Artykuł 75

Rozpoczynanie działalności przez młodych rolników oraz nowych rolników, zakładanie przedsiębiorstw wiejskich i rozwój działalności gospodarczej małych gospodarstw;

1. Państwa członkowskie mogą przyznawać wsparcie na rozpoczynanie działalności przez młodych rolników i na zakładanie przedsiębiorstw wiejskich, w tym rozpoczynanie działalności przez nowych rolników, oraz na rozwój działalności gospodarczej małych gospodarstw na warunkach określonych w niniejszym artykule i doprecyzowanych w ich planach strategicznych WPR, aby przyczynić się do osiągnięcia przynajmniej jednego celu szczegółowego spośród określonych w art. 6 ust. 1 i 2.

2. Państwa członkowskie mogą przyznawać wsparcie na podstawie niniejszego artykułu wyłącznie w celu udzielania pomocy na:

a) rozpoczynanie działalności przez młodych rolników, którzy spełniają warunki przewidziane przez państwa członkowskie w ich planach strategicznych WPR zgodnie z art. 4 ust. 6;

b) zakładanie przedsiębiorstw wiejskich związanych z rolnictwem lub leśnictwem, w tym rozpoczynanie działalności przez nowych rolników, lub dywersyfikację dochodów gospodarstw domowych rolników poprzez rozwijanie działalności pozarolniczej;

c) zakładanie przedsiębiorstw prowadzących działalność pozarolniczą na obszarach wiejskich związaną ze strategiami rozwoju lokalnego kierowanymi przez społeczność, określone w art. 32 rozporządzenia (UE) 2021/1060;

d) rozwój działalności gospodarczej małych gospodarstw, określony przez państwa członkowskie zgodnie z art. 73 ust. 4 akapit drugi lit. b).

3. Państwa członkowskie określają warunki dotyczące składania i zawartości biznesplanu, które beneficjenci muszą przedstawić, aby otrzymać wsparcie na podstawie niniejszego artykułu.

4. Państwa członkowskie przyznają wsparcie w formie płatności ryczałtowych lub instrumentów finansowych lub połączenia obu tych środków. Wsparcie ogranicza się do:

a) maksymalnej kwoty pomocy w wysokości 100 000 EUR na działania, o których mowa w ust. 2 lit. a), b) i c);

b) maksymalnej kwoty pomocy w wysokości 75 000 EUR na działania, o których mowa w ust. 2 lit. d).

Wsparcie może być zróżnicowane na podstawie obiektywnych kryteriów.

Art. 76

Narzędzia zarządzania ryzykiem

1. Państwa członkowskie mogą przyznać wsparcie na narzędzia zarządzania ryzykiem na warunkach określonych w niniejszym artykule i doprecyzowanych w ich planach strategicznych WPR.

2. Wsparcie na podstawie niniejszego artykułu może być przyznawane w celu promowania narzędzi zarządzania ryzykiem, które pomagają rolnikom aktywnym zawodowo w zarządzaniu ryzykiem związanym z produkcją i ryzykiem utraty dochodów w ich działalności rolniczej, będącym poza ich kontrolą, i przyczyniają się do osiągnięcia przynajmniej jednego z celów szczegółowych określonych w art. 6 ust. 1 i 2.

3. Państwa członkowskie, zgodnie ze swoją oceną potrzeb, mogą udzielać wsparcia różnym rodzajom narzędzi zarządzania ryzykiem, w tym narzędziom stabilizacji dochodów, w szczególności:

a) wkładom finansowym na rzecz składek w ramach systemów ubezpieczeń;

b) wkładom finansowym na rzecz funduszy ubezpieczeń wzajemnych, w tym z przeznaczeniem na koszty administracyjne utworzenia.

4. Zapewniając wsparcie, o którym mowa w ust. 3, państwa członkowskie ustanawiają następujące warunki kwalifikowalności:

a) rodzaje i zakres kwalifikowalnych narzędzi zarządzania ryzykiem;

b) metodę obliczania strat i czynniki uruchamiające rekompensatę;

c) przepisy dotyczące tworzenia funduszy ubezpieczeń wzajemnych oraz, w stosownych przypadkach, innych kwalifikowalnych narzędzi zarządzania ryzykiem i zarządzania nimi.

5. Państwa członkowskie zapewniają, aby wsparcie było przyznawane wyłącznie na pokrycie strat, których wartość przekracza próg co najmniej 20 % średniej produkcji rocznej lub średniego rocznego dochodu rolnika z poprzednich trzech lat, lub średniej z trzech lat obliczonej na podstawie pięciu wcześniejszych lat, z wyłączeniem wartości najwyższej i najniższej. Sektorowe narzędzia zarządzania ryzykiem dotyczącym produkcji pozwalają obliczać straty na poziomie gospodarstwa, na poziomie działalności gospodarstwa w odnośnym sektorze albo w odniesieniu do konkretnego ubezpieczonego obszaru.

W przypadku gdy metody obliczania, o których mowa w akapicie pierwszym, nie są odpowiednie, państwa członkowskie mogą ocenić straty na podstawie średniej rocznej produkcji lub dochodu rolnika w okresie nieprzekraczającym ośmiu lat, z wyłączeniem wartości najwyższej i najniższej.

Państwa członkowskie mogą zastosować odpowiednią alternatywną ocenę do obliczenia strat młodych rolników i nowych rolników.

Państwa członkowskie mogą udzielać wsparcia w formie finansowania samodzielnego kapitału obrotowego w ramach instrumentów finansowych, o których mowa w art. 80 ust. 3, w celu rekompensaty strat, o których mowa w akapicie pierwszym tego ustępu, rolnikom, którzy nie uczestniczą w narzędziu zarządzania ryzykiem.

6. Państwa członkowskie ograniczają dofinansowanie do jednego lub większej liczby poziomów nieprzekraczających 70 % kosztów kwalifikowalnych.

Niniejszego ustępu nie stosuje się w odniesieniu do wkładów, o których mowa w art. 19.

7. Państwa członkowskie zapewniają, aby nie wystąpiła jakakolwiek nadwyżka rekompensaty wynikająca z połączenia interwencji na podstawie niniejszego artykułu z innymi publicznymi lub prywatnymi systemami zarządzania ryzykiem.