Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2023/1485 z dnia 18 lipca 2023 r. zmieniające załączniki I i II do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594 ustanawiającego szczególne środki zwalczania afrykańskiego pomoru świń

ROZPORZĄDZENIE WYKONAWCZE KOMISJI (UE) 2023/1485

z dnia 18 lipca 2023 r.

zmieniające załączniki I i II do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594 ustanawiającego szczególne środki zwalczania afrykańskiego pomoru świń

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

KOMISJA EUROPEJSKA,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/429 z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie przenośnych chorób zwierząt oraz zmieniające i uchylające niektóre akty w dziedzinie zdrowia zwierząt („Prawo o zdrowiu zwierząt”) (1), w szczególności jego art. 71 ust. 3 i art. 259 ust. 1,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1) Afrykański pomór świń jest zakaźną chorobą wirusową występującą u świń utrzymywanych i dzikich, która może mieć poważny wpływ na odnośną populację zwierząt i rentowność hodowli, powodując zakłócenia w przemieszczaniu przesyłek tych zwierząt i pozyskanych od nich lub z nich produktów w Unii oraz w ich wywozie do państw trzecich.

(2) Rozporządzenie delegowane Komisji 2020/687 (2) uzupełnia przepisy dotyczące zwalczania chorób umieszczonych w wykazie, o których mowa w art. 9 ust. 1 lit. a), b) i c) rozporządzenia (UE) 2016/429, i zdefiniowanych jako choroby kategorii A, B i C w rozporządzeniu wykonawczym Komisji (UE) 2018/1882 (3). W szczególności w art. 21 i 22 rozporządzenia delegowanego (UE) 2020/687 przewidziano ustanowienie obszaru objętego ograniczeniami w przypadku wystąpienia ogniska choroby kategorii A, w tym afrykańskiego pomoru świń, oraz przewidziano stosowanie na nim niektórych środków. Ponadto art. 21 ust. 1 tego rozporządzenia delegowanego stanowi, że obszar objęty ograniczeniami obejmuje obszar zapowietrzony, obszar zagrożony oraz, w razie potrzeby, obszary buforowe wokół lub w sąsiedztwie obszarów zapowietrzonego i zagrożonego.

(3) Ponadto w art. 63–66 rozporządzenia delegowanego (UE) 2020/687 przewidziano pewne środki, które należy wprowadzić w przypadku urzędowego potwierdzenia wystąpienia ogniska choroby kategorii A u dzikich zwierząt, w tym afrykańskiego pomoru świń u dzikich świń.

(4) W rozporządzeniu wykonawczym Komisji (UE) 2023/594 (4) ustanowiono środki szczególne w zakresie zwalczania chorób w odniesieniu do afrykańskiego pomoru świń, które mają być stosowane przez pewien okres przez państwa członkowskie, które są wymienione lub których obszary są wymienione w załącznikach I i II (zainteresowane państwa członkowskie). W załączniku I do tego rozporządzenia wykonawczego wymieniono obszary objęte ograniczeniami I, II i III w następstwie wystąpienia ognisk tej choroby.

(5) Obszary wymienione jako obszary objęte ograniczeniami I, II i III w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594 wyznaczono w oparciu o sytuację epidemiologiczną w zakresie afrykańskiego pomoru świń w Unii. Załącznik I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594 został ostatnio zmieniony rozporządzeniem wykonawczym Komisji (UE) 2023/1407 (5) w następstwie zmian sytuacji epidemiologicznej w odniesieniu do tej choroby w Grecji, we Włoszech, na Łotwie, Litwie i w Polsce. Od czasu przyjęcia tego rozporządzenia wykonawczego sytuacja epidemiologiczna w odniesieniu do tej choroby w niektórych zainteresowanych państwach członkowskich uległa zmianie.

(6) Wszelkie zmiany obszarów objętych ograniczeniami I, II i III w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594 powinny opierać się na sytuacji epidemiologicznej w odniesieniu do afrykańskiego pomoru świń na obszarach występowania tej choroby oraz ogólnej sytuacji epidemiologicznej w zakresie afrykańskiego pomoru świń w zainteresowanym państwie członkowskim, poziomie ryzyka dalszego rozprzestrzeniania się tej choroby, a także naukowych zasadach i kryteriach określania podziału geograficznego na obszary ze względu na afrykański pomór świń oraz wytycznych Unii uzgodnionych z państwami członkowskimi w ramach Stałego Komitetu ds. Roślin, Zwierząt, Żywności i Pasz i publicznie dostępnych na stronie internetowej Komisji (6). Zmiany takie powinny również uwzględniać normy międzynarodowe, takie jak Kodeks zdrowia zwierząt lądowych (7) Światowej Organizacji Zdrowia Zwierząt (WOAH), oraz uzasadnienia podziału na obszary podane przez właściwe organy zainteresowanych państw członkowskich.

(7) W przypadku wystąpienia ogniska afrykańskiego pomoru świń u utrzymywanych świń w państwie członkowskim w art. 3 lit. a) rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594 przewidziano ustanowienie obszaru objętego ograniczeniami przez właściwy organ tego państwa członkowskiego zgodnie z art. 21 ust. 1 rozporządzenia delegowanego (UE) 2020/687.

(8) Nowe ogniska afrykańskiego pomoru świń wystąpiły u świń utrzymywanych w Grecji i Polsce, a nowe ogniska afrykańskiego pomoru świń u dzikich świń we Włoszech i w Polsce. Co więcej, sytuacja epidemiologiczna na niektórych obszarach wymienionych w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594 jako obszary objęte ograniczeniami I i II w Niemczech poprawiła się w odniesieniu do dzikich świń, ze względu na stosowanie przez to państwo członkowskie środków zwalczania chorób zgodnie z przepisami Unii.

(9) W następstwie tych niedawnych ognisk afrykańskiego pomoru świń u utrzymywanych świń w Grecji i Polsce oraz u dzikich świń we Włoszech i w Polsce oraz z uwagi na obecną sytuację epidemiologiczną w odniesieniu do afrykańskiego pomoru świń w Unii podział na obszary w tych państwach członkowskich został ponownie oceniony i zaktualizowany zgodnie z art. 5, 6 i 7 rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594. Ponadto ponownie oceniono i zaktualizowano wprowadzone środki zarządzania ryzykiem. Zmiany te należy odzwierciedlić w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594.

(10) W czerwcu 2023 r. odnotowano jedno ognisko afrykańskiego pomoru świń u utrzymywanych świń w regionie Macedonia Środkowa w Grecji na obszarze obecnie wymienionym jako obszar objęty ograniczeniami III w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594, położonym w bliskim sąsiedztwie obszaru obecnie wymienionego jako obszar objęty ograniczeniami I w tym załączniku. To nowe ognisko afrykańskiego pomoru świń u utrzymywanych świń oznacza wzrost poziomu ryzyka, który należy uwzględnić w tym załączniku. W związku z tym wspomniany obszar Grecji wymieniony obecnie w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594 jako obszar objęty ograniczeniami I, znajdujący się w bliskim sąsiedztwie obszaru wymienionego jako obszar objęty ograniczeniami III, na którym wystąpiło to niedawne ognisko, należy wymienić w tym załączniku jako obszar objęty ograniczeniami III, a obecne granice obszaru objętego ograniczeniami I należy określić ponownie, aby uwzględnić to ognisko.

(11) Ponadto w czerwcu 2023 r. odnotowano wystąpienie ogniska afrykańskiego pomoru świń u świń utrzymywanych w województwie wielkopolskim w Polsce na obszarze obecnie wymienionym w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594 jako obszar objęty ograniczeniami II. To nowe ognisko afrykańskiego pomoru świń u utrzymywanych świń oznacza wzrost poziomu ryzyka, który należy uwzględnić w tym załączniku. W związku z tym wspomniany obszar Polski wymieniony obecnie w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594 jako obszar objęty ograniczeniami II, na którym wystąpiło to niedawne ognisko, należy wymienić w tym załączniku jako obszar objęty ograniczeniami III, a obecne granice obszaru objętego ograniczeniami II należy określić ponownie, aby uwzględnić to ognisko.

(12) Ponadto w lipcu 2023 r. odnotowano wystąpienie ogniska afrykańskiego pomoru świń u świń utrzymywanych w województwie mazowieckim w Polsce na obszarze obecnie wymienionym w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594 jako obszar objęty ograniczeniami I. To nowe ognisko afrykańskiego pomoru świń u utrzymywanych świń oznacza wzrost poziomu ryzyka, który należy uwzględnić w tym załączniku. W związku z tym wspomniany obszar Polski wymieniony obecnie w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594 jako obszar objęty ograniczeniami I, na którym wystąpiło to niedawne ognisko, należy wymienić w tym załączniku jako obszar objęty ograniczeniami III, a obecne granice obszaru objętego ograniczeniami I należy określić ponownie, aby uwzględnić to ognisko.

(13) Ponadto w lipcu 2023 r. w Polsce odnotowano kilka ognisk afrykańskiego pomoru świń u dzikich świń w województwach mazowieckim i podkarpackim, na obszarach obecnie wymienionych jako obszary objęte ograniczeniami II w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594, położonych w bliskim sąsiedztwie obszarów obecnie wymienionych jako obszary objęte ograniczeniami I w tym załączniku. Te nowe ogniska afrykańskiego pomoru świń u dzikich świń oznaczają wzrost poziomu ryzyka, który należy uwzględnić w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594. W związku z tym wspomniane obszary Polski wymienione obecnie w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594 jako obszary objęte ograniczeniami I, znajdujące się w bliskim sąsiedztwie obszarów wymienionych jako obszary objęte ograniczeniami II, na których wystąpiły niedawne ogniska, należy wymienić w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594 jako obszary objęte ograniczeniami II, a obecne granice obszarów objętych ograniczeniami I należy określić ponownie, aby uwzględnić te ogniska.

(14) Poza tym w lipcu 2023 r. odnotowano kilka ognisk afrykańskiego pomoru świń u dzikich świń w województwie mazowieckim w Polsce, na obszarze obecnie wymienionym jako obszar objęty ograniczeniami I w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594. Te nowe ogniska afrykańskiego pomoru świń u dzikich świń oznaczają wzrost poziomu ryzyka, który należy uwzględnić w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594. W związku z tym wspomniany obszar Polski wymieniony obecnie w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594 jako obszar objęty ograniczeniami I, na którym wystąpiły niedawne ogniska, należy wymienić w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594 jako obszar objęty ograniczeniami II, a obecne granice obszaru objętego ograniczeniami I należy określić ponownie, aby uwzględnić te ogniska.

(15) Ponadto w czerwcu i lipcu 2023 r. odnotowano kilka ognisk afrykańskiego pomoru świń u dzikich świń w regionach Lombardia i Liguria we Włoszech na obszarach obecnie wymienionych jako obszary objęte ograniczeniami II w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594, położonych w bliskim sąsiedztwie obszarów obecnie wymienionych w tym załączniku jako obszary objęte ograniczeniami I. Te nowe ogniska afrykańskiego pomoru świń u dzikich świń oznaczają wzrost poziomu ryzyka, który należy uwzględnić w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594. W związku z tym wspomniane obszary Włoch wymienione obecnie w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594 jako obszary objęte ograniczeniami I, znajdujące się w bliskim sąsiedztwie obszarów wymienionych jako obszary objęte ograniczeniami II, na których wystąpiły niedawne ogniska, należy wymienić w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594 jako obszary objęte ograniczeniami II, a obecne granice obszarów objętych ograniczeniami I należy określić ponownie, aby uwzględnić te ogniska.

(16) Dodatkowo, na podstawie informacji i uzasadnienia przekazanych przez Niemcy oraz z uwagi na skuteczność środków zwalczania chorób w odniesieniu do afrykańskiego pomoru świń u dzikich świń na niektórych obszarach objętych ograniczeniami II wymienionych w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594, stosowanych w Niemczech zgodnie z rozporządzeniem delegowanym (UE) 2020/687, a w szczególności środków określonych w art. 64, 65 i 67 tego rozporządzenia, oraz zgodnie ze środkami zmniejszającymi ryzyko w odniesieniu do afrykańskiego pomoru świń określonymi w kodeksie WOAH, niektóre obszary w kraju związkowym Brandenburgia w Niemczech wymienione obecnie w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594 jako obszary objęte ograniczeniami II powinny teraz zostać wymienione w tym załączniku jako obszary objęte ograniczeniami I z powodu niewystąpienia ognisk afrykańskiego pomoru świń u świń utrzymywanych i dzikich na tych obszarach objętych ograniczeniami II przez ostatnie dwanaście miesięcy. Wspomniane obszary wymienione jako obszary objęte ograniczeniami II powinny zatem teraz zostać wymienione w tym załączniku jako obszary objęte ograniczeniami I z uwagi na obecną sytuację epidemiologiczną w odniesieniu do afrykańskiego pomoru świń.

(17) Dodatkowo, na podstawie informacji i uzasadnienia przekazanych przez Niemcy oraz z uwagi na skuteczność środków zwalczania chorób w odniesieniu do afrykańskiego pomoru świń u dzikich świń na niektórych obszarach objętych ograniczeniami I oraz na obszarach objętych ograniczeniami, z którymi graniczą wspomniane obszary objęte ograniczeniami I, wymienionych w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594, stosowanych w Niemczech zgodnie z rozporządzeniem delegowanym (UE) 2020/687, a w szczególności środków określonych w art. 64, 65 i 67 tego rozporządzenia, oraz zgodnie ze środkami zmniejszającymi ryzyko w odniesieniu do afrykańskiego pomoru świń określonymi w kodeksie WOAH, niektóre obszary w kraju związkowym Brandenburgia w Niemczech wymienione obecnie w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594 jako obszary objęte ograniczeniami I powinny teraz zostać usunięte z wykazu w tym załączniku z powodu niewystąpienia ognisk afrykańskiego pomoru świń u świń utrzymywanych i dzikich na tych obszarach objętych ograniczeniami I oraz na obszarach, z którymi graniczą wspomniane obszary objęte ograniczeniami I, przez ostatnie dwanaście miesięcy.

(18) Aby uwzględnić niedawne zmiany sytuacji epidemiologicznej w zakresie afrykańskiego pomoru świń w Unii oraz proaktywnie zwalczać ryzyko związane z rozprzestrzenianiem się tej choroby, w Niemczech, Grecji, we Włoszech i w Polsce należy wyznaczyć nowe obszary objęte ograniczeniami o odpowiedniej wielkości oraz wymienić je jako obszary objęte ograniczeniami I, II i III w wykazie w załączniku I do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594, jak również należy usunąć z tego wykazu niektóre części obszarów objętych ograniczeniami I w Niemczech. Ponieważ sytuacja w odniesieniu do afrykańskiego pomoru świń jest w Unii bardzo dynamiczna, przy wyznaczaniu tych nowych obszarów objętych ograniczeniami wzięto pod uwagę sytuację epidemiologiczną na otaczających je obszarach.

(19) Chorwacja poinformowała Komisję o obecnej sytuacji w odniesieniu do afrykańskiego pomoru świń na swoim terytorium w następstwie potwierdzenia jednego ogniska tej choroby u utrzymywanych świń w żupanii vukowarsko-srijemskiej potwierdzonego w dniu 26 czerwca 2023 r. oraz, zgodnie z rozporządzeniem delegowanym (UE) 2020/687 i rozporządzeniem wykonawczym (UE) 2023/594, ustanowiła obszar objęty ograniczeniami obejmujący obszary zapowietrzone i zagrożone, w których stosuje się ogólne środki kontroli choroby określone w rozporządzeniu delegowanym (UE) 2020/687, aby zapobiec dalszemu rozprzestrzenianiu się tej choroby.

(20) W następstwie otrzymania od Chorwacji informacji dotyczących tych ognisk u świń utrzymywanych na obszarach wcześniej wolnych od choroby w żupanii vukowarsko-srijemskiej tego państwa członkowskiego przyjęto decyzję wykonawczą Komisji (UE) 2023/1422 (8). Decyzja wykonawcza (UE) 2023/1422 ma zastosowanie do dnia 26 września 2023 r.

(21) Ponadto Grecja poinformowała Komisję o obecnej sytuacji w odniesieniu do afrykańskiego pomoru świń na swoim terytorium w następstwie potwierdzenia jednego ogniska tej choroby u utrzymywanych świń w regionie Macedonii Zachodniej potwierdzonego w dniu 5 lipca 2023 r. oraz, zgodnie z rozporządzeniem delegowanym (UE) 2020/687 i rozporządzeniem wykonawczym (UE) 2023/594, ustanowiła obszar objęty ograniczeniami obejmujący obszary zapowietrzone i zagrożone, w których stosuje się ogólne środki kontroli choroby określone w rozporządzeniu delegowanym (UE) 2020/687, aby zapobiec dalszemu rozprzestrzenianiu się tej choroby.

(22) W następstwie otrzymania od Grecji informacji dotyczących tych ognisk u świń utrzymywanych na obszarach wcześniej wolnych od choroby w regionie Macedonii Zachodniej tego państwa członkowskiego przyjęto decyzję wykonawczą Komisji (UE) 2023/1458 (9). Decyzja wykonawcza (UE) 2023/1458 ma zastosowanie do dnia 5 października 2023 r.

(23) W związku z wystąpieniem pierwszego i pojedynczego ogniska afrykańskiego pomoru świń u utrzymywanych świń w państwie członkowskim lub strefie uprzednio uznawanych za wolne od choroby w art. 7 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594 przewidziano również umieszczenie tego obszaru jako obszaru objętego ograniczeniami obejmującego obszar zapowietrzony i zagrożony w wykazie w części B załącznika II do tego rozporządzenia wykonawczego. W związku z tym obszar objęty ograniczeniami ustanowiony przez właściwy organ Chorwacji w żupanii vukowarsko-srijemskiej w Chorwacji należy wymienić w części B załącznika II do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594, a decyzję wykonawczą (UE) 2023/1422 należy uchylić. Podobnie obszar objęty ograniczeniami ustanowiony przez właściwy organ Grecji w regionie Macedonii Zachodniej w Grecji należy wymienić w części B załącznika II do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594, a decyzję wykonawczą (UE) 2023/1458 należy uchylić.

(24) Ze względu na pilny charakter sytuacji epidemiologicznej w Unii w odniesieniu do rozprzestrzeniania się afrykańskiego pomoru świń ważne jest, aby zmiany, które mają zostać wprowadzone niniejszym rozporządzeniem w załącznikach I i II do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594, stały się skuteczne tak szybko, jak jest to możliwe.

(25) Środki przewidziane w niniejszym rozporządzeniu są zgodne z opinią Stałego Komitetu ds. Roślin, Zwierząt, Żywności i Pasz,

PRZYJMUJE NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE: