Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/839 z dnia 19 kwietnia 2023 r. w sprawie zmiany rozporządzenia (UE) 2018/841 w odniesieniu do zakresu stosowania, uproszczenia przepisów dotyczących sprawozdawczości i zgodności oraz określenia celów państw członkowskich na 2030 r., a także zmiany rozporządzenia (UE) 2018/1999 w odniesieniu do poprawy monitorowania, sprawozdawczości, śledzenia postępów i przeglądu
Artykuł 1
W mocyW rozporządzeniu (UE) 2018/841 wprowadza się następujące zmiany:
1) art. 1 otrzymuje brzmienie:
„Artykuł 1
Przedmiot
Niniejsze rozporządzenie ustanawia przepisy dotyczące:
a) zobowiązań państw członkowskich w sektorze użytkowania gruntów, zmiany użytkowania gruntów i leśnictwa (LULUCF), które przyczyniają się do osiągnięcia celów porozumienia paryskiego i osiągnięcia unijnego celu redukcji emisji gazów cieplarnianych w latach 2021–2025;
b) rozliczania emisji i pochłaniania gazów cieplarnianych w sektorze LULUCF oraz kontroli przestrzegania przez państwa członkowskie zobowiązań, o których mowa w lit. a), w latach 2021–2025;
c) unijnego celu na 2030 r. w zakresie pochłaniania gazów cieplarnianych netto w sektorze LULUCF;
d) celów pochłaniania gazów cieplarnianych netto w sektorze LULUCF dla państw członkowskich w latach 2026–2030.”
;
2) art. 2 otrzymuje brzmienie:
„Artykuł 2
Zakres stosowania
1. Niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie do emisji i pochłaniania gazów cieplarnianych wymienionych w załączniku I sekcja A do niniejszego rozporządzenia, zgłoszonych zgodnie z art. 26 ust. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1999 (*1) i występujących na terytoriach państw członkowskich w okresie od 2021 r. do 2025 r. w którejkolwiek z następujących kategorii rozliczania gruntów:
a) użytkowane grunty zgłoszone jako grunty uprawne, grunty trawiaste, tereny podmokłe, grunty zabudowane lub inne grunty, które zostały przekształcone w grunty leśne (zwane dalej
»
gruntami zalesionymi
«
);
b) użytkowane grunty zgłoszone jako grunty leśne przekształcone w grunty uprawne, grunty trawiaste, tereny podmokłe, grunty zabudowane lub inne grunty (zwane dalej
»
gruntami wylesionymi
«
);
c) użytkowane grunty zgłoszone jako jedno z poniższych (zwane dalej
»
zarządzanymi gruntami uprawnymi
«
):
(i) grunty uprawne pozostające gruntami uprawnymi;
(ii) grunty trawiaste, tereny podmokłe, grunty zabudowane lub inne grunty przekształcone w grunty uprawne;
(iii) grunty uprawne przekształcone w tereny podmokłe, grunty zabudowane lub inne grunty;
d) użytkowane grunty zgłoszone jako jedno z poniższych (zwane dalej
»
zarządzanymi gruntami trawiastymi
«
):
(i) grunty trawiaste pozostające gruntami trawiastymi;
(ii) grunty uprawne, tereny podmokłe, grunty zabudowane lub inne grunty przekształcone w grunty trawiaste;
(iii) grunty trawiaste przekształcone w tereny podmokłe, grunty zabudowane lub inne grunty;
e) użytkowane grunty zgłoszone jako grunty leśne pozostające gruntami leśnymi (zwane dalej
»
zarządzanymi gruntami leśnymi
«
);
f) w przypadku gdy państwo członkowskie powiadomiło Komisję do 31 grudnia 2020 r. o zamiarze włączenia zarządzanych terenów podmokłych do zakresu swoich zobowiązań zgodnie z art. 4 ust. 1 niniejszego rozporządzenia, użytkowanie gruntów zgłoszone jako jedno z poniższych (zwane dalej
»
zarządzanymi terenami podmokłymi
«
):
— tereny podmokłe pozostające terenami podmokłymi,
— grunty zabudowane lub inne grunty przekształcone w tereny podmokłe,
— tereny podmokłe przekształcone w grunty zabudowane lub inne grunty.
2. Niniejsze rozporządzenie ma również zastosowanie do emisji i pochłaniania gazów cieplarnianych wymienionych w załączniku I sekcja A do niniejszego rozporządzenia, zgłoszonych zgodnie z art. 26 ust. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1999 i występujących na terytoriach państw członkowskich w okresie od 2026 r. do 2030 r. w którejkolwiek z następujących kategorii sprawozdawczych gruntów lub sektorów:
a) grunty leśne;
b) grunty uprawne;
c) grunty trawiaste;
d) tereny podmokłe;
e) grunty zabudowane;
f) inne grunty;
g) pozyskane produkty drzewne;
h) inne;
i) depozycja atmosferyczna;
j) wymywanie azotu i jego odpływ.
(*1) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1999 z dnia 11 grudnia 2018 r. w sprawie zarządzania unią energetyczną i działaniami w dziedzinie klimatu, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 663/2009 i (WE) nr 715/2009, dyrektyw Parlamentu Europejskiego i Rady 94/22/WE, 98/70/WE, 2009/31/WE, 2009/73/WE, 2010/31/UE, 2012/27/UE i 2013/30/UE, dyrektyw Rady 2009/119/WE i (UE) 2015/652 oraz uchylenia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 525/2013 (Dz.U. L 328 z 21.12.2018, s. 1).”;"
3) w art. 3 wprowadza się następujące zmiany:
a) pkt 9 otrzymuje brzmienie:
„9)
»zjawiska katastrofalne« oznaczają wszelkie nieantropogeniczne zdarzenia lub okoliczności, które prowadzą do znaczących emisji z sektora LULUCF i których występowanie leży poza kontrolą danego państwa członkowskiego oraz których wpływu na emisje dane państwo członkowskie obiektywnie nie jest w stanie znacząco ograniczyć, nawet po ich wystąpieniu;”;
b) dodaje się punkt w brzmieniu:
„11)
»zmiana klimatu« oznacza zmianę klimatu przypisywaną pośrednio lub bezpośrednio działalności człowieka, która zmienia skład atmosfery ziemskiej i która jest dodatkowa w stosunku do naturalnej zmienności klimatu obserwowanej w porównywalnych okresach.”;
4) art. 4 otrzymuje brzmienie:
„Artykuł 4
Zobowiązania i cele
1. W okresie od 2021 do 2025 r., z uwzględnieniem elastyczności przewidzianych w art. 12, 13 i 13a, każde państwo członkowskie zapewnia, aby emisje gazów cieplarnianych nie przewyższały ich pochłaniania, co oblicza się jako sumę całkowitych emisji i całkowitego pochłaniania na jego terytorium we wszystkich kategoriach rozliczania gruntów, o których mowa w art. 2 ust. 1.
2. Unijny cel na 2030 r. w zakresie pochłaniania gazów cieplarnianych netto wynosi 310 mln ton ekwiwalentu CO2, co jest sumą wartości emisji i pochłaniania netto gazów cieplarnianych w poszczególnych państwach członkowskich w 2030 r. określonych w kolumnie D załącznika IIa, i opiera się na średniej przedłożonych w 2020 r. danych z wykazów gazów cieplarnianych za lata 2016, 2017 i 2018.
3. Każde państwo członkowskie zapewnia, z uwzględnieniem elastyczności przewidzianych w art. 12 i 13b, aby suma jego emisji i pochłaniania gazów cieplarnianych na jego terytorium i we wszystkich kategoriach sprawozdawczych dotyczących gruntów, o których mowa w art. 2 ust. 2 lit. a)–j), zgłoszonych w wykazie gazów cieplarnianych za 2030 r. przedłożonym w 2032 r., w porównaniu ze średnią danych z wykazów gazów cieplarnianych za lata 2016, 2017 i 2018 przedłożonych w 2032 r., nie przekraczała celu określonego dla tego państwa członkowskiego w kolumnie C załącznika IIa.
4. Każde państwo członkowskie zapewnia, aby suma różnic między poniższymi literami dla każdego roku w okresie od 2026 do 2029 r. nie przekraczała puli na lata 2026–2029:
a) emisjami i pochłanianiem gazów cieplarnianych na jego terytorium i we wszystkich kategoriach sprawozdawczych gruntów, o których mowa w art. 2 ust. 2 lit. a)–j); a
b) średnią wartością z wykazów gazów cieplarnianych za lata 2021, 2022 i 2023 przedłożonych w 2032 r.
Pulę na lata 2026–2029 określa się jako sumę różnic dla każdego roku w okresie od 2026 do 2029 r. dla każdego państwa członkowskiego między:
a) rocznymi dopuszczalnymi wielkościami emisji i pochłaniania gazów cieplarnianych dla tych lat, ustalonymi na podstawie trajektorii liniowej do 2030 r.; a
b) średnią wartością z wykazów gazów cieplarnianych za lata 2021, 2022 i 2023 przedłożonych w 2025 r.
Trajektoria liniowa państwa członkowskiego rozpoczyna się w 2022 r. od średniej wartości danych z wykazów gazów cieplarnianych za lata 2021, 2022 i 2023, a jej punktem końcowym w 2030 r. jest wartość uzyskana przez dodanie wartości określonej dla tego państwa członkowskiego w kolumnie C załącznika IIa do średniej wartości danych z wykazów gazów cieplarnianych za lata 2016, 2017 i 2018.
Pulę na lata 2026–2029 określa się na podstawie danych z wykazów gazów cieplarnianych przedłożonych w 2025 r., a zgodność z tą pulą ocenia się na podstawie danych z wykazów gazów cieplarnianych przedłożonych w 2032 r.
5. Komisja przyjmuje akty wykonawcze określające roczne dopuszczalne wielkości oparte na trajektorii liniowej pochłaniania gazów cieplarnianych netto dla każdego państwa członkowskiego na każdy rok w okresie 2026–2029 w przeliczeniu na tony ekwiwalentu CO2. Te trajektorie krajowe opierają się na średnich danych z wykazów gazów cieplarnianych za lata 2021, 2022 i 2023, zgłoszonych przez każde państwo członkowskie.
Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 16a niniejszego rozporządzenia. Na użytek tych aktów wykonawczych Komisja dokonuje kompleksowego przeglądu najnowszych danych z krajowych wykazów przekazanych przez państwa członkowskie na podstawie art. 26 ust. 4 rozporządzenia (UE) 2018/1999.
6. Przyjmując polityki służące realizacji swoich zobowiązań, celów i puli, o których mowa w niniejszym artykule, państwa członkowskie uwzględniają potrzebę zapewnienia uczciwej i sprawiedliwej społecznie transformacji dla wszystkich. Komisja może wydać wytyczne w celu wsparcia państw członkowskich w tym zakresie.”
;
5) art. 5 ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„1. Każde państwo członkowskie przygotowuje i prowadzi rachunki rozliczeniowe dokładnie odzwierciedlające emisje i pochłanianie w kategoriach rozliczania gruntów, o których mowa w art. 2. Państwa członkowskie zapewniają dokładność, kompletność, spójność, publiczną dostępność, porównywalność i przejrzystość swoich rozliczeń i innych danych przekazywanych na podstawie niniejszego rozporządzenia. Państwa członkowskie oznaczają emisje znakiem dodatnim (+), a pochłanianie – znakiem ujemnym (-).”
;
6) art. 6 ust. 1 i 2 otrzymuje brzmienie:
„1. Państwa członkowskie rozliczają emisje i pochłanianie w odniesieniu do gruntów zalesionych i gruntów wylesionych obliczone jako całkowite emisje i całkowite pochłanianie dla każdego roku w okresie od 2021 do 2025 r.
2. Na zasadzie odstępstwa od art. 5 ust. 3 i nie później niż w 2025 r., w przypadku gdy użytkowane grunty przekształcono z gruntów uprawnych, gruntów trawiastych, terenów podmokłych, gruntów zabudowanych lub innych gruntów na grunty leśne, państwo członkowskie może 30 lat po dacie tego przekształcenia zmienić klasyfikację takich gruntów z kategorii gruntów przekształconych w grunty leśne na kategorię grunty leśne pozostające gruntami leśnymi, jeżeli taka zmiana jest należycie uzasadniona na podstawie wytycznych IPCC.”
;
7) art. 7 ust. 1, 2 i 3 otrzymuje brzmienie:
„1. Każde państwo członkowskie rozlicza emisje i pochłanianie w odniesieniu do zarządzanych gruntów uprawnych obliczone jako emisje i pochłanianie w okresie od 2021 do 2025 r. pomniejszone o pięciokrotność średnich rocznych emisji i pochłaniania państwa członkowskiego w odniesieniu do zarządzanych gruntów uprawnych w okresie bazowym od 2005 do 2009 r.
2. Każde państwo członkowskie rozlicza emisje i pochłanianie w odniesieniu do zarządzanych gruntów trawiastych obliczone jako emisje i pochłanianie w okresie od 2021 do 2025 r. pomniejszone o pięciokrotność średnich rocznych emisji i pochłaniania państwa członkowskiego w odniesieniu do zarządzanych gruntów trawiastych w okresie bazowym od 2005 do 2009 r.
3. W okresie od 2021 do 2025 r. każde państwo członkowskie, które włącza w zakres swojego zobowiązania zarządzane tereny podmokłe, rozlicza emisje i pochłanianie w odniesieniu do zarządzanych terenów podmokłych obliczone jako emisje i pochłanianie w tym okresie pomniejszone o pięciokrotność średnich rocznych emisji i pochłaniania danego państwa członkowskiego w odniesieniu do zarządzanych terenów podmokłych w okresie bazowym od 2005 do 2009 r.”
;
8) w art. 8 wprowadza się następujące zmiany:
a) ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„1. Każde państwo członkowskie rozlicza emisje i pochłanianie w odniesieniu do zarządzanych gruntów leśnych obliczone jako emisje i pochłanianie w okresie od 2021 do 2025 r. pomniejszone o pięciokrotność poziomu referencyjnego dla lasów danego państwa członkowskiego.”
;
b) ust. 3 otrzymuje brzmienie:
„3. Do dnia 31 grudnia 2018 r. państwa członkowskie przedłożą Komisji swoje krajowe plany rozliczania dla leśnictwa, w tym proponowany poziom referencyjny dla lasów, na lata 2021–2025. Krajowy plan rozliczania dla leśnictwa musi zawierać wszystkie elementy wymienione w załączniku IV sekcja B i podaje się go do wiadomości publicznej, w tym za pośrednictwem internetu.”
;
c) ust. 7–10 otrzymują brzmienie:
„7. W razie potrzeby w oparciu o oceny techniczne przeprowadzone zgodnie z ust. 6 akapit pierwszy oraz, w stosownych przypadkach, zalecenia techniczne wydane zgodnie z ust. 6 akapit drugi państwa członkowskie do dnia 31 grudnia 2019 r. poinformują Komisję o swoich zmienionych proponowanych poziomach referencyjnych dla lasów na lata 2021–2025. Komisja publikuje proponowane poziomy referencyjne dla lasów przekazane jej przez państwa członkowskie.
8. Na podstawie proponowanych poziomów referencyjnych dla lasów przedłożonych przez państwa członkowskie, oceny technicznej przeprowadzonej na podstawie ust. 6 niniejszego artykułu oraz, w stosownych przypadkach, zmienionych proponowanych poziomów referencyjnych dla lasów przedłożonych na podstawie ust. 7 niniejszego artykułu Komisja przyjmuje zgodnie z art. 16 akty delegowane zmieniające załącznik IV w celu określenia poziomów referencyjnych dla lasów, które mają być stosowane przez państwa członkowskie w okresie od 2021 do 2025 r.
9. Jeżeli państwo członkowskie nie przedłoży Komisji swojego poziomu referencyjnego dla lasów w terminach określonych w ust. 3 niniejszego artykułu oraz, w stosownych przypadkach, w ust. 7 niniejszego artykułu, Komisja przyjmuje zgodnie z art. 16 akty delegowane zmieniające załącznik IV w celu określenia poziomu referencyjnego dla lasów, który ma być stosowany przez to państwo członkowskie w okresie od 2021 do 2025 r., na podstawie dowolnej oceny technicznej przeprowadzonej zgodnie z ust. 6 niniejszego artykułu.
10. Akty delegowane, o których mowa w ust. 8 i 9, przyjmuje się do dnia 31 października 2020 r. dla okresu od 2021 do 2025 r.”
;
9) w art. 10 wprowadza się następujące zmiany:
a) ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„1. Na koniec okresu od 2021 do 2025 r. państwa członkowskie mogą wyłączyć ze swoich rozliczeń dotyczących gruntów zalesionych i zarządzanych gruntów leśnych emisje gazów cieplarnianych wynikające ze zjawisk katastrofalnych, które przewyższają średnie emisje spowodowane przez zjawiska katastrofalne w okresie od 2001 do 2020 r., z wyjątkiem statystycznych wartości odstających (zwane dalej
»
poziomem tła
«
). Poziom tła oblicza się zgodnie z niniejszym artykułem i załącznikiem VI.”
;
b) w ust. 2 lit. b) rok „2030 r.” zastępuje się rokiem „2025 r.”;
10) art. 11, 12 i 13 otrzymują brzmienie:
„Artykuł 11
Elastyczności i zarządzanie
1. Państwo członkowskie może zastosować:
a) elastyczności ogólne określone w art. 12; oraz
b) aby spełnić zobowiązanie oraz osiągnąć cel i pulę określone zgodnie z art. 4, elastyczności określone w art. 13 i 13b.
Oprócz elastyczności, o których mowa w akapicie pierwszym, Finlandia może zastosować dodatkową kompensację zgodnie z art. 13a.
2. Jeżeli państwo członkowskie nie spełnia wymogów monitorowania ustanowionych w art. 26 rozporządzenia (UE) 2018/1999, Centralny Administrator wyznaczony na podstawie art. 20 dyrektywy 2003/87/WE (zwany dalej
»
Centralnym Administratorem
«
) tymczasowo zakazuje temu państwu członkowskiemu przenoszenia na podstawie art. 12 ust. 2 niniejszego rozporządzenia lub stosowania elastyczności dotyczących zarządzanych gruntów leśnych na podstawie art. 13 niniejszego rozporządzenia. Komisja może również udzielić takiemu państwu członkowskiemu dodatkowej pomocy technicznej.
Tekst urzędowy w EUR-Lex. Lexeva pokazuje treść przepisu, nie udziela porad prawnych. Moc prawną ma wyłącznie tekst opublikowany w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.