Artykuł 17

1. W celu uzupełnienia środków efektywności energetycznej przyjętych na podstawie dyrektyw (UE) 2023/1791 i (UE) 2024/1275 i dalszego wzmocnienia pozycji odbiorców końcowych państwa członkowskie lub – jeżeli państwo członkowskie tak postanowiło – organy regulacyjne, zdecydowanie zalecają przedsiębiorstwom gazowym optymalizację wykorzystania gazu ziemnego, między innymi przez dostarczanie usług w zakresie zarządzania energią i wprowadzenie zgodnie z ust. 2 niniejszego artykułu inteligentnych systemów pomiarowych, które są interoperacyjne, w szczególności w połączeniu z konsumenckimi systemami zarządzania energią i inteligentnymi sieciami, zgodnie z mającymi zastosowanie unijnymi przepisami dotyczącymi ochrony danych.

2. Państwa członkowskie przystępują do wprowadzania na swoich terytoriach inteligentnych systemów pomiarowych dopiero po przeprowadzeniu oceny kosztów i korzyści, którą przeprowadza się zgodnie z zasadami określonymi w załączniku II, określającej korzyści netto dla odbiorców wynikające ze stosowania inteligentnych liczników i przystąpienia do ofert opartych na inteligentnych licznikach. W swojej analizie kosztów i korzyści państwa członkowskie mogą dokonywać odrębnych analiz i oceniać skutki wdrożenia inteligentnych systemów pomiarowych dla różnych kategorii odbiorców i grup odbiorców, takich jak odbiorcy będący gospodarstwami domowymi, mikroprzedsiębiorstwa, MŚP oraz przemysł.

3. Państwa członkowskie przystępujące do wprowadzania inteligentnych systemów pomiarowych przyjmują i publikują minimalne wymagania funkcjonalne i techniczne dotyczące inteligentnych systemów pomiarowych, które mają zostać wprowadzone na ich terytoriach, zgodnie z art. 19 i z załącznikiem II. Państwa członkowskie zapewniają interoperacyjność tych inteligentnych systemów pomiarowych, jak również ich zdolność do generowania danych wyjściowych na potrzeby konsumenckich systemów zarządzania energią. W tym względzie państwa członkowskie należycie uwzględniają stosowanie odpowiednich dostępnych norm, w tym norm umożliwiających interoperacyjność, oraz najlepszych praktyk, a także znaczenie rozwoju inteligentnych sieci i rozwoju rynku wewnętrznego gazu ziemnego.

4. Państwa członkowskie, które przystąpią do wdrażania inteligentnych systemów pomiarowych, zapewniają odbiorcom dostarczanie jasnych i zrozumiałych informacji i porad na temat korzyści płynących z inteligentnych liczników po konsultacji z organizacjami konsumenckimi i innymi odpowiednimi organizacjami. Informacje te co najmniej:

a) obejmują informacje o tym, jak odbiorcy mogą wykorzystać inteligentne systemy pomiarowe do zwiększenia efektywności energetycznej;

b) zaspokajają szczególne potrzeby odbiorców dotkniętych ubóstwem energetycznym lub odbiorców wrażliwych, o których mowa w art. 26 niniejszej dyrektywy, takich jak osoby z upośledzeniem wzroku lub słuchu oraz osoby o niskim poziomie umiejętności czytania i pisania, w tym poprzez strategie zaangażowania zdefiniowane w art. 2 pkt 55 dyrektywy (UE) 2023/1791.

5. Państwa członkowskie przystępujące do wprowadzania inteligentnych systemów pomiarowych zapewniają, by odbiorcy końcowi w sposób przejrzysty i niedyskryminacyjny partycypowali w kosztach związanych z wprowadzaniem takich systemów, przy czym uwzględniają długoterminowe korzyści dla całego łańcucha wartości, w tym korzyści dla operacji sieciowych, przy obliczaniu opłat sieciowych mających zastosowanie do odbiorców lub opłat przez nich uiszczanych. Państwa członkowskie lub – jeżeli państwa członkowskie tak postanowiły – wyznaczone właściwe organy, regularnie monitorują to wprowadzanie na ich terytorium, śledząc korzyści uzyskiwane przez odbiorców.

6. Jeżeli wprowadzenie inteligentnego systemu pomiarowego zostanie w wyniku oceny kosztów i korzyści, o której mowa w ust. 2, ocenione negatywnie, państwa członkowskie zapewniają rewizję oceny w odpowiedzi na istotne zmiany w założeniach, na których została oparta, oraz w odpowiedzi na rozwój technologii i rynku. Państwa członkowskie informują Komisję o wynikach przeprowadzonej przez nie zaktualizowanej oceny kosztów i korzyści niezwłocznie po ich uzyskaniu.

7. Zawarte w niniejszej dyrektywie przepisy dotyczące inteligentnego systemu pomiarowego mają zastosowanie do przyszłych instalacji oraz do instalacji zastępujących starsze inteligentne liczniki. Inteligentne systemy pomiarowe, które są już zainstalowane lub w przypadku których „rozpoczęcie prac” miało miejsce przed dniem 4 sierpnia 2024 r., mogą być nadal użytkowane przez cały okres użytkowania. Jednak inteligentne systemy pomiarowe, które nie spełniają wymogów art. 19 i załącznika II, nie mogą pozostawać w użytku po dniu 5 sierpnia 2036 r.

8. Na potrzeby ust. 7 „rozpoczęcie prac” oznacza rozpoczęcie robót budowlanych związanych z inwestycją albo pierwsze wiążące zobowiązanie do zamówienia urządzeń lub inne zobowiązanie, które sprawia, że inwestycja staje się nieodwracalna, zależnie od tego, co nastąpi wcześniej. Zakupu gruntów oraz prac przygotowawczych, takich jak uzyskiwanie zezwoleń i wykonywanie wstępnych studiów wykonalności, nie uznaje się za rozpoczęcie prac. W przypadku przejęć „rozpoczęcie prac” stanowi moment nabycia aktywów bezpośrednio związanych z nabytym zakładem.