zobowiązania międzynarodowe dotyczące akcji poszukiwania i ratowania na morzu. Sprzęt i systemy ICT, o których mowa w ust. 14 akapit pierwszy lit. a)–d), mogą być wykorzystywane do akcji poszukiwania i ratowania w sytuacjach, które mogą wystąpić podczas operacji ochrony granic morskich.
16. Szkolenia w dziedzinie zarządzania granicami przeprowadzane przy wsparciu z Instrumentu opierają się na odpowiednich zharmonizowanych i wysokojakościowych europejskich normach w zakresie kształcenia i wspólnego szkolenia dla straży granicznej i straży przybrzeżnej, w szczególności na wspólnych podstawowych programach szkoleń, o których mowa w art. 62 ust. 6 rozporządzenia (UE) 2019/1896.
17. W swoich programach państwa członkowskie realizują w szczególności działania wymienione w załączniku IV. Aby uwzględnić nieprzewidziane lub nowe okoliczności oraz zapewnić skuteczne wdrażanie finansowania, Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 31 dotyczących zmiany zamieszczonego w załączniku IV wykazu działań kwalifikujących się do wyższych stóp współfinansowania.
18. Programowanie, o którym mowa w art. 22 ust. 5 rozporządzenia (UE) 2021/1060, opiera się na rodzajach interwencji określonych w tabeli 1 zamieszczonej w załączniku VI do niniejszego rozporządzenia i obejmuje orientacyjny podział zaprogramowanych zasobów według rodzaju interwencji w ramach każdego celu szczegółowego określonego w art. 3 ust. 2 niniejszego rozporządzenia.
Artykuł 14
Przegląd śródokresowy
1. W 2024 r. Komisja przydzieli na programy zainteresowanych państw członkowskich dodatkową kwotę, o której mowa w art. 10 ust. 1 lit. b), zgodnie z kryteriami, o których mowa w pkt 1 lit. c) oraz pkt 2–10 załącznika I. Alokacja będzie opierać się na najnowszych dostępnych danych statystycznych dotyczących kryteriów, o których mowa w pkt 1 lit. c) oraz pkt 2–10 załącznika I. Finansowanie stanie się skuteczne od dnia 1 stycznia 2025 r.
2. W przypadku gdy co najmniej 10 % początkowej alokacji na program, o której mowa w art. 10 ust. 1 lit. a) niniejszego rozporządzenia, nie zostało objęte wnioskami o płatność złożonymi zgodnie z art. 91 rozporządzenia (UE) 2021/1060, zainteresowane państwo członkowskie nie kwalifikuje się do otrzymania dodatkowej alokacji na swój program, o którym mowa w art. 10 ust. 1 lit. b) niniejszego rozporządzenia.
3. Przydzielając środki finansowe z instrumentu tematycznego, o którym mowa w art. 8 niniejszego rozporządzenia, począwszy od dnia 1 stycznia 2025 r., Komisja uwzględni postępy państw członkowskich w osiąganiu celów pośrednich ram wykonania, o których mowa w art. 16 rozporządzenia (UE) 2021/1060, oraz zidentyfikowane niedociągnięcia w zakresie wdrażania.
Artykuł 15
Działania szczególne
1. Oprócz swojej alokacji na podstawie art. 10 ust. 1 państwo członkowskie może otrzymać środki finansowe na działania szczególne, pod warunkiem że finansowanie to zostanie następnie ujęte jako takie w jego programie i będzie wykorzystywane na udział w realizacji celów Instrumentu.
2. Finansowanie na działania szczególne nie może być wykorzystywane na inne działania w ramach programu państwa członkowskiego, z wyjątkiem należycie uzasadnionych przypadków i po zatwierdzeniu przez Komisję w drodze zmiany programu państwa członkowskiego.
Artykuł 16
Wsparcie operacyjne
1. Państwo członkowskie może wykorzystać do 33 % kwoty przydzielonej na jego program w ramach Instrumentu w celu sfinansowania wsparcia operacyjnego dla organów publicznych odpowiedzialnych za wykonywanie zadań i świadczenie usług, które stanowią usługę publiczną na rzecz Unii.
2. Wykorzystując wsparcie operacyjne, państwo członkowskie przestrzega odpowiedniego unijnego dorobku prawnego.
3. Państwo członkowskie wyjaśnia w swoim programie i w rocznych sprawozdaniach z wykonania, o których mowa w art. 29, w jaki sposób wykorzystanie wsparcia operacyjnego przyczyni się do osiągnięcia celów Instrumentu. Przed zatwierdzeniem programu państwa członkowskiego Komisja dokonuje oceny sytuacji wyjściowej w państwach członkowskich, które wskazały, że zamierzają wykorzystać wsparcie operacyjne, po konsultacji z Europejską Agencją Straży Granicznej i Przybrzeżnej oraz, stosownie do przypadku, z eu-LISA w zakresie obszarów kompetencji tych agencji zgodnie z art. 13 ust. 4, biorąc pod uwagę informacje przedstawione przez te państwa członkowskie oraz, w stosownych przypadkach, informacje dostępne w wyniku ocen stosowania dorobku Schengen i ocen narażenia, w tym zaleceń wynikających z ocen stosowania dorobku Schengen i ocen narażenia.
4. Bez uszczerbku dla art. 5 ust. 4 lit. c), wsparcie operacyjne koncentruje się na działaniach objętych wydatkami określonymi w załączniku VII.
5. Aby uwzględnić nieprzewidziane lub nowe okoliczności lub zapewnić skuteczne wdrażanie finansowania, Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 31 dotyczących zmiany załącznika VII w odniesieniu do wydatków kwalifikujących się do otrzymania wsparcia operacyjnego.
Artykuł 17
Wsparcie operacyjne na rzecz specjalnego programu tranzytowego
1. Instrument zapewnia wsparcie na pokrycie niepobranych opłat za wydanie wiz tranzytowych oraz dodatkowych kosztów poniesionych w związku z wdrażaniem programem uproszczonego tranzytu zgodnie z rozporządzeniami (WE) nr 693/2003 i (WE) nr 694/2003.
2. Zasoby przydzielone Litwie na specjalny program tranzytowy zgodnie z art. 7 ust. 3 lit. a) udostępnia się jako dodatkowe wsparcie operacyjne dla Litwy, w tym na inwestycje w infrastrukturę, zgodnie z wydatkami kwalifikującymi się do otrzymania wsparcia operacyjnego w ramach jej programu, o których mowa w załączniku VII.
3. Na zasadzie odstępstwa od art. 16 ust. 1 Litwa może wykorzystać kwotę przyznaną jej zgodnie z art. 7 ust. 3 lit. a) na finansowanie wsparcia operacyjnego w uzupełnieniu kwoty, o której mowa w art. 16 ust. 1.
4. Komisja i Litwa dokonują przeglądu stosowania niniejszego artykułu w przypadku zmian, które mają wpływ na istnienie lub funkcjonowanie specjalnego programu tranzytowego.
5. Na podstawie uzasadnionego wniosku przedłożonego przez Litwę zasoby przydzielone na specjalny program tranzytowy zgodnie z art. 7 ust. 3 lit. a) poddaje się przeglądowi i w razie konieczności koryguje przed przyjęciem ostatniego programu prac dotyczącego instrumentu tematycznego, o którym mowa w art. 8, w ramach zasobów budżetowych, o których mowa w art. 7 ust. 3 lit. b), za pośrednictwem instrumentu tematycznego, o którym mowa w art. 8.
Artykuł 18
Kontrole zarządcze i audyty projektów realizowanych przez organizacje międzynarodowe
1. Niniejszy artykuł stosuje się do organizacji międzynarodowych lub ich agencji, o których mowa w art. 62 ust. 1 akapit pierwszy lit. c) ppkt (ii) rozporządzenia finansowego, których systemy, zasady i procedury zostały pozytywnie ocenione przez Komisję zgodnie z art. 154 ust. 4 i 7 tego rozporządzenia do celów pośredniego wykonywania dotacji z budżetu Unii (zwanych dalej „organizacjami międzynarodowymi”).
2. Bez uszczerbku dla art. 83 akapit pierwszy lit. a) rozporządzenia (UE) 2021/1060 i art. 129 rozporządzenia finansowego, w przypadku gdy organizacja międzynarodowa jest beneficjentem zgodnie z definicją w art. 2 pkt 9 rozporządzenia (UE) 2021/1060, instytucja zarządzająca nie jest zobowiązana do przeprowadzania kontroli zarządczych, o których mowa w art. 74 ust. 1 akapit pierwszy lit. a) rozporządzenia (UE) 2021/1060, pod warunkiem że organizacja międzynarodowa przedłoży instytucji zarządzającej dokumenty, o których mowa w art. 155 ust. 1 akapit pierwszy lit. a), b) i c) rozporządzenia finansowego.
3. Bez uszczerbku dla art. 155 ust. 1 akapit pierwszy lit. c) rozporządzenia finansowego, w deklaracji zarządczej przedkładanej przez organizację międzynarodową potwierdza się, że projekt jest zgodny z mającym zastosowanie prawem oraz warunkami wsparcia projektu.
4. Ponadto w przypadku gdy koszty mają zostać zwrócone zgodnie z art. 53 ust. 1 lit. a) rozporządzenia (UE) 2021/1060, w deklaracji zarządczej przedkładanej przez organizację międzynarodową potwierdza się, że:
a) zweryfikowano faktury i dowody ich płatności przez beneficjenta;
b) zweryfikowano zapisy księgowe lub kody księgowe dokonane przez beneficjenta dla transakcji związanych z wydatkami zadeklarowanymi instytucji zarządzającej.
5. W przypadku gdy koszty mają zostać zwrócone zgodnie z art. 53 ust. 1 lit. b), c) lub d) rozporządzenia (UE) 2021/1060, w deklaracji zarządczej przedkładanej przez organizację międzynarodową potwierdza się, że warunki zwrotu wydatków zostały spełnione.
6. Dokumenty, o których mowa w art. 155 ust. 1 akapit pierwszy lit. a) i c) rozporządzenia finansowego, przedkłada się instytucji zarządzającej wraz z wnioskiem o płatność złożonym przez beneficjenta.
7. Beneficjent przedkłada instytucji zarządzającej sprawozdanie finansowe do dnia 15 października każdego roku. Do sprawozdania finansowego dołącza się opinię niezależnego organu audytowego sporządzoną zgodnie ze standardami audytu przyjętymi na poziomie międzynarodowym. W opinii tej ustala się, czy wprowadzone systemy kontroli funkcjonują właściwie i są efektywne pod względem kosztów oraz czy transakcje leżące u podstaw rozliczeń są legalne i prawidłowe. W opinii tej wskazuje się również, czy w ramach przeprowadzonego audytu poddano w wątpliwość stwierdzenia zawarte w deklaracjach zarządczych przedłożonych przez organizację międzynarodową, oraz zawiera ona informacje dotyczące podejrzeń popełnienia nadużycia finansowego. Opinia ta musi dawać pewność, że wydatki ujęte we wnioskach o płatność przedłożonych instytucji zarządzającej przez organizację międzynarodową są legalne i prawidłowe.
8. Bez uszczerbku dla istniejących możliwości przeprowadzania dalszych audytów, o których mowa w art. 127 rozporządzenia finansowego, instytucja zarządzająca sporządza deklarację zarządczą, o której mowa w art. 74 ust. 1 akapit pierwszy lit. f) rozporządzenia (UE) 2021/1060. Instytucja zarządzająca dokonuje tego w oparciu o dokumenty przedłożone przez organizację międzynarodową zgodnie z ust. 2–5 i 7 niniejszego artykułu, zamiast polegać na kontrolach zarządczych, o których mowa w art. 74 ust. 1 tego rozporządzenia.
9. Dokument określający warunki wsparcia, o którym mowa w art. 73 ust. 3 rozporządzenia (UE) 2021/1060, zawiera wymogi określone w niniejszym artykule.
10. Ust. 2 nie stosuje się, a instytucja zarządzająca jest w związku z tym zobowiązana do przeprowadzania kontroli zarządczych w przypadku gdy:
a) ta instytucja zarządzająca stwierdza szczególne ryzyko wystąpienia nieprawidłowości lub przesłanki wskazujące na nadużycie finansowe w odniesieniu do projektu zainicjowanego lub wdrażanego przez organizację międzynarodową;
b) organizacja międzynarodowa nie przedłożyła tej instytucji zarządzającej dokumentów, o których mowa w ust. 2–5 i 7; lub
c) dokumenty, o których mowa w ust. 2–5 i 7, przedłożone przez organizację międzynarodową są niekompletne.
11. W przypadku gdy projekt, w którym organizacja międzynarodowa jest beneficjentem zgodnie z definicją w art. 2 ust. 9 rozporządzenia (UE) 2021/1060, jest częścią próby, o której mowa w art. 79 tego rozporządzenia, instytucja audytowa może przeprowadzić swoje prace na podstawie podpróby transakcji związanych z tym projektem. W przypadku wykrycia błędów w podpróbie instytucja audytowa może w stosownych przypadkach zwrócić się do audytora organizacji międzynarodowej o ocenę pełnego zakresu i łącznej kwoty błędów w tym projekcie.
Sekcja 3 Wsparcie i wdrażanie w ramach zarządzania bezpośredniego lub pośredniego
Artykuł 19
Zakres stosowania
Komisja wdraża wsparcie w ramach niniejszej sekcji bezpośrednio zgodnie z art. 62 ust. 1 akapit pierwszy lit. a) rozporządzenia finansowego albo pośrednio zgodnie z lit. c) tego akapitu.
Artykuł 20
Kwalifikujące się podmioty
1. Następujące podmioty kwalifikują się do otrzymania finansowania unijnego:
a) podmioty prawne z siedzibą w:
(i) państwie członkowskim lub powiązanym z nim krajem lub terytorium zamorskim;
(ii) państwie trzecim wymienionym w programie prac, na warunkach określonych w ust. 3;
b) podmioty prawne utworzone na mocy prawa Unii lub organizacje międzynarodowe istotne dla realizacji celów Instrumentu.
2. Osoby fizyczne nie kwalifikują się do otrzymania finansowania unijnego.
3. Podmioty, o których mowa w ust. 1 lit. a) ppkt (ii), uczestniczą jako część konsorcjum składającego się z co najmniej dwóch niezależnych podmiotów, z których co najmniej jeden ma siedzibę w państwie członkowskim.
Podmioty uczestniczące jako część konsorcjum, o którym mowa w akapicie pierwszym niniejszego ustępu, zapewniają, aby działania, w których uczestniczą, były zgodne z zasadami zapisanymi w Karcie oraz przyczyniały się do realizacji celów Instrumentu.
Artykuł 21
Działania unijne
1. Z inicjatywy Komisji Instrument można wykorzystać do finansowania działań unijnych związanych z celami Instrumentu, zgodnie z załącznikiem III.
2. Działania unijne mogą zapewniać finansowanie w dowolnej formie przewidzianej w rozporządzeniu finansowym, w szczególności w postaci dotacji, nagród i zamówień.
3. Dotacje wdrażane w ramach zarządzania bezpośredniego są udzielane i zarządzane zgodnie z tytułem VIII rozporządzenia finansowego.
4. Członkowie komisji oceniającej wnioski, o której mowa w art. 150 rozporządzenia finansowego, mogą być ekspertami zewnętrznymi.
5. Z wkładów na mechanizm wzajemnego ubezpieczenia można pokryć ryzyko związane z odzyskaniem środków należnych od ich odbiorców i wkłady te uznaje się za wystarczającą gwarancję na podstawie rozporządzenia finansowego. Stosuje się art. 37 ust. 7 rozporządzenia (UE) 2021/695 (
3
).
Artykuł 22
Pomoc techniczna z inicjatywy Komisji
Zgodnie z art. 35 rozporządzenia (UE) 2021/1060 z Instrumentu można finansować w 100 % pomoc techniczną realizowaną z inicjatywy lub w imieniu Komisji.
Artykuł 23
Audyty
Audyty dotyczące wykorzystania wkładu Unii przeprowadzane przez osoby lub podmioty, w tym przez osoby lub podmioty inne niż te, które zostały upoważnione przez instytucje, organy lub jednostki organizacyjne Unii, stanowią podstawę ogólnej pewności zgodnie z art. 127 rozporządzenia finansowego.
Artykuł 24
Informacje, komunikacja i promocja
1. Odbiorcy finansowania unijnego podają informacje o pochodzeniu tych środków oraz zapewniają eksponowanie finansowania unijnego, w szczególności podczas promowania działań i ich rezultatów, poprzez dostarczanie spójnych, skutecznych, istotnych i proporcjonalnych ukierunkowanych informacji przeznaczonych dla różnych grup odbiorców, w tym dla mediów i opinii publicznej. Zapewnia się eksponowanie finansowania unijnego oraz udostępnia się takie informacje, z wyjątkiem należycie uzasadnionych przypadków, w których publiczne ujawnienie takich informacji nie jest możliwe lub odpowiednie lub w których podanie takich informacji podlega ograniczeniom prawnym, w szczególności ze względów bezpieczeństwa, porządku publicznego, z uwagi na postępowania przygotowawcze w sprawach karnych lub ochronę danych osobowych. Aby zapewnić eksponowanie finansowania unijnego, jego odbiorcy, informując publicznie o danym działaniu, wskazują pochodzenie finansowania i eksponują symbol Unii.
2. Aby dotrzeć do jak najszerszego kręgu odbiorców, Komisja prowadzi działania informacyjne i komunikacyjne związane z Instrumentem oraz realizowanymi w jego ramach działaniami i uzyskanymi rezultatami.
Zasoby finansowe przydzielone na Instrument przyczyniają się również do komunikacji instytucjonalnej na temat priorytetów politycznych Unii, w zakresie, w jakim priorytety te są związane z celami Instrumentu.
3. Komisja publikuje programy prac instrumentu tematycznego, o którym mowa w art. 8. W przypadku wsparcia udzielanego w ramach zarządzania bezpośredniego lub pośredniego Komisja publikuje informacje, o których mowa w art. 38 ust. 2 rozporządzenia finansowego, na publicznie dostępnej stronie internetowej oraz regularnie je aktualizuje. Informacje te publikuje się w formacie otwartym przeznaczonym do odczytu komputerowego, co pozwala na ich sortowanie, przeszukiwanie, ekstrakcję i porównywanie.
Sekcja 4 Wsparcie i wdrażanie w ramach zarządzania dzielonego, bezpośredniego lub pośredniego
Artykuł 25
Pomoc w sytuacjach nadzwyczajnych
1. Instrument zapewnia pomoc finansową w celu zaspokojenia pilnych i szczególnych potrzeb w przypadku wystąpienia należycie uzasadnionych sytuacji nadzwyczajnych.
W odpowiedzi na takie należycie uzasadnione sytuacje nadzwyczajne Komisja może udzielić pomocy w sytuacjach nadzwyczajnych, w granicach dostępnych zasobów.
2. Pomoc w sytuacjach nadzwyczajnych może mieć formę dotacji udzielanych bezpośrednio agencjom zdecentralizowanym.
3. Oprócz alokacji na podstawie art. 10 ust. 1, na programy państw członkowskich można przydzielić pomoc w sytuacjach nadzwyczajnych, pod warunkiem że zostanie ona następnie ujęta jako taka w programach państw członkowskich. Finansowanie to nie może być wykorzystywane na inne działania w ramach programu państwa członkowskiego, z wyjątkiem należycie uzasadnionych przypadków oraz po zatwierdzeniu przez Komisję w drodze zmiany programu państwa członkowskiego. Płatności zaliczkowe z tytułu pomocy w sytuacjach nadzwyczajnych mogą wynosić do 95 % wkładu Unii, z zastrzeżeniem dostępności środków finansowych.
4. Dotacje wdrażane w ramach zarządzania bezpośredniego są udzielane i zarządzane zgodnie z tytułem VIII rozporządzenia finansowego.
5. W przypadku gdy jest to niezbędne do realizacji działania, pomoc w sytuacjach nadzwyczajnych może obejmować wydatki poniesione przed dniem przedłożenia wniosku o udzielenie dotacji lub wniosku o udzielenie pomocy na to działanie, pod warunkiem że wydatki te nie zostały poniesione przed dniem 1 stycznia 2021 r.
6. Pomoc w sytuacjach nadzwyczajnych udzielana jest w sposób całkowicie zgodny zarówno z odpowiednim unijnym dorobkiem prawnym, jak i z zobowiązaniami międzynarodowymi Unii i państw członkowskich wynikającymi z instrumentów międzynarodowych, których są stronami.
7. W przypadku należycie uzasadnionej szczególnie pilnej potrzeby oraz w celu zapewnienia terminowej dostępności zasobów na pomoc w sytuacjach nadzwyczajnych Komisja może oddzielnie przyjąć decyzję, o której mowa w art. 110 rozporządzenia finansowego, dotyczącą finansowania pomocy w sytuacjach nadzwyczajnych w drodze aktu wykonawczego mającego natychmiastowe zastosowanie zgodnie z procedurą, o której mowa w art. 32 ust. 4. Taki akt pozostaje w mocy przez okres nieprzekraczający18 miesięcy.
Artykuł 26
Finansowanie skumulowane i alternatywne
1. Działanie, które otrzymało wkład w ramach Instrumentu, może również otrzymać wkład z jakiegokolwiek innego programu Unii, w tym funduszy objętych zarządzaniem dzielonym, pod warunkiem że wkłady te nie pokrywają tych samych kosztów. Zasady odnośnego programu Unii mają zastosowanie do odpowiedniego wkładu do działania. Finansowanie skumulowane nie może przekraczać łącznych kosztów kwalifikowalnych działania. Wsparcie w ramach różnych programów Unii może być obliczane na zasadzie proporcjonalnej, zgodnie z dokumentami określającymi warunki wsparcia.
2. Zgodnie z art. 73 ust. 4 rozporządzenia (UE) 2021/1060, Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego lub Europejski Fundusz Społecznego Plus mogą wspierać działania, które otrzymały znak „pieczęci doskonałości” zgodnie z definicją w art. 2 pkt 45 tego rozporządzenia. Aby otrzymać znak „pieczęć doskonałości”, działania muszą spełniać łącznie następujące warunki:
a) zostały ocenione w kontekście zaproszenia do składania wniosków w ramach Instrumentu;
b) spełniają minimalne wymogi jakościowe określone w tym zaproszeniu do składania wniosków; oraz
c) nie mogą być finansowane w ramach tego zaproszenia do składania wniosków z uwagi na ograniczenia budżetowe.
Sekcja 5 Monitorowanie, sprawozdawczość i ewaluacja
Podsekcja 1 Przepisy wspólne
Artykuł 27
Monitorowanie i sprawozdawczość
1. Zgodnie z wymogami dotyczącymi sprawozdawczości określonymi w art. 41 ust. 3 akapit pierwszy lit. h) ppkt (iii) rozporządzenia finansowego Komisja przedstawia Parlamentowi Europejskiemu i Radzie informacje dotyczące głównych wskaźników efektywności wymienionych w załączniku V do niniejszego rozporządzenia.
2. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 31 dotyczących zmiany załącznika V w celu dokonania niezbędnych dostosowań głównych wskaźników efektywności wymienionych w tym załączniku.
3. Wskaźniki na potrzeby sprawozdawczości dotyczącej postępów Instrumentu w realizacji celów szczególnych określonych w art. 3 ust. 2 określa załącznik VIII. W przypadku wskaźników produktu wartość bazową ustala się na poziomie zero. Cele pośrednie ustalone na rok 2024 r. oraz cele końcowe ustalone na rok 2029 r. mają charakter kumulacyjny.
4. Komisja składa również sprawozdania dotyczące wykorzystania finansowania z instrumentu tematycznego, o którym mowa w art. 8, na wspieranie działań w państwach trzecich lub dotyczących państw trzecich oraz dotyczące udziału finansowania z instrumentu tematycznego, jaki jest wykorzystywany do wspierania takich działań.
5. System sprawozdawczości dotyczącej realizacji celów zapewnia efektywne, skuteczne i terminowe gromadzenie danych na potrzeby monitorowania realizacji i rezultatów programu. W tym celu na odbiorców środków finansowych Unii oraz, w stosownych przypadkach, na państwa członkowskie, nakłada się proporcjonalne wymogi dotyczące sprawozdawczości.
6. Aby zapewnić skuteczną ocenę postępów w realizacji celów Instrumentu, Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 31 zmieniających załącznik VIII, w celu dokonania przeglądu lub uzupełnienia tych wskaźników, jeżeli uznaje się to za konieczne, oraz uzupełniających niniejsze rozporządzenie o uregulowania dotyczące monitorowania i oceny, w tym przepisy dotyczące informacji, które mają przekazywać państwa członkowskie. Każda zmiana załącznika VIII ma zastosowanie wyłącznie do projektów wybranych po wejściu w życie tej zmiany.
Artykuł 28
Ewaluacja
1. Do dnia 31 grudnia 2024 r. Komisja przeprowadzi ewaluację śródokresową niniejszego rozporządzenia. Oprócz kwestii ocenianych na podstawie art. 45 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2021/1060 ewaluacja śródokresowa obejmuje ocenę:
a) skuteczności Instrumentu, w tym postępów w realizacji jego celów, z uwzględnieniem wszystkich odpowiednich już dostępnych informacji, w szczególności rocznych sprawozdań z wykonania, o których mowa w art. 29, oraz wskaźników produktu i rezultatu określonych w załączniku VIII;
b) efektywności wykorzystania zasobów przydzielonych Instrumentowi oraz efektywności środków zarządzania i kontroli wprowadzonych w celu jego wykonania;
c) utrzymania znaczenia i odpowiedniości środków wykonawczych wymienionych w załączniku II;
d) koordynacji, spójności i komplementarności działań wspieranych w ramach Instrumentu ze wsparciem z innych funduszy Unii;
e) unijnej wartości dodanej działań realizowanych w ramach Instrumentu.
Ewaluacja śródokresowa uwzględnia wyniki ewaluacji retrospektywnej dotyczącej skutków instrumentu na rzecz wsparcia finansowego w zakresie granic zewnętrznych i wiz, w ramach Funduszu Bezpieczeństwa Wewnętrznego na okres 2014–2020.
2. W uzupełnieniu do art. 45 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2021/1060 ewaluacja retrospektywna obejmuje elementy wymienione w ust. 1 niniejszego artykułu. Ponadto ewaluacji poddaje się wpływ Instrumentu.
3. Ewaluację śródokresową i ewaluację retrospektywną przeprowadza się w terminie pozwalającym na uwzględnienie ich wyników w procesie decyzyjnym, w tym w stosownych przypadkach do celów przeglądów niniejszego rozporządzenia.
4. Komisja zapewnia, aby informacje zawarte w ewaluacji śródokresowej i ewaluacji retrospektywnej były publicznie dostępne, z wyjątkiem należycie uzasadnionych przypadków, w których podanie takich informacji podlega ograniczeniom prawnym, w szczególności ze względu na funkcjonowanie lub bezpieczeństwo granic zewnętrznych w ramach europejskiego zintegrowanego zarządzania granicami, ze względów bezpieczeństwa, porządku publicznego, z uwagi na postępowania przygotowawcze lub ochronę danych osobowych.
5. W ewaluacji śródokresowej i ewaluacji retrospektywnej Komisja zwraca szczególną uwagę na ewaluację działań realizowanych z państwami trzecimi, w państwach trzecich lub działań dotyczących państw trzecich zgodnie z art. 5 oraz art. 13 ust. 12 i 13.
Podsekcja 2 Przepisy dotyczące zarządzania dzielonego
Artykuł 29
Roczne sprawozdania z wykonania
1. Do dnia 15 lutego 2023 r. i do dnia 15 lutego każdego kolejnego roku do 2031 r. włącznie państwa członkowskie przedłożą Komisji roczne sprawozdanie z wykonania, o którym mowa w art. 41 ust. 7 rozporządzenia (UE) 2021/1060.
Okres sprawozdawczy obejmuje ostatni rok obrachunkowy zgodnie z definicją w art. 2 pkt 29 rozporządzenia (UE) 2021/1060, poprzedzający rok przedłożenia sprawozdania. Sprawozdanie przedłożone do dnia 15 lutego 2023 r. obejmuje okres od dnia 1 stycznia 2021 r.
2. Roczne sprawozdania z wykonania zawierają w szczególności informacje dotyczące:
a) postępów w realizacji programu państwa członkowskiego oraz osiąganiu określonych w nim celów pośrednich i celów końcowych, z uwzględnieniem najnowszych danych, zgodnie z wymogiem zawartym w art. 42 rozporządzenia (UE) 2021/1060;
aa) realizacji działań solidarnościowych, w tym podziału wkładów finansowych według działań oraz opisu głównych rezultatów osiągniętych w wyniku finansowania;
b) wszelkich kwestii mających wpływ na wykonanie programu państwa członkowskiego oraz działań podjętych w celu zaradzenia tym kwestiom, w tym informacje dotyczące wszelkich uzasadnionych opinii wydanych przez Komisję w odniesieniu do postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom, o którym mowa w art. 258 TFUE, w związku z wdrażaniem Instrumentu;
c) komplementarności między działaniami wspieranymi w ramach Instrumentu oraz wsparciem zapewnianym z innych funduszy Unii, w szczególności w odniesieniu do działań podejmowanych w państwach trzecich lub dotyczących państw trzecich;
d) wkładu programu państwa członkowskiego we wdrażanie odpowiedniego unijnego dorobku prawnego i planów działania;
e) realizacji działań w zakresie komunikacji i eksponowania;
f) spełnienia mających zastosowanie warunków podstawowych oraz ich stosowania przez cały okres programowania, w szczególności zgodności z prawami podstawowymi;
g) poziomu wydatków zgodnie z art. 85 ust. 2 i 3 rozporządzenia (UE) 2018/1240 ujętych w zestawieniach wydatków na podstawie art. 98 rozporządzenia (UE) 2021/1060;
h) realizacji projektów w państwie trzecim lub dotyczących państwa trzeciego.
Roczne sprawozdanie z wykonania zawiera streszczenie obejmujące wszystkie punkty określone w akapicie pierwszym niniejszego ustępu. Komisja zapewnia, aby streszczenia przekazywane przez państwa członkowskie były tłumaczone na wszystkie języki urzędowe Unii i podawane do wiadomości publicznej.
3. Komisja może przekazywać uwagi do rocznych sprawozdań z wykonania w terminie dwóch miesięcy od dnia ich otrzymania. Jeżeli Komisja nie przekaże uwag w tym terminie, sprawozdanie uznaje się za przyjęte.
4. Na swojej stronie internetowej Komisja podaje linki do stron internetowych, o których mowa w art. 49 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2021/1060.
5. W celu zapewnienia jednolitych warunków wykonywania niniejszego artykułu Komisja przyjmuje akt wykonawczy ustanawiający wzór rocznego sprawozdania z wykonania. Ten akt wykonawczy przyjmuje się zgodnie z procedurą doradczą, o której mowa w art. 32 ust. 2.
Artykuł 30
Monitorowanie i sprawozdawczość w ramach zarządzania dzielonego
1. Na potrzeby monitorowania i sprawozdawczości zgodnie z tytułem IV rozporządzenia (UE) 2021/1060 stosuje się, w stosownych przypadkach, kody interwencji określone w załączniku VI niniejszego rozporządzenia. Aby uwzględnić nieprzewidziane lub nowe okoliczności oraz zapewnić skuteczne wdrażanie finansowania, Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 31 dotyczących zmiany załącznika VI.
2. Wskaźniki określone w załączniku VIII do niniejszego rozporządzenia stosuje się zgodnie z art. 16 ust. 1 oraz art. 22 i 42 rozporządzenia (UE) 2021/1060.
Rozdział III PRZEPISY PRZEJŚCIOWE I KOŃCOWE
Artykuł 31
Wykonywanie przekazanych uprawnień
1. Powierzenie Komisji uprawnień do przyjmowania aktów delegowanych podlega warunkom określonym w niniejszym artykule.
2. Uprawnienia do przyjmowania aktów delegowanych, o których mowa w art. 5 ust. 1 akapit drugi, art. 13 ust. 17, art. 16 ust. 5, art. 27 ust. 2 i 6 oraz art. 30 ust. 1, powierza się Komisji do dnia 31 grudnia 2027 r.
3. Przekazanie uprawnień, o którym mowa w art. 5 ust. 1 akapit drugi, art. 13 ust. 17, art. 16 ust. 5, art. 27 ust. 2 i 6 oraz art. 30 ust. 1, może zostać w dowolnym momencie odwołane przez Parlament Europejski lub przez Radę. Decyzja o odwołaniu kończy przekazanie określonych w niej uprawnień. Decyzja o odwołaniu staje się skuteczna następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej lub w późniejszym terminie określonym w tej decyzji. Nie wpływa ona na ważność już obowiązujących aktów delegowanych.
4. Przed przyjęciem aktu delegowanego Komisja konsultuje się z ekspertami wyznaczonymi przez każde państwo członkowskie zgodnie z zasadami określonymi w Porozumieniu międzyinstytucjonalnym z dnia 13 kwietnia 2016 r. w sprawie lepszego stanowienia prawa.
5. Niezwłocznie po przyjęciu aktu delegowanego Komisja przekazuje go równocześnie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.
6. Akt delegowany przyjęty na podstawie art. 5 ust. 1 akapit drugi, art. 13 ust. 17, art. 16 ust. 5, art. 27 ust. 2 i 6 lub art. 30 ust. 1 wchodzi w życie tylko wówczas, gdy ani Parlament Europejski, ani Rada nie wyraziły sprzeciwu w terminie dwóch miesięcy od przekazania tego aktu Parlamentowi Europejskiemu i Radzie, lub gdy, przed upływem tego terminu, zarówno Parlament Europejski, jak i Rada poinformowały Komisję, że nie wniosą sprzeciwu. Termin ten przedłuża się o dwa miesiące z inicjatywy Parlamentu Europejskiego lub Rady.
Artykuł 32
Procedura komitetowa
1. Komisję wspomaga Komitet ds. Funduszy w Obszarze Spraw Wewnętrznych. Komitet ten jest komitetem w rozumieniu rozporządzenia (UE) nr 182/2011.
2. W przypadku odesłania do niniejszego ustępu stosuje się art. 4 rozporządzenia (UE) nr 182/2011.
3. W przypadku odesłania do niniejszego ustępu stosuje się art. 5 rozporządzenia (UE) nr 182/2011.
W przypadku gdy komitet nie wyda żadnej opinii, Komisja nie przyjmuje projektu aktu wykonawczego i stosuje się art. 5 ust. 4 akapit trzeci rozporządzenia (UE) nr 182/2011.
4. W przypadku odesłania do niniejszego ustępu stosuje się art. 8 rozporządzenia (UE) nr 182/2011 w związku z jego art. 5.
Artykuł 33
Przepisy przejściowe
1. Niniejsze rozporządzenie nie ma wpływu na kontynuację ani modyfikację działań rozpoczętych na podstawie rozporządzenia (UE) nr 515/2014, które nadal stosuje się do tych działań aż do ich zamknięcia.
2. Z puli środków finansowych przeznaczonych na Instrument pokrywane mogą być również wydatki na pomoc techniczną i administracyjną w celu zapewnienia przejścia między Instrumentem a środkami przyjętymi na podstawie rozporządzenia (UE) nr 515/2014.
3. Zgodnie z art. 193 ust. 2 akapit drugi lit. a) rozporządzenia finansowego, biorąc pod uwagę opóźnione wejście w życie niniejszego rozporządzenia oraz w celu zapewnienia ciągłości, przez ograniczony okres, koszty poniesione w związku z działaniami wspieranymi na podstawie niniejszego rozporządzenia w ramach zarządzania bezpośredniego, których realizacja już się rozpoczęła, można uznać za kwalifikujące się do finansowania od dnia 1 stycznia 2021 r., nawet jeżeli koszty te zostały poniesione przed przedłożeniem wniosku o udzielenie dotacji lub wniosku o udzielenie pomocy.
4. Państwa członkowskie mogą nadal po dniu 1 stycznia 2021 r. wspierać projekt wybrany i rozpoczęty na podstawie rozporządzenia (UE) nr 515/2014, zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr 514/2014, pod warunkiem że spełnione są wszystkie następujące warunki:
a) projekt składa się z dwóch etapów możliwych do wyodrębnienia pod kątem finansowym i objętych oddzielnymi ścieżkami audytu;
b) całkowity koszt projektu przekracza 2 500 000 EUR;
c) płatności dokonane przez odpowiedzialną instytucję na rzecz beneficjentów z tytułu pierwszego etapu projektu uwzględnione są w przedkładanych Komisji wnioskach o płatność na podstawie rozporządzenia (UE) nr 514/2014, a wydatki z tytułu drugiego etapu projektu uwzględnione są we wnioskach o płatność na podstawie rozporządzenia (UE) 2021/1060;
d) drugi etap projektu jest zgodny z mającym zastosowanie prawem i kwalifikuje się do wsparcia z Instrumentu na podstawie niniejszego rozporządzenia i rozporządzenia (UE) 2021/1060;
e) państwo członkowskie zobowiązuje się zakończyć projekt, uczynić go operacyjnym i ująć go w rocznym sprawozdaniu z wykonania, które ma zostać przedłożone do dnia 15 lutego 2024 r.
Przepisy niniejszego rozporządzenia i rozporządzenia (UE) 2021/1060 stosuje się do drugiego etapu projektu, o którym mowa w akapicie pierwszym niniejszego ustępu.
Niniejszy ustęp stosuje się wyłącznie do projektów, które zostały wybrane w ramach zarządzania dzielonego na podstawie rozporządzenia (UE) nr 514/2014.
Artykuł 34
Wejście w życie i rozpoczęcie stosowania
Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie z dniem jego opublikowania w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Niniejsze rozporządzenie stosuje się od dnia 1 stycznia 2021 r.
Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane w państwach członkowskich zgodnie z Traktatami.
Załącznik I
Kryteria alokacji finansowania na programy państw członkowskich
1. Zasoby budżetowe dostępne na podstawie art. 10 zostają podzielone między państwa członkowskie w następujący sposób:
a) każde państwo członkowskie otrzymuje z Instrumentu ustaloną kwotę w wysokości po 8 000 000 EUR w cenach bieżących tylko na początku okresu programowania, z wyjątkiem Cypru, Malty i Grecji, które utrzymują ustaloną kwotę w wysokości 28 000 000 EUR w cenach bieżących dla każdego z nich;
b) kwota 200 568 000 EUR na specjalny program tranzytowy, o którym mowa w art. 17, zostaje przydzielona Litwie tylko na początku okresu programowania; oraz
c) pozostałe zasoby budżetowe, o których mowa w art. 10, rozdziela się na podstawie następujących kryteriów:
(i) 30 % na zewnętrzne granice lądowe;
(ii) 35 % na zewnętrzne granice morskie;
(iii) 20 % na porty lotnicze;
(iv) 15 % na urzędy konsularne.
2. Zasoby budżetowe dostępne na podstawie pkt 1 lit. c) ppkt (i) oraz (ii), przeznaczone na zewnętrzne granice lądowe i zewnętrzne granice morskie, zostają podzielone między państwa członkowskie w następujący sposób:
a) 70 % stosownie do ważonej długości ich zewnętrznych granic lądowych i zewnętrznych granic morskich; oraz
b) 30 % stosownie do obciążenia pracą na ich zewnętrznych granicach lądowych i zewnętrznych granicach morskich, określonego zgodnie z pkt 6 lit. a).
Ważoną długość, o której mowa w akapicie pierwszym lit. a) niniejszego punktu, ustala się przy zastosowaniu współczynników ważenia, o których mowa w pkt 10, dla każdego konkretnego odcinka granicy zewnętrznej.
3. Zasoby budżetowe dostępne na podstawie pkt 1 lit. c) ppkt (iii), przeznaczone na porty lotnicze, zostają podzielone między państwa członkowskie stosownie do obciążenia pracą w ich portach lotniczych, określonego zgodnie z pkt 6 lit. b).
4. Zasoby budżetowe dostępne na podstawie pkt 1 lit. c) ppkt (iv), przeznaczone na urzędy konsularne, zostają podzielone między państwa członkowskie w następujący sposób:
a) 50 % stosownie do liczby urzędów konsularnych, z wyłączeniem konsulatów honorowych, państw członkowskich w państwach wymienionych w załączniku I do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1806 (
4
); oraz
b) 50 % stosownie do obciążenia pracą związanego z zarządzaniem polityką wizową w urzędach konsularnych państw członkowskich w państwach wymienionych w załączniku I do rozporządzenia (UE) 2018/1806, określonego zgodnie z pkt 6 lit. c) niniejszego załącznika.
5. Do celów podziału zasobów na podstawie pkt 1 lit. c) niniejszego załącznika wyrażenie „zewnętrzne granice morskie” oznacza zewnętrzne granice morza terytorialnego państw członkowskich zgodnie z definicją w art. 4–16 Konwencji Narodów Zjednoczonych o prawie morza. Jednakże definicja „zewnętrznych granic morskich” uwzględnia przypadki gdy w celu zapobiegania imigracji nieuregulowanej lub nielegalnym wjazdom regularnie prowadzi się operacje o dalekim zasięgu poza zewnętrznymi granicami morza terytorialnego państw członkowskich, w obszarach wysokiego zagrożenia. Definicja „zewnętrznych granic morskich” w tym kontekście określana jest przy uwzględnieniu danych operacyjnych pochodzących z ostatnich dwóch lat, przedstawionych przez zainteresowane państwa członkowskie oraz poddanych ocenie przez Europejską Agencję Straży Granicznej i Przybrzeżnej do celów sprawozdania, o którym mowa w pkt 9 niniejszego załącznika. Definicję tę stosuje się wyłącznie do celów niniejszego rozporządzenia.
6. Do celów początkowej alokacji środków finansowych ocena obciążenia pracą opiera się na najnowszych średnich danych liczbowych obejmujących lata 2017, 2018 i 2019. Do celów przeglądu śródokresowego ocena obciążenia pracą opiera się na najnowszych średnich danych liczbowych obejmujących lata 2021, 2022 i 2023. Ocena obciążenia pracą opiera się na następujących czynnikach:
a) na zewnętrznych granicach lądowych i zewnętrznych granicach morskich:
(i) 70 % stosownie do liczby przypadków przekroczenia granic zewnętrznych na przejściach granicznych;
(ii) 30 % stosownie do liczby obywateli państw trzecich, którym odmówiono wjazdu na granicach zewnętrznych;
b) w portach lotniczych:
(i) 70 % stosownie do liczby przypadków przekroczenia granic zewnętrznych na przejściach granicznych;
(ii) 30 % stosownie do liczby obywateli państw trzecich, którym odmówiono wjazdu na granicach zewnętrznych;
c) w urzędach konsularnych:
(i) liczba wniosków wizowych w związku z pobytem krótkoterminowym lub tranzytem lotniczym.
7. Wartości odniesienia dotyczące liczby urzędów konsularnych, o których mowa w pkt 4 lit. a), oblicza się na podstawie informacji przekazanych Komisji zgodnie z art. 40 ust. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 810/2009 (
5
).
W przypadku gdy państwo członkowskie nie dostarczy wymaganych danych statystycznych, wykorzystuje się najnowsze dostępne dane dla tego państwa członkowskiego. W przypadku gdy nie są dostępne żadne dane dla państwa członkowskiego, wartość odniesienia wynosi zero.
8. Wartościami odniesienia dla obciążenia pracą, o którym mowa:
a) w pkt 6 lit. a) ppkt (i) oraz pkt 6 lit. b) ppkt (i), są najnowsze dane statystyczne dostarczone przez państwo członkowskie zgodnie z prawem Unii;
b) w pkt 6 lit. a) ppkt (ii) oraz lit. b) ppkt (ii), są najnowsze dane statystyczne opracowane przez Komisję (Eurostat) na podstawie danych dostarczonych przez państwa członkowskie zgodnie z prawem Unii;
c) w pkt 6 lit. c), są najnowsze dane statystyczne dotyczące wiz, o których mowa w art. 46 rozporządzenia (WE) nr 810/2009.
W przypadku gdy państwo członkowskie nie dostarczy wymaganych danych statystycznych, wykorzystuje się najnowsze dostępne dane dla tego państwa członkowskiego. W przypadku gdy nie są dostępne żadne dane dla państwa członkowskiego, wartość odniesienia wynosi zero.
9. Europejska Agencja Straży Granicznej i Przybrzeżnej dostarcza Komisji sprawozdanie dotyczące podziału zasobów w odniesieniu do zewnętrznych granic lądowych, zewnętrznych granic morskich i portów lotniczych, o którym mowa w pkt 1 lit. c). W stosownych przypadkach niektóre części tego sprawozdania mogą zostać uznane za informacje niejawne zgodnie z art. 92 rozporządzenia (UE) 2019/1896. Po konsultacji z Komisją Europejska Agencja Straży Granicznej i Przybrzeżnej podaje do publicznej wiadomości jawną wersję sprawozdania.
10. Do celów początkowej alokacji środków, w sprawozdaniu, o którym mowa w pkt 9 niniejszego załącznika, określa się średni poziom ryzyka dla każdego odcinka granicy na podstawie najnowszych średnich danych liczbowych obejmujących lata 2017, 2018 i 2019. Do celów przeglądu śródokresowego, w sprawozdaniu, o którym mowa w pkt 9 niniejszego załącznika, określa się średni poziom ryzyka dla każdego odcinka granicy na podstawie najnowszych średnich danych liczbowych obejmujących lata 2021, 2022 i 2023. W sprawozdaniu określa się następujące konkretne współczynniki ważenia dla poszczególnych odcinków granic przy zastosowaniu poziomów ryzyka określonych zgodnie z art. 34 ust. 1 i 2 rozporządzenia (UE) 2019/1896:
a) współczynnik 1 w przypadku niskiego poziomu ryzyka;
b) współczynnik 3 w przypadku średniego poziomu ryzyka;
c) współczynnik 5 w przypadku wysokiego i krytycznego poziomu ryzyka.
Załącznik II
Środki wykonawcze
1. Instrument przyczynia się do realizacji celu szczegółowego określonego w art. 3 ust. 2 lit. a) poprzez skoncentrowanie się na następujących środkach wykonawczych:
a) poprawa kontroli granicznej zgodnie z art. 3 ust. 1 lit. a) rozporządzenia (UE) 2019/1896 poprzez:
(i) wzmocnienie zdolności przeprowadzania odpraw i zapewniania ochrony na granicach zewnętrznych, w tym środki na rzecz ułatwiania legalnego przekraczania granic oraz, w stosownych przypadkach, środki związane z:
— zapobieganiem i wykrywaniem przestępczości transgranicznej na granicach zewnętrznych, w szczególności takiej jak przemyt migrantów, handel ludźmi i terroryzm,
— zarządzaniem utrzymującymi się wysokimi poziomami przepływów migracyjnych na granicach zewnętrznych, w tym poprzez wsparcie techniczne i operacyjne oraz poprzez mechanizmy i procedury w zakresie identyfikacji osób wymagających szczególnego traktowania i małoletnich bez opieki oraz identyfikacji osób wymagających ochrony międzynarodowej lub zamierzających ubiegać się o ochronę międzynarodową, przekazywania informacji takim osobom oraz dalszego kierowania takich osób;
(ii) wdrażanie w ramach strefy Schengen środków technicznych i operacyjnych związanych z kontrolą graniczną, przy jednoczesnym zagwarantowaniu swobodnego przepływu osób w ramach tej strefy;
(iii) prowadzenie analiz ryzyka dla bezpieczeństwa wewnętrznego oraz analiz zagrożeń, które mogą mieć wpływ na funkcjonowanie lub bezpieczeństwo granic zewnętrznych;
b) rozwój Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej poprzez zapewnienie wsparcia krajowym organom odpowiedzialnym za zarządzanie granicami we wdrażaniu środków związanych z rozwijaniem potencjału i wspólnym budowaniem zdolności, wspólnym udzielaniem zamówień, ustanawianiem wspólnych standardów oraz wdrażaniem innych środków ułatwiających współpracę i koordynację między państwami członkowskimi a Europejską Agencją Straży Granicznej i Przybrzeżnej;
c) wzmocnienie współpracy międzyagencyjnej na poziomie krajowym między organami krajowymi odpowiedzialnymi za kontrolę graniczną lub za zadania wykonywane na granicy oraz wzmocnienie współpracy na poziomie Unii między państwami członkowskimi lub między państwami członkowskimi, z jednej strony, a właściwymi organami i jednostkami organizacyjnymi Unii lub państwami trzecimi, z drugiej strony;
d) zapewnienie jednolitego stosowania unijnego dorobku prawnego dotyczącego granic zewnętrznych, w tym poprzez wdrożenie zaleceń wydawanych w ramach mechanizmów kontroli jakości, takich jak mechanizm oceny stosowania dorobku Schengen zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr 1053/2013, oceny narażenia zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2019/1896 oraz krajowe mechanizmy kontroli jakości;
e) ustanowienie, obsługa i utrzymanie wielkoskalowych systemów informacyjnych na podstawie prawa Unii w obszarze zarządzania granicami, w szczególności SIS II, ETIAS, EES oraz Eurodac do celów zarządzania granicami, w tym interoperacyjność tych wielkoskalowych systemów informacyjnych i ich infrastruktury łączności oraz działania na rzecz poprawy jakości danych i przekazywania informacji;
f) zwiększenie zdolności do udzielania pomocy osobom znajdującym się w niebezpieczeństwie na morzu oraz wspieranie akcji poszukiwania i ratowania w sytuacjach, które mogą wystąpić podczas operacji ochrony granicy na morzu;
g) wspieranie akcji poszukiwania i ratowania w kontekście ochrony granicy na morzu;
h) wspieranie działań solidarnościowych, zgodnie z zakresem wsparcia określonym w załączniku III pkt 1.
2. Instrument przyczynia się do realizacji celu szczegółowego określonego w art. 3 ust. 2 lit. b) poprzez skoncentrowanie się na następujących środkach wykonawczych:
a) świadczenie efektywnych i przyjaznych odbiorcy usług na rzecz osób ubiegających się o wizę przy jednoczesnym utrzymaniu bezpieczeństwa i integralności procedur wizowych oraz pełnym poszanowaniu godności ludzkiej i integralności osób ubiegających się o wizę lub posiadaczy wizy zgodnie z art. 7 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 767/2008;
b) wspieranie państw członkowskich w wydawaniu wiz, w tym wiz o ograniczonej ważności terytorialnej, o których mowa w art. 25 rozporządzenia (WE) nr 810/2009, wydawanych z przyczyn humanitarnych, z uwagi na interes państwowy lub zobowiązania międzynarodowe;
c) zapewnianie jednolitego stosowania unijnego dorobku prawnego dotyczącego wiz, w tym dalszy rozwój i modernizacja wspólnej polityki wizowej;
d) opracowanie różnych form współpracy między państwami członkowskimi w zakresie rozpatrywania wniosków wizowych;
e) ustanowienie, obsługa i utrzymanie wielkoskalowych systemów informacyjnych na podstawie prawa Unii w obszarze wspólnej polityki wizowej, w szczególności VIS, w tym interoperacyjność tych wielkoskalowych systemów informacyjnych i ich infrastruktury łączności oraz działania na rzecz poprawy jakości danych i przekazywania informacji.
Załącznik III
Zakres wsparcia
1. W ramach celu szczegółowego, o którym mowa w art. 3 ust. 2 lit. a), z Instrumentu wspiera się w szczególności:
a) infrastrukturę, budynki, systemy i usługi wymagane na przejściach granicznych oraz do ochrony granicy pomiędzy przejściami granicznymi;
b) sprzęt operacyjny, w tym środki transportu oraz systemy ICT wymagane do skutecznej i bezpiecznej kontroli granicznej na przejściach granicznych i do ochrony granicy, zgodnie ze standardami opracowanymi przez Europejską Agencję Straży Granicznej i Przybrzeżnej, w przypadku gdy takie standardy istnieją;
c) szkolenia z zakresu europejskiego zintegrowanego zarządzania granicami lub przyczynianie się do jego rozwoju, przy uwzględnieniu potrzeb operacyjnych i analiz ryzyka, w tym wyzwań określonych w zaleceniach, o których mowa w art. 13 ust. 7, oraz przy pełnym poszanowaniu praw podstawowych;
d) wspólne oddelegowywanie urzędników łącznikowych ds. imigracji do państw trzecich zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1240 (
6
) oraz oddelegowywanie funkcjonariuszy straży granicznej i innych właściwych ekspertów do państw członkowskich lub z państwa członkowskiego do państwa trzeciego, wzmacnianie współpracy i zdolności operacyjnej sieci ekspertów lub urzędników łącznikowych oraz wymiana najlepszych praktyk i wzmacnianie zdolności sieci europejskich, aby oceniać, promować, wspierać i rozwijać polityki unijne;
e) wymianę najlepszych praktyk i wiedzy fachowej, badania, projekty pilotażowe oraz inne odpowiednie działania mające na celu wdrożenie lub rozwój europejskiego zintegrowanego zarządzania granicami, w tym środki na rzecz rozwoju Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej, takie jak wspólne budowanie zdolności, wspólne zamówienia, ustanowienie wspólnych standardów oraz inne środki ułatwiające współpracę i koordynację między Europejską Agencją Straży Granicznej i Przybrzeżnej i państwami członkowskimi, a także środki związane z dalszym kierowaniem osób wymagających szczególnego traktowania i pomocy oraz osób, które potrzebują ochrony międzynarodowej lub zamierzają się o nią ubiegać;
f) działania służące rozwojowi innowacyjnych metod lub wprowadzaniu nowych technologii, które można przenieść do innych państw członkowskich, w szczególności działania służące wykorzystaniu wyników projektów dotyczących badań nad bezpieczeństwem, w przypadku gdy Europejska Agencja Straży Granicznej i Przybrzeżnej, działając zgodnie z art. 66 rozporządzenia (UE) 2019/1896, uzna, że wykorzystanie tych wyników przyczynia się do rozwoju zdolności operacyjnych Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej;
g) działania przygotowawcze, monitorujące, administracyjne i techniczne, wymagane do realizacji polityk w zakresie granicy zewnętrznej, w tym do poprawy zarządzania strefą Schengen dzięki rozwinięciu i wdrożeniu mechanizmu oceny ustanowionego rozporządzeniem (UE) nr 1053/2013, aby weryfikować stosowanie dorobku Schengen i rozporządzenia (UE) 2016/399, w tym koszty delegacji służbowych ekspertów z Komisji i państw członkowskich biorących udział w wizytach na miejscu oraz środki w celu wdrożenia zaleceń przedstawionych w następstwie ocen narażenia przeprowadzonych przez Europejską Agencję Straży Granicznej i Przybrzeżnej zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2019/1896;
h) działania mające na celu poprawę jakości danych przechowywanych w systemach ICT oraz poprawę wykonywania przez osobę, której dane dotyczą, prawa do informacji, dostępu, poprawy i usunięcia jej danych osobowych oraz stosowania ograniczeń ich przetwarzania;
i) identyfikację, pobieranie odcisków palców, rejestrację, kontrole bezpieczeństwa, prowadzenie rozmów, przekazywanie informacji, badania medyczne i badania identyfikujące osoby wymagające szczególnego traktowania, oraz, w razie konieczności, opiekę medyczną oraz dalsze kierowanie obywateli państw trzecich do odpowiedniej procedury na granicach zewnętrznych;
j) działania mające na celu szerzenie wiedzy na temat polityki w zakresie granicy zewnętrznej wśród zainteresowanych podmiotów i opinii publicznej, w tym pod kątem komunikacji instytucjonalnej w zakresie priorytetów politycznych Unii;
k) opracowywanie narzędzi, metod i wskaźników statystycznych przy poszanowaniu zasady niedyskryminacji;
l) wsparcie operacyjne na rzecz wdrażania europejskiego zintegrowanego zarządzania granicami.
2. W ramach celu szczegółowego określonego w art. 3 ust. 2 lit. b), z Instrumentu wspiera się w szczególności:
a) infrastrukturę i budynki wymagane do rozpatrywania wniosków wizowych i prowadzenia współpracy konsularnej, w tym środki ochrony, oraz inne działania mające na celu poprawę jakości usług skierowanych do osób ubiegających się o wizę;
b) sprzęt operacyjny i systemy ICT wymagane do rozpatrywania wniosków wizowych oraz prowadzenia współpracy konsularnej;
c) szkolenia pracowników konsularnych i pozostałych pracowników przyczyniających się do realizacji wspólnej polityki wizowej i współpracy konsularnej;
d) wymianę najlepszych praktyk oraz wymianę ekspertów, w tym oddelegowywanie ekspertów, a także zwiększanie zdolności sieci europejskich, aby oceniać, promować, wspierać i w dalszym stopniu rozwijać polityki i cele unijne;
e) badania, projekty pilotażowe oraz inne odpowiednie działania, takie jak działania mające na celu zwiększenie wiedzy dzięki analizom, monitorowaniu i ocenie;
f) działania mające na celu rozwój innowacyjnych metod lub wprowadzanie nowych technologii, które można przenieść do innych państw członkowskich, w szczególności projekty mające na celu testowanie i zatwierdzanie wyników projektów badawczych finansowanych przez Unię;
g) działania przygotowawcze, monitorujące, administracyjne i techniczne, w tym w celu poprawy zarządzania strefą Schengen dzięki rozwinięciu i wdrożeniu mechanizmu oceny ustanowionego rozporządzeniem (UE) nr 1053/2013, aby weryfikować stosowanie dorobku Schengen, w tym koszty delegacji służbowych ekspertów z Komisji i państw członkowskich biorących udział w wizytach na miejscu;
h) działania mające na celu szerzenie wiedzy na temat polityki wizowej wśród zainteresowanych podmiotów oraz opinii publicznej, z uwzględnieniem komunikacji instytucjonalnej w zakresie priorytetów politycznych Unii;
i) opracowywanie narzędzi, metod i wskaźników statystycznych przy poszanowaniu zasady niedyskryminacji;
j) wsparcie operacyjne na rzecz wdrażania wspólnej polityki wizowej;
k) wspieranie państw członkowskich w wydawaniu wiz, w tym wiz o ograniczonej ważności terytorialnej, o których mowa w art. 25 rozporządzenia (WE) nr 810/2009, wydawanych z przyczyn humanitarnych, z uwagi na interes państwowy lub zobowiązania międzynarodowe.
3. W ramach celu z zakresu polityki określonego w art. 3 ust. 1, z Instrumentu wspiera się w szczególności:
a) infrastrukturę i budynki wymagane do przyjęcia wielkoskalowych systemów informacyjnych oraz związanych z nimi komponentów infrastruktury łączności;
b) sprzęt i systemy łączności niezbędne do zapewnienia należytego funkcjonowania wielkoskalowych systemów informacyjnych;
c) działania w zakresie szkoleń i komunikacji w odniesieniu do wielkoskalowych systemów informacyjnych;
d) rozwój i modernizację wielkoskalowych systemów informacyjnych;
e) badania, weryfikację poprawności projektów, projekty pilotażowe oraz inne odpowiednie działania związane z wdrażaniem wielkoskalowych systemów informacyjnych, w tym ich interoperacyjnością;
f) działania mające na celu rozwój innowacyjnych metod lub wprowadzanie nowych technologii, które można przenieść do innych państw członkowskich, w szczególności projekty mające na celu testowanie i zatwierdzanie wyników projektów badawczych finansowanych przez Unię;
g) opracowywanie narzędzi, metod i wskaźników statystycznych na potrzeby wielkoskalowych systemów informacyjnych w dziedzinie polityki wizowej i granic przy poszanowaniu zasady niedyskryminacji;
h) działania mające na celu poprawę jakości danych przechowywanych w systemach ICT oraz poprawę wykonywania przez osobę, której dane dotyczą, prawa do informacji, dostępu, poprawy i usunięcia jej danych osobowych oraz stosowania ograniczeń ich przetwarzania;
i) wsparcie operacyjne na rzecz wdrażania wielkoskalowych systemów informacyjnych.
Załącznik IV
Działania kwalifikujące się do wyższych stóp współfinansowania zgodnie z art. 12 ust. 3 i art. 13 ust. 17
1. Zakup sprzętu operacyjnego za pośrednictwem programów wspólnego udzielania zamówień z Europejską Agencją Straży Granicznej i Przybrzeżnej, który zostanie udostępniony Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej do celów jej działań operacyjnych zgodnie z art. 64 ust. 14 rozporządzenia (UE) 2019/1896.
2. Środki wspierające współpracę międzyagencyjną między państwem członkowskim i sąsiadującym z nim państwem trzecim, z którym Unia dzieli wspólną granicę lądową lub morską.
3. Rozwój Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej poprzez udzielanie wsparcia krajowym organom odpowiedzialnym za zarządzanie granicami we wdrażaniu środków na rzecz wspólnego budowania zdolności, wspólnego udzielania zamówień, ustanowienia wspólnych standardów oraz wdrażaniu innych środków ułatwiających współpracę i koordynację między państwami członkowskimi a Europejską Agencją Straży Granicznej i Przybrzeżnej, zgodnie z pkt 1 lit. b)załącznika II.
4. Wspólne oddelegowywanie urzędników łącznikowych ds. imigracji, o którym mowa w załączniku III.
5. Środki w ramach kontroli granicznej na rzecz poprawy identyfikowania ofiar handlu ludźmi oraz udzielania im natychmiastowego wsparcia, a także na rzecz rozwoju i wspierania odpowiednich mechanizmów dalszego kierowania w przypadku tych grup docelowych oraz środki w ramach kontroli granicznej na rzecz wzmocnienia współpracy transgranicznej mającej na celu wykrywanie przemytników.
6. Rozwijanie na granicach zewnętrznych zintegrowanych systemów ochrony dzieci, w tym poprzez odpowiednie szkolenie personelu oraz wymianę dobrych praktyk między państwami członkowskimi a Europejską Agencją Straży Granicznej i Przybrzeżnej.
7. Środki z zakresu wdrażania, transferu, testowania i zatwierdzania nowych metod lub technologii, w tym projekty pilotażowe i działania następcze w odniesieniu do projektów badawczych finansowanych przez Unię, o których mowa w załączniku III, oraz środki mające na celu poprawę jakości danych przechowywanych w systemach ICT w dziedzinie polityki wizowej i granic oraz poprawę wykonywania przez osobę, której dane dotyczą, prawa do informacji, dostępu, poprawy i usunięcia jej danych osobowych oraz stosowania ograniczeń ich przetwarzania, w kontekście działań wchodzących w zakres Instrumentu.
8. Środki ukierunkowane na identyfikację osób wymagających szczególnego traktowania oraz dalsze kierowanie tych osób w celu objęcia ochroną oraz udzielanie im natychmiastowej pomocy.
9. Środki w celu określenia i prowadzenia obszarów hotspotów w państwach członkowskich narażonych na istniejącą lub potencjalną wyjątkowo silną i nieproporcjonalną presję migracyjną.
10. Dalszy rozwój różnych form współpracy między państwami członkowskimi w zakresie rozpatrywania wniosków wizowych, zgodnie z pkt 2 lit. c) załącznika II.
11. Zwiększenie zaplecza konsularnego lub reprezentacji państw członkowskich w państwach trzecich, których obywatele muszą posiadać wizy podczas przekraczania granic zewnętrznych w rozumieniu rozporządzenia (UE) 2018/1806, w szczególności w państwach trzecich, w których obecnie żadne państwo członkowskie nie jest obecne.
12. Środki, których celem jest poprawa interoperacyjności systemów ICT.
Załącznik V
Główne wskaźniki efektywności, o których mowa w art. 27 ust. 1
Cel szczegółowy określony w art. 3 ust. 2 lit. a)
1. Liczba sztuk sprzętu zarejestrowanego w rezerwie wyposażenia technicznego Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej.
2. Liczba sztuk sprzętu udostępnionego Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej.
3. Liczba zainicjowanych/usprawnionych form współpracy organów krajowych z krajowymi ośrodkami koordynacji w ramach EUROSUR.
4. Liczba przypadków przekroczenia granicy przez systemy zautomatyzowanej kontroli granicznej i bramki elektroniczne.
5. Liczba wdrożonych zaleceń wydanych w wyniku oceny stosowania dorobku Schengen oraz ocen narażenia w obszarze zarządzania granicami.
6. Liczba uczestników szkoleń, którzy trzy miesiące po zakończeniu szkolenia potwierdzają, że korzystają z umiejętności i kompetencji nabytych w jego trakcie.
7. Liczba osób, które na przejściach granicznych złożyły wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej.
8. Liczba osób, którym służby graniczne odmówiły wjazdu.
Cel szczegółowy określony w art. 3 ust. 2 lit. b)
1. Liczba nowych/zmodernizowanych konsulatów poza strefą Schengen:
1.1.
w tym liczba konsulatów zmodernizowanych w celu uczynienia ubiegania się o wizę bardziej przyjaznym dla osób ubiegających się o wizę.
2. Liczba wdrożonych zaleceń wydanych w wyniku oceny stosowania dorobku Schengen w obszarze wspólnej polityki wizowej.
3. Liczba osób ubiegających się o wizę drogą elektroniczną.
4. Liczba zainicjowanych/usprawnionych form współpracy państw członkowskich w zakresie rozpatrywania wniosków wizowych.
5. Liczba uczestników szkoleń, którzy trzy miesiące po zakończeniu szkolenia potwierdzają, że korzystają z umiejętności i kompetencji nabytych w jego trakcie.
Załącznik VI
RODZAJE INTERWENCJI
TABELA 1: KODY DLA WYMIARU DOTYCZĄCEGO DZIEDZIN INTERWENCJI
I. Europejskie zintegrowane zarządzanie granicami
001 Odprawa graniczna
002 Ochrona granicy – sprzęt powietrzny
003 Ochrona granicy – sprzęt lądowy
004 Ochrona granicy – sprzęt morski
005 Ochrona granicy – zautomatyzowane systemy ochrony granicy
006 Ochrona granicy – inne środki
007 Środki techniczne i operacyjne w ramach strefy Schengen związane z kontrolą graniczną
008 Orientacja sytuacyjna i wymiana informacji
009 Analiza ryzyka
010 Przetwarzanie danych i informacji
011 Obszary hotspotów
012 Środki związane z identyfikacją i dalszym kierowaniem osób wymagających szczególnego traktowania
013 Środki związane z identyfikacją i dalszym kierowaniem osób, które potrzebują ochrony międzynarodowej lub zamierzają się o nią ubiegać
014 Rozwój Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej
015 Współpraca międzyagencyjna – poziom krajowy
016 Współpraca międzyagencyjna – poziom unijny
017 Współpraca międzyagencyjna – z państwami trzecimi
018 Wspólne oddelegowywanie oficerów łącznikowych ds. imigracji
019 Wielkoskalowe systemy informacyjne – Eurodac do celów zarządzania granicami
020 Wielkoskalowe systemy informacyjne – system wjazdu/wyjazdu (EES)
021 Wielkoskalowe systemy informacyjne – europejski system informacji o podróży oraz zezwoleń na podróż (ETIAS) – inne
022 Wielkoskalowe systemy informacyjne – europejski system informacji o podróży oraz zezwoleń na podróż (ETIAS) – art. 85 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2018/1240
023 Wielkoskalowe systemy informacyjne – europejski system informacji o podróży oraz zezwoleń na podróż (ETIAS) – art. 85 ust. 3 rozporządzenia (UE) 2018/1240
024 Wielkoskalowe systemy informacyjne – System Informacyjny Schengen (SIS)
025 Wielkoskalowe systemy informacyjne – interoperacyjność
026 Wsparcie operacyjne – zintegrowane zarządzanie granicami
027 Wsparcie operacyjne – wielkoskalowe systemy informacyjne do celów zarządzania granicami
028 Wsparcie operacyjne – specjalny program tranzytowy
029 Jakość danych i prawa osób, których dane dotyczą, do informacji, dostępu, poprawy i usunięcia ich danych osobowych oraz stosowania ograniczeń ich przetwarzania
030 Działania solidarnościowe
II. Wspólna polityka wizowa
001 Poprawa rozpatrywania wniosków wizowych
002 Poprawa efektywności, środowiska przyjaznego użytkownikowi i bezpieczeństwa w konsulatach
003 Bezpieczeństwo dokumentów/doradcy ds. dokumentów
004 Współpraca konsularna
005 Opieka konsularna
006 Wielkoskalowe systemy informacyjne – Wizowy System Informacyjny (VIS)
007 Inne systemy ICT do celów rozpatrywania wniosków wizowych
008 Wsparcie operacyjne – wspólna polityka wizowa
009 Wsparcie operacyjne – wielkoskalowe systemy informacyjne do celów rozpatrywania wniosków wizowych
010 Wsparcie operacyjne – specjalny program tranzytowy
011 Wydawanie wiz o ograniczonej ważności terytorialnej
012 Jakość danych i prawa osób, których dane dotyczą, do informacji, dostępu, poprawy i usunięcia ich danych osobowych oraz stosowania ograniczeń ich przetwarzania
III. Pomoc techniczna
001 Informacja i komunikacja
002 Przygotowanie, wdrażanie, monitorowanie i kontrola
003 Ewaluacja i badania, zbieranie danych
004 Budowanie zdolności
TABELA 2: KODY DLA WYMIARU DOTYCZĄCEGO RODZAJÓW DZIAŁANIA
001 Infrastruktura i budynki
002 Środki transportu
003 Inny sprzęt operacyjny
004 Systemy łączności
005 Systemy informatyczne
006 Szkolenie
007 Wymiana najlepszych praktyk – między państwami członkowskimi
008 Wymiana najlepszych praktyk – z państwami trzecimi
009 Oddelegowywanie ekspertów
010 Badania, weryfikacja poprawności projektów, projekty pilotażowe i podobne działania
011 Działania informacyjne
012 Opracowywanie narzędzi, metod i wskaźników statystycznych
013 Realizacja projektów badawczych lub inne działania następcze w tym zakresie
TABELA 3: KODY DLA WYMIARU DOTYCZĄCEGO REALIZACJI
001 Działania objęte art. 12 ust. 1
002 Działania szczególne
003 Działania wymienione w załączniku IV
004 Wsparcie operacyjne
005 Specjalny program tranzytowy, o którym mowa w art. 17
006 Działania objęte art. 85 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2018/1240
007 Działania objęte art. 85 ust. 3 rozporządzenia (UE) 2018/1240
008 Pomoc w sytuacjach nadzwyczajnych
009 Działania solidarnościowe
TABELA 4: KODY DLA WYMIARU DOTYCZĄCEGO POSZCZEGÓLNYCH TEMATÓW
001 Współpraca z państwami trzecimi
002 Działania w państwach trzecich lub dotyczące państw trzecich
003 Wdrożenie zaleceń wydanych w wyniku oceny stosowania dorobku Schengen
004 Wdrożenie zaleceń wydanych w wyniku oceny narażenia
005 Wspieranie rozwoju i funkcjonowania EUROSUR
006 Żadne z powyższych
Załącznik VII
Wydatki kwalifikujące się do wsparcia operacyjnego
a) W zakresie celu szczegółowego określonego w art. 3 ust. 2 lit. a) wsparcie operacyjne obejmuje następujące koszty w zakresie, w jakim nie są one pokrywane przez Europejską Agencję Straży Granicznej i Przybrzeżnej w kontekście jej działalności operacyjnej:
1) koszty personelu, w tym koszty szkoleń;
2) koszty konserwacji lub naprawy sprzętu i infrastruktury;
3) koszty usług objętych zakresem stosowania niniejszego rozporządzenia;
4) bieżące koszty działalności;
5) koszty związane z nieruchomościami, w tym z wynajmem i amortyzacją.
Przyjmujące państwo członkowskie w rozumieniu art. 2 pkt 20 rozporządzenia (UE) 2019/1896 może wykorzystywać wsparcie operacyjne na potrzeby pokrycia swoich własnych kosztów bieżących z tytułu udziału w działaniach operacyjnych, o których mowa w tym punkcie, które objęte są zakresem stosowania niniejszego rozporządzenia, lub do celów swoich krajowych działań w zakresie kontroli granicznej.
b) W zakresie celu szczegółowego określonego w art. 3 ust. 2 lit. b) wsparcie operacyjne obejmuje:
1) koszty personelu, w tym koszty szkoleń;
2) koszty usług;
3) koszty konserwacji i naprawy sprzętu i infrastruktury;
4) koszty związane z nieruchomościami, w tym z wynajmem i amortyzacją.
c) W ramach celu z zakresu polityki określonego w art. 3 ust. 1 wsparcie operacyjne przeznaczone na wielkoskalowe systemy informacyjne obejmuje:
1) koszty personelu, w tym koszty szkoleń;
2) zarządzanie operacyjne i utrzymanie wielkoskalowych systemów informacyjnych i ich infrastruktury łączności, w tym interoperacyjność tych systemów i wynajem zabezpieczonych obiektów.
d) Oprócz pokrycia kosztów wymienionych w lit. a), b) i c) niniejszego załącznika, wsparcie operacyjne w ramach programu Litwy obejmuje udzielanie wsparcia zgodnie z art. 17 ust. 1.
Załącznik VIII
Wskaźniki produktu i rezultatu, o których mowa w art. 27 ust. 3
Cel szczegółowy określony w art. 3 ust. 2 lit. a)
Wskaźniki produktu
1. Liczba sztuk sprzętu zakupionego do stosowania na przejściach granicznych.
1.1.
w tym liczba zakupionych systemów zautomatyzowanej kontroli granicznej/systemów samoobsługi/bramek elektronicznych.
2. Liczba poddanych konserwacji/naprawionych elementów infrastruktury.
3. Liczba wspieranych obszarów hotspotów.
4. Liczba zbudowanych/zmodernizowanych obiektów na przejściach granicznych.
5. Liczba zakupionych statków powietrznych.
5.1.
w tym liczba zakupionych bezzałogowych statków powietrznych.
6. Liczba zakupionych środków transportu morskiego.
7. Liczba zakupionych środków transportu lądowego.
8. Liczba uczestników, którzy otrzymali wsparcie.
8.1.
w tym liczba uczestników szkoleń.
9. Liczba urzędników łącznikowych ds. imigracji oddelegowanych do państw trzecich.
10. Liczba opracowanych/utrzymywanych/zmodernizowanych funkcji informatycznych.
11. Liczba opracowanych/utrzymywanych/zmodernizowanych wielkoskalowych systemów informacyjnych.
11.1.
w tym liczba opracowanych wielkoskalowych systemów informacyjnych.
12. Liczba projektów współpracy z państwami trzecimi.
13. Liczba osób, które na przejściach granicznych złożyły wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej.
Wskaźniki rezultatu
14. Liczba sztuk sprzętu zarejestrowanego w rezerwie wyposażenia technicznego Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej.
15. Liczba sztuk sprzętu udostępnionego Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej.
16. Liczba zainicjowanych/usprawnionych form współpracy organów krajowych z krajowymi ośrodkami koordynacji w ramach EUROSUR.
17. Liczba przypadków przekroczenia granicy przez systemy zautomatyzowanej kontroli granicznej i bramki elektroniczne.
18. Liczba wdrożonych zaleceń wydanych w wyniku oceny stosowania dorobku Schengen oraz ocen narażenia w obszarze zarządzania granicami.
19. Liczba uczestników szkoleń, którzy trzy miesiące po zakończeniu szkolenia potwierdzają, że korzystają z umiejętności i kompetencji nabytych w jego trakcie.
20. Liczba osób, którym służby graniczne odmówiły wjazdu.
Cel szczegółowy określony w art. 3 ust. 2 lit. b)
Wskaźniki produktu
1. Liczba projektów ułatwiających cyfryzację rozpatrywania wniosków wizowych.
2. Liczba uczestników, którzy otrzymali wsparcie.
2.1.
w tym liczba uczestników szkoleń.
3. Liczba personelu oddelegowanego do konsulatów w państwach trzecich.
3.1.
w tym liczba personelu oddelegowanego do rozpatrywania wniosków wizowych.
4. Liczba opracowanych/utrzymywanych/zmodernizowanych funkcji informatycznych.
5. Liczba opracowanych/utrzymywanych/zmodernizowanych wielkoskalowych systemów informacyjnych.
5.1.
w tym liczba opracowanych wielkoskalowych systemów informacyjnych;
6. Liczba poddanych konserwacji/naprawionych elementów infrastruktury;
7. Liczba wynajmowanych/zamortyzowanych nieruchomości;
Wskaźniki rezultatu
8. Liczba nowych/zmodernizowanych konsulatów poza strefą Schengen.
8.1.
w tym liczba konsulatów zmodernizowanych w celu uczynienia ubiegania się o wizę bardziej przyjaznym dla osób ubiegających się o wizę.
9. Liczba wdrożonych zaleceń wydanych w wyniku oceny stosowania dorobku Schengen w obszarze wspólnej polityki wizowej.
10. Liczba osób ubiegających się o wizę drogą elektroniczną.
11. Liczba zainicjowanych/usprawnionych form współpracy państw członkowskich w zakresie rozpatrywania wniosków wizowych.
12. Liczba uczestników szkoleń, którzy trzy miesiące po zakończeniu szkolenia potwierdzają, że korzystają z umiejętności i kompetencji nabytych w jego trakcie.
(
1
) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1351 z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie zarządzania azylem i migracją, zmiany rozporządzeń (UE) 2021/1147 i (UE) 2021/1060 oraz uchylenia rozporządzenia (UE) nr 604/2013 (Dz.U. L, 2024/1351, 22.5.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/1351/oj).
(
2
) Rozporządzenie Rady (WE) nr 168/2007 z dnia 15 lutego 2007 r. ustanawiające Agencję Praw Podstawowych Unii Europejskiej (Dz.U. L 53 z 22.2.2007, s. 1).
(
3
) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/695 z dnia 28 kwietnia 2021 r. ustanawiające program ramowy w zakresie badań naukowych i innowacji „Horyzont Europa” oraz zasady uczestnictwa i upowszechniania obowiązujące w tym programie oraz uchylające rozporządzenia (UE) nr 1290/2013 i (UE) nr 1291/2013 (Dz.U. L 170 z 12.5.2021, s. 1).
(
4
) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1806 z dnia 14 listopada 2018 r. wymieniające państwa trzecie, których obywatele muszą posiadać wizy podczas przekraczania granic zewnętrznych, oraz te, których obywatele są zwolnieni z tego wymogu (Dz.U. L 303 z 28.11.2018, s. 39).
(
5
) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 810/2009 z dnia 13 lipca 2009 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Wizowy (kodeks wizowy) (Dz.U. L 243 z 15.9.2009, s. 1).
(
6
) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1240 z dnia 20 czerwca 2019 r. w sprawie utworzenia europejskiej sieci urzędników łącznikowych ds. imigracji (Dz.U. L 198 z 25.7.2019, s. 88).
Źródło: Urząd Publikacji Unii Europejskiej, dokument 02021R1148-20260612. Moc prawną ma wyłącznie tekst opublikowany w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. To nie jest porada prawna.