Artykuł 49

1. Oceniając przestrzeganie przez instytucję art. 325bi ust. 1 lit. e) rozporządzenia (UE) nr 575/2013 w odniesieniu do wymogów dotyczących szacowania strat z tytułu niewykonania zobowiązania, właściwe organy sprawdzają, czy dokumentacja wewnętrzna obejmuje wszystkie aspekty, o których mowa w art. 5 rozporządzenia delegowanego (UE) 2023/1578, oraz czy zasady wewnętrzne instytucji wymagają sporządzenia aktualnego wykazu określającego:

a) metody stosowane przez instytucję do oszacowania strat z tytułu niewykonania zobowiązania, w tym istotność pod względem wielkości pozycji i wkładu w zapewnienie zgodności z wymogiem w zakresie funduszy własnych z tytułu ryzyka niewykonania zobowiązania, w odniesieniu do każdej z poszczególnych metod;

b) w odniesieniu do każdej pozycji – wartość straty z tytułu niewykonania zobowiązania, czy pozycja jest długiem podporządkowanym, niezabezpieczonym długiem uprzywilejowanym, obligacją zabezpieczoną lub jakimkolwiek innym rodzajem pozycji, oraz czy:

(i) strata z tytułu niewykonania zobowiązania istnieje zgodnie z metodą IRB w odniesieniu do ekspozycji zaliczanej do portfela niehandlowego oraz czy jest ono wykorzystywane w odniesieniu do ekspozycji zaliczanej do portfela handlowego zgodnie z wymogami art. 325bp ust. 6 lit. c) rozporządzenia (UE) nr 575/2013;

(ii) strata z tytułu niewykonania zobowiązania nie istnieje w ramach metody IRB w odniesieniu do ekspozycji zaliczanej do portfela niehandlowego oraz czy instytucja stosuje metodę IRB w celu uzyskania straty z tytułu niewykonania zobowiązania zgodnie z wymogami art. 325bp ust. 6 lit. c) rozporządzenia (UE) nr 575/2013 dla danej pozycji;

(iii) strata z tytułu niewykonania zobowiązania nie istnieje w ramach metody IRB w odniesieniu do ekspozycji zaliczanej do portfela niehandlowego oraz czy instytucja stosuje wewnętrzną metodę spełniającą wymogi metody IRB określone w art. 3 ust. 1 rozporządzenia delegowanego (UE) 2023/1578 w celu uzyskania tej wartości;

(iv) strata z tytułu niewykonania zobowiązania nie istnieje w ramach metody IRB w odniesieniu do ekspozycji zaliczanej do portfela niehandlowego oraz czy instytucja stosuje wewnętrzną metodę spełniającą wymogi określone w art. 3 ust. 3 i 4 rozporządzenia delegowanego (UE) 2023/1578 w celu uzyskania tej wartości;

(v) strata z tytułu niewykonania zobowiązania nie istnieje w ramach metody IRB w odniesieniu do ekspozycji zaliczanej do portfela niehandlowego oraz czy instytucja stosuje zewnętrzne źródła, o których mowa w art. 4 rozporządzenia delegowanego (UE) 2023/1578 w celu uzyskania tej wartości;

c) w odniesieniu do wszystkich pozycji – kategorię ekspozycji, o której mowa w art. 147 rozporządzenia (UE) nr 575/2013, do której należą.

2. Oceniając, czy model wewnętrzny instytucji jest wdrażany z zachowaniem integralności wymaganej na podstawie art. 325bi ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 575/2013 w odniesieniu do wymogów dotyczących szacowania straty z tytułu niewykonania zobowiązania, właściwe organy:

a) sprawdzają, czy poziom szczegółowości strat z tytułu niewykonania zobowiązania zapewnia miarodajne zróżnicowanie ryzyka oraz, między innymi, czy poziom szczegółowości umożliwia odpowiednie odzwierciedlenie stopnia uprzywilejowania pozycji, o którym mowa w art. 325bp ust. 6 lit. b) rozporządzenia (UE) nr 575/2013, oraz jej zabezpieczenia;

b) sprawdzają, czy oszacowania strat z tytułu niewykonania zobowiązania oraz dane wejściowe wykorzystywane do ich obliczenia są aktualizowane z częstotliwością zapewniającą, aby wymogi w zakresie funduszy własnych z tytułu ryzyka niewykonania zobowiązania były wrażliwe na ryzyko, oraz czy wszelkie nowe istotne informacje są uwzględniane w odpowiednim czasie, zgodnie z wymogami art. 325bp ust. 4 rozporządzenia (UE) nr 575/2013;

c) w odniesieniu do strat z tytułu niewykonania zobowiązania uzyskanych zgodnie z ust. 1 lit. b) pkt (i) sprawdzają, czy przy obliczaniu wymogów w zakresie funduszy własnych z tytułu ryzyka niewykonania zobowiązania stosuje się jakikolwiek dodatkowy poziom mający zastosowanie do strat z tytułu niewykonania zobowiązania zgodnie z metodą IRB w celu uzyskania bardziej ostrożnych oszacowań;

d) w przypadku wartości strat z tytułu niewykonania zobowiązania uzyskanych zgodnie z ust. 1 lit. b) pkt (ii):

(i) sprawdzają, czy instytucja zastosowała się do procesu szacowania straty z tytułu niewykonania zobowiązania w ramach metody IRB zgodnie z zasadami wewnętrznymi instytucji dotyczącymi IRB;

(ii) sprawdzają na próbie pozycji, czy zastosowana przez instytucję strata z tytułu niewykonania zobowiązania jest identyczna z oszacowaniem, które byłoby generowane przez systemy informatyczne stosowane w ramach metody IRB;

(iii) oceniają zmienne wykorzystywane w ramach metody IRB i weryfikują na próbie pozycji, czy dane wejściowe istnieją i są wystarczająco wiarygodne, aby określić prawidłową stratę z tytułu niewykonania zobowiązania;

e) w odniesieniu do strat z tytułu niewykonania zobowiązania uzyskanych zgodnie z ust. 1 lit. b) pkt (iii) niniejszego artykułu dokonują przeglądu sprawozdań sporządzonych w ramach walidacji wewnętrznej i audytu wewnętrznego pod kątem zgodności metody wewnętrznej stosowanej do uzyskania straty z tytułu niewykonania zobowiązania z częścią trzecią tytuł II rozdział 3 rozporządzenia (UE) nr 575/2013;

f) w przypadku wartości strat z tytułu niewykonania zobowiązania uzyskanych zgodnie z ust. 1 lit. b) pkt (iv):

(i) sprawdzają, czy dokumentacja wewnętrzna potwierdzająca spełnienie przez instytucję warunków określonych w art. 3 ust. 2 rozporządzenia delegowanego (UE) 2023/1578 jest kompletna;

(ii) oceniają na próbie pozycji uzasadnienie oszacowania straty z tytułu niewykonania zobowiązania, nie stosując ani metody wewnętrznej, o której mowa w art. 3 ust. 1 rozporządzenia delegowanego (UE) 2023/1578, ani źródeł zewnętrznych, o których mowa w art. 4 tego rozporządzenia delegowanego;

(iii) sprawdzają na próbie pozycji, w przypadku których uzasadnienie, o którym mowa w pkt (ii) niniejszego ustępu, odnosi się do braku danych wejściowych, o których mowa w art. 3 ust. 2 lit. b) pkt (i) rozporządzenia delegowanego (UE) 2023/1578, czy instytucja uzasadnia brak danych wejściowych;

(iv) sprawdzają, czy instytucja określiła w swoich zasadach wewnętrznych okres utrzymywania, o którym mowa w art. 3 ust. 2 lit. b) pkt (ii) rozporządzenia delegowanego (UE) 2023/1578, poniżej którego instytucja uznaje za dopuszczalne niestosowanie metody wewnętrznej spełniającej wymogi określone dla metody IRB, oraz ocenia, czy taki okres utrzymywania odpowiada portfelowi instytucji pod względem wielkości, złożoności i strategii handlowej;

(v) dokonują przeglądu wartości „m” obliczonej zgodnie z art. 3 ust. 5 rozporządzenia delegowanego (UE) 2023/1578 i, w stosownych przypadkach, wymagają od instytucji wyjaśnienia źródła wszelkich istotnych zmian jej wartości w poprzednich kwartałach;

(vi) dokonują przeglądu procesu stosowanego przez instytucję w celu zbadania, czy dostępne są jakiekolwiek dodatkowe źródła zewnętrzne, o których mowa w art. 3 ust. 2 lit. c) pkt (ii) rozporządzenia delegowanego (UE) 2023/1578;

(vii) korzystając z wykazu, o którym mowa w ust. 1 niniejszego artykułu, oceniają, czy prawidłowo ustalono stratę z tytułu niewykonania zobowiązania zgodnie z art. 3 ust. 3 i 4 rozporządzenia delegowanego (UE) 2023/1578;

g) w przypadku wartości strat z tytułu niewykonania zobowiązania uzyskanych zgodnie z ust. 1 lit. b) pkt (ii):

(i) sprawdzają na próbie pozycji, czy dane wykorzystane do oszacowania straty z tytułu niewykonania zobowiązania są reprezentatywne dla danej pozycji;

(ii) sprawdzają, czy hierarchia źródeł zewnętrznych, o której mowa w art. 4 ust. 2 rozporządzenia delegowanego (UE) 2023/1578, jest dobrze określona w dokumentacji wewnętrznej danej instytucji, oraz sprawdzają na próbie pozycji, czy prawidłowo wdrożono tę hierarchię źródeł zewnętrznych;

(iii) sprawdzają, czy w oszacowaniach strat z tytułu niewykonania zobowiązania rozróżnia się pozycje, których dotyczy niewykonanie zobowiązania, i pozycje, których to nie dotyczy.

Do celów lit. b) właściwe organy mogą, w stosownych przypadkach, zidentyfikować pozycje, w przypadku których szacowane straty z tytułu niewykonania zobowiązania nie uległy zmianie przez dłuższy okres, ocenić, czy są one aktualne, oraz sprawdzić, czy instytucja może wyjaśnić przyczyny braku zmiany wartości.

Do celów lit. c) właściwe organy sprawdzają na próbie pozycji, czy oszacowanie straty z tytułu niewykonania zobowiązania zastosowane w metodzie IRB nie różni się od oszacowania straty z tytułu niewykonania zobowiązania stosowanego przy obliczaniu wymogu dotyczącego ryzyka niewykonania zobowiązania.

Do celów lit. g) pkt (i) właściwe organy sprawdzają, czy wykorzystywane dane odzwierciedlają stopień uprzywilejowania pozycji, o którym mowa w art. 325bp ust. 6 lit. b) rozporządzenia (UE) nr 575/2013, oraz sektor lub region pozycji.

Do celów lit. g) pkt (iii) właściwe organy mogą sprawdzić, czy w oszacowaniach strat z tytułu niewykonania zobowiązania rozróżnia się pozycje, których dotyczy niewykonanie zobowiązania, i pozycje, których to nie dotyczy, w drodze oceny oszacowania przypisanego przez instytucję do pozycji tego samego emitenta, których dotyczy niewykonanie zobowiązania, i pozycji, których to nie dotyczy, podlegających dodatkowym wymogom w zakresie funduszy własnych z tytułu ryzyka niewykonania zobowiązania.

3. Do celów ust. 2 właściwe organy mogą, w stosownych przypadkach, zobowiązać instytucję do oszacowania strat z tytułu niewykonania zobowiązania za pomocą innej metody spośród metod określonych w rozporządzeniu delegowanym (UE) 2023/1578 oraz do wyjaśnienia różnic w uzyskanych wynikach.