Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1542 z dnia 12 lipca 2023 r. w sprawie baterii i zużytych baterii, zmieniające dyrektywę 2008/98/WE i rozporządzenie (UE) 2019/1020 oraz uchylające dyrektywę 2006/66/WE
Załącznik II
W mocyŚLAD WĘGLOWY
1. Zakres stosowania
Niniejszy załącznik zawiera zasadnicze elementy dotyczące sposobu obliczania śladu węglowego.
Metodologia dokonywania obliczeń i weryfikacji śladu węglowego, która ma zostać określona w drodze aktu delegowanego przyjętego na podstawie art. 7, opierać się będzie na zasadniczych elementach zawartych w niniejszym załączniku, są zgodne z najnowszą wersją zalecanej przez Komisję metody oznaczania śladu środowiskowego produktu (PEF) i z odpowiednimi zasadami dotyczącymi kategorii śladu środowiskowego produktu (PEFCR) oraz odzwierciedlają umowy międzynarodowe i postęp naukowo-techniczny w dziedzinie oceny cyklu życia.
Obliczanie śladu węglowego w całym cyklu życia opiera się na zestawieniu podstawowych materiałów, energii i materiałów pomocniczych użytych w konkretnym zakładzie produkcyjnym do produkcji konkretnego modelu baterii. W szczególności zostaną dokładnie określone komponenty elektroniczne, na przykład układy zarządzania pracą baterii i układy ochronne, oraz materiały katodowe, ponieważ mogą one stać się głównym czynnikiem przyczyniającym się do powstawania śladu węglowego baterii.
2. Definicje
Do celów niniejszego załącznika stosuje się następujące definicje:
a) „dane dotyczące działalności” oznaczają informacje związane z procesami podczas modelowania analizy zbioru wejść i wyjść (LCI), przy czym każdy zagregowany wynik LCI łańcuchów procesu reprezentujący działania wykonane w ramach procesu mnoży się przez odpowiednie dane dotyczące działalności, a następnie łączy w celu uzyskania śladu węglowego związanego z tym procesem;
b) „zestawienie podstawowych materiałów” oznacza wykaz surowców, podzespołów, zespołów pośrednich, podkomponentów i części oraz ilości każdego z tych elementów potrzebnych do wytworzenia baterii;
c) „dane dotyczące przedsiębiorstwa” oznaczają dane bezpośrednio zmierzone lub zebrane z jednego lub wielu obiektów (dane specyficzne dla danego miejsca), które są reprezentatywne dla działań przedsiębiorstwa; takie dane są określane również jako „dane pierwotne”;
d) „jednostka funkcjonalna” oznacza jakościowe i ilościowe aspekty funkcji, usług lub obydwu, jakie zapewnia bateria;
e) „cykl życia” oznacza kolejne i wzajemnie powiązane etapy w ramach systemu produktu, od pozyskania surowców lub ich wytworzenia z zasobów naturalnych po ostateczne unieszkodliwienie produktu (ISO 14040:2006 lub odpowiednik tej normy);
f) „analiza zbioru wejść i wyjść (LCI)” oznacza połączony zestaw wymian przepływów podstawowych, przepływów odpadów i przepływów produktów w zbiorze danych z analizy zbioru wejść i wyjść;
g) „zbiór danych z analizy zbioru wejść i wyjść (LCI)” oznacza dokument lub plik zawierający informacje na temat cyklu życia danego produktu lub innego zjawiska lub przedmiotu, takie jak miejsca lub procesu, obejmujące metadane opisowe oraz ilościową analizę zbioru wejść i wyjść, które mogą obejmować zbiór danych dotyczących procesów jednostkowych, częściowo zagregowany lub zagregowany zbiór danych;
h) „przepływ odniesienia” oznacza wskaźnik wyjść z procesów w ramach danego systemu produktu potrzebnych do spełnienia funkcji, wyrażony jednostką funkcjonalną (na podstawie ISO 14040:2006 lub odpowiednik tej normy);
i) „dane wtórne” oznaczają dane, które nie są gromadzone lub mierzone w sposób bezpośredni przez przedsiębiorstwo ani nie pochodzą z konkretnego procesu w ramach łańcucha dostaw przedsiębiorstwa, ani nie są szacowane przez to przedsiębiorstwo, ale pozyskiwane z bazy danych osoby trzeciej dotyczących LCI lub też z innych źródeł. Takie dane obejmują dane uśrednione dla danej branży, na przykład pochodzące z opublikowanych danych na temat produkcji, ze statystyk rządowych oraz od stowarzyszeń branżowych, a także z badań literatury, badań technicznych i patentów, a także mogą opierać się na danych finansowych oraz zawierać dane przybliżone oraz inne dane ogólne; obejmują one także dane pierwotne przechodzące etap agregacji poziomej;
j) „granice systemu” oznaczają aspekty objęte lub nieobjęte stadium cyklu życia.
Ponadto w zharmonizowanych zasadach obliczania śladu węglowego baterii uwzględniono wszelkie dalsze definicje niezbędne do ich interpretacji.
3. Jednostka funkcjonalna i przepływ odniesienia
Jednostka funkcjonalna jest określona jako jedna kWh (kilowatogodzina) całkowitej energii dostarczonej przez system baterii w ciągu całego okresu użytkowania baterii, mierzonej w kWh. Wartość całkowitej energii otrzymuje się, mnożąc liczbę cykli przez ilość dostarczonej energii w każdym cyklu.
Przepływ odniesienia jest to waga baterii potrzebna do wypełnienia określonej funkcji i jest mierzony w kilogramach baterii na kWh całkowitej energii dostarczanej do baterii w całym okresie jej użytkowania. Wszystkie ilościowe dane dotyczące wejść i wyjść zebrane przez wytwórcę w celu ilościowego określenia śladu węglowego oblicza się w odniesieniu do tego przepływu odniesienia.
W drodze wyjątku od akapitu pierwszego w przypadku baterii rezerwowych, których podstawową funkcją jest zapewnienie ciągłości źródła zasilania, jednostkę funkcjonalną definiuje się jako zdolność do zapewnienia jednej kWmin (kilowatominuty) rezerwowej pojemności rzeczywistej w dowolnym momencie w okresie żywotności baterii. W związku z tym przepływ odniesienia dla baterii rezerwowych odpowiada wadze baterii potrzebnej do spełnienia określonej funkcji i jest mierzony w kg baterii na kWmin rezerwowej pojemności rzeczywistej podzielonej przez okres użytkowania baterii w latach. Wszystkie ilościowe dane dotyczące wejść i wyjść zebrane przez wytwórców baterii rezerwowych w celu ilościowego określenia śladu węglowego oblicza się w odniesieniu do tego przepływu odniesienia.
W wyjątkowych przypadkach, jak np. w odniesieniu do baterii do pojazdów hybrydowych innych niż typu plug-in, metodyka może określać inną jednostkę funkcjonalną.
4. Granice systemu
W granicach systemu uwzględnia się następujące etapy cyklu życia i procesy z nimi powiązane:
Etap cyklu życia
Powiązane procesy
Pozyskiwanie i przetwarzanie wstępne surowców
Obejmuje to wydobycie i inne odnośne pozyskiwanie, obróbkę wstępną i transport materiałów czynnych po wytwarzanie ogniw baterii i komponentów baterii (materiały czynne, separator, elektrolit, obudowy, aktywne i pasywne komponenty baterii) oraz komponenty elektryczne lub elektroniczne.
Zasadnicza produkcja wyrobów
Montaż ogniw baterii oraz montaż baterii z ogniwami baterii i komponentami elektrycznymi lub elektronicznymi
Dystrybucja
Transport do punktu sprzedaży
Zakończenie eksploatacji i recykling
Zbiórka, demontaż i recykling
Wyklucza się następujące procesy powiązane z różnymi etapami cyklu życia z granic systemu:
— wytwarzanie sprzętu do montażu i recyklingu baterii, ponieważ z obliczeń wynika, że oddziaływania śladu węglowego są znikome w świetle zasad PEFCR w odniesieniu do baterii nadających się do powtórnego naładowania o wysokim poziomie określonego zużycia energii do zastosowań mobilnych;
— proces montażu baterii z wykorzystaniem komponentów systemu pochodzących od producenta oryginalnego sprzętu (OEM); ten proces odpowiada w dużej mierze procesowi montażu mechanicznego i jest uwzględniony w ramach sprzętu OEM lub linii montażowej pojazdów; zużycie energii oraz materiałów w przypadku tego specyficznego procesu jest znikome w porównaniu z procesem wytwarzania komponentów OEM.
Z obliczeń dotyczących śladu węglowego w całym cyklu życia wyłącza się etap użytkowania, ponieważ wytwórcy nie mają bezpośredniego wpływu na ten etap, z wyjątkiem sytuacji, w których zostanie wykazane, że wybory dokonywane przez wytwórców baterii na etapie projektowania mogą przyczynić się do tego wpływu w stopniu, którego nie można pominąć.
5. Korzystanie ze zbiorów danych poszczególnych przedsiębiorstw i z wtórnych zbiorów danych
Ze względu na dużą liczbę komponentów baterii oraz złożoność procesów wytwórczych podmiot gospodarczy ogranicza w uzasadnionych przypadkach wykorzystanie danych dotyczących przedsiębiorstwa do celów przetwarzania i analizy komponentów do części właściwych dla danej baterii.
W szczególności wszystkie dane dotyczące działalności związane z anodą, katodą, elektrolitem, separatorem i obudową ogniwa baterii odnoszą się do określonego modelu baterii wyprodukowanego w określonym zakładzie produkcyjnym. Zgodnie z tym nie wolno stosować domyślnych danych dotyczących działalności. Dane dotyczące działalności w odniesieniu do określonego modelu baterii są wykorzystywane w połączeniu z odpowiednimi wtórnymi zbiorami danych zgodnymi ze śladem środowiskowym produktu.
Ponieważ deklaracja dotycząca śladu węglowego odnosi się do określonego modelu baterii produkowanego w określonym zakładzie produkcyjnym, nie jest dozwolone pobieranie próbek danych zebranych z różnych zakładów produkujących ten sam model baterii.
Jeżeli jest zmiana w zestawieniu podstawowych materiałów lub koszyku energetycznym wykorzystywanych do produkcji danego modelu baterii, model śladu węglowego dla tego modelu baterii oblicza się ponownie.
Zharmonizowane zasady, które zostaną określone w drodze aktu delegowanego, o którym mowa w art. 7 ust. 1, będą obejmowały szczegółowe modelowanie następujących etapów cyklu życia:
— etap pozyskiwania i przetwarzania wstępnego surowców,
— produkcja,
— dystrybucja,
— produkcja energii elektrycznej we własnym zakresie,
— zakończenie eksploatacji.
6. Ocena skutków śladu węglowego
Ślad węglowy baterii oblicza się przy użyciu metody oceny wpływu cyklu życia na „zmianę klimatu” zalecanej w sprawozdaniu Wspólnego Centrum Badawczego z 2019 r., zatytułowanego „Sugestie dla aktualizacji śladu środowiskowego produktu”.
Wyniki są przedstawiane jako wyniki scharakteryzowane bez normalizacji i ważenia. Wykaz współczynników charakterystyki, które należy stosować, jest dostępny na Europejskiej Platformie Oceny Cyklu Życia.
7. Kompensacje
Kompensację oblicza się względem poziomu bazowego, który odzwierciedla hipotetyczny scenariusz w przypadku emisji, jakie miałyby miejsce w razie braku projektu działań łagodzących, którego efektem jest kompensacja.
Kompensacji nie uwzględnia się w deklaracji dotyczącej śladu węglowego, ale może być zgłaszana oddzielnie w formie dodatkowych informacji środowiskowych i wykorzystywana do celów komunikacji.
8. Klasy efektywności pod względem śladu węglowego
W zależności od rozkładu wartości w deklaracjach dotyczących śladu węglowego baterii wprowadzonych do obrotu określa się znaczącą liczbę klas efektywności, przy czym kategoria A jest najwyższą klasą z najmniejszym śladem węglowym w cyklu życia, aby umożliwić rozróżnienie na rynku między kategoriami baterii, o których mowa w art. 7 ust. 1.
Określenie progu dla każdej klasy efektywności, jak również jej rozpiętości, opiera się na rozkładzie wydajności kategorii baterii, o których mowa w art. 7 ust. 1, wprowadzonych do obrotu w ciągu poprzednich trzech lat, oczekiwanym postępie technologicznym oraz innych czynnikach technicznych.
9. Maksymalne progi śladu węglowego
Na podstawie informacji zebranych za pośrednictwem deklaracji dotyczących śladu węglowego oraz względnego rozkładu klas efektywności modeli baterii wprowadzanych do obrotu pod względem śladu węglowego, a także uwzględniając postęp naukowo-techniczny w tej dziedzinie, Komisja określa maksymalne progi śladu węglowego w cyklu życia kategorii baterii, o których mowa w art. 7 ust. 1, po przeprowadzeniu specjalnej oceny skutków mającej na celu określenie wartości progów.
Określając maksymalne progi śladu węglowego w trakcie cyklu życia, o których mowa w akapicie pierwszym, Komisja uwzględnia względny rozkład wartości śladu węglowego dla baterii na rynku, stan postępów w zmniejszaniu śladu węglowego baterii wprowadzanych do obrotu oraz skuteczny i potencjalny wkład tych progów śladu węglowego w trakcie cyklu życia w realizację celów Unii w zakresie zrównoważonej mobilności i neutralności klimatycznej do 2050 r.
Tekst urzędowy w EUR-Lex. Lexeva pokazuje treść przepisu, nie udziela porad prawnych. Moc prawną ma wyłącznie tekst opublikowany w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.