Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/3115 z dnia 27 listopada 2024 r. w sprawie zmiany rozporządzenia (UE) 2016/2031 w odniesieniu do wieloletnich programów kontroli występowania, powiadomień dotyczących występowania regulowanych agrofagów niekwarantannowych, tymczasowych odstępstw od zakazów przywozu i wymogów szczególnych dotyczących przywozu oraz ustanowienia procedur ich przyznawania, tymczasowych wymogów dotyczących przywozu roślin, produktów roślinnych i innych przedmiotów wysokiego ryzyka, ustanowienia procedur sporządzania wykazu roślin wysokiego ryzyka, treści świadectw fitosanitarnych i stosowania paszportów roślin, oraz w odniesieniu do niektórych wymogów w zakresie sprawozdawczości w odniesieniu do obszarów wyznaczonych i kontroli występowania agrofagów oraz zmiany rozporządzenia (UE) 2017/625 w odniesieniu do niektórych powiadomień o niezgodności
Artykuł 1
W mocyZmiana rozporządzenia (UE) 2016/2031
W rozporządzeniu (UE) 2016/2031 wprowadza się następujące zmiany:
1) art. 18 ust. 6 akapit pierwszy otrzymuje brzmienie:
„Państwa członkowskie powiadamiają Komisję i pozostałe państwa członkowskie o obszarach wyznaczonych niezwłocznie po ich ustanowieniu, w tym o odnośnych agrofagach oraz wprowadzonych odpowiednich środkach. Powiadomienia te przekazuje się za pośrednictwem elektronicznego systemu powiadamiania, o którym mowa w art. 103.”
;
2) w art. 19 dodaje się ustęp w brzmieniu:
„8. O stwierdzeniu dotyczącym wystąpienia odnośnego agrofaga w strefie buforowej, o którym mowa w ust. 2 niniejszego artykułu, oraz zniesieniu wyznaczonych obszarów, o którym mowa w ust. 4 niniejszego artykułu, powiadamia się za pośrednictwem elektronicznego systemu powiadamiania, o którym mowa w art. 103.”
;
3) dodaje się artykuł w brzmieniu:
„Artykuł 19a
Unijny zespół interwencyjny ds. zdrowia roślin
1. Należy utworzyć złożony z ekspertów unijny zespół interwencyjny ds. zdrowia roślin (zwany dalej »zespołem«) w celu zapewnienia państwom członkowskim, na ich wniosek, pilnej pomocy w zakresie środków, które należy wprowadzić na podstawie art. 10–19, 27 i 28 dotyczących nowych pojaw agrofagów kwarantannowych dla Unii i agrofagów objętych środkami przyjętymi na podstawie art. 30. W uzasadnionych przypadkach, na wniosek jednego lub większej liczby państw członkowskich oraz zainteresowanego państwa trzeciego, zespół może również udzielać pilnej pomocy państwom trzecim graniczącym z terytorium Unii lub będącym źródłem bezpośredniego zagrożenia fitosanitarnego dla tego terytorium w związku z pojawami na ich terytorium agrofagów kwarantannowych dla Unii i agrofagów objętych środkami przyjętymi na podstawie art. 30.
W każdym przypadku udzielenia pomocy Komisja wyznacza określonych członków tego zespołu na podst#awie ich wiedzy fachowej i w porozumieniu z zainteresowanym państwem członkowskim lub państwem trzecim.
Pomoc ta może obejmować w szczególności:
a) pomoc naukową, techniczną i administracyjną udzielaną na miejscu lub zdalnie w zakresie zwalczania odnośnych agrofagów i zapobiegania ich rozprzestrzenianiu się oraz inne środki, w ścisłej współpracy z właściwymi organami danego państwa członkowskiego lub państwa trzeciego, w którym wystąpiły pojawy lub zachodzi ich podejrzenie;
b) szczegółowe doradztwo naukowe dotyczące odpowiednich metod diagnostycznych, w stosownych przypadkach, w koordynacji z odpowiednim laboratorium referencyjnym Unii Europejskiej, o którym mowa w art. 94 rozporządzenia (UE) 2017/625, oraz z innymi laboratoriami referencyjnymi;
c) szczególną pomoc, w stosownych przypadkach, w celu wspierania koordynacji między właściwymi organami państw członkowskich lub państw trzecich oraz z tymi laboratoriami.
Treść, warunki i harmonogram tej pomocy określa Komisja w porozumieniu z danym państwem członkowskim lub państwem trzecim, a także z odpowiednimi państwami członkowskimi zapewniającymi ekspertów.
2. Państwa członkowskie mogą przedłożyć Komisji wykaz ekspertów, których proponują do wyznaczenia na członków zespołu, i aktualizować ten wykaz. Równocześnie państwa członkowskie dostarczają wszelkich właściwych informacji dotyczących profilu zawodowego ekspertów oraz obszaru wiedzy specjalistycznej, którym zajmuje się każdy zaproponowany ekspert.
3. Członkowie zespołu są uprawnieni do otrzymania diety za udział w działaniach zespołu na miejscu oraz, w stosownych przypadkach, za pełnienie funkcji liderów zespołu lub sprawozdawców w odniesieniu do konkretnej misji pomocowej.
Dietę oraz zwrot kosztów podróży i pobytu wypłaca Komisja zgodnie z zasadami zwrotu kosztów podróży, pobytu i innych kosztów poniesionych przez ekspertów.”
;
4) art. 22 ust. 3 akapit pierwszy otrzymuje brzmienie:
„Do dnia 30 kwietnia każdego roku państwa członkowskie zgłaszają Komisji i pozostałym państwom członkowskim wyniki kontroli występowania, o których mowa w ust. 1, przeprowadzonych w poprzednim roku kalendarzowym. Sprawozdania te zawierają informacje na temat miejsca, w którym przeprowadzono kontrole występowania, terminów kontroli występowania, agrofagów oraz odnośnych roślin, produktów roślinnych lub innych przedmiotów, liczby kontroli i pobranych próbek oraz ustaleń dotyczących każdego odnośnego agrofaga. Sprawozdania te przekazuje się za pośrednictwem elektronicznego systemu powiadamiania, o którym mowa w art. 103.”
;
5) w art. 23 wprowadza się następujące zmiany:
a) ust. 1 akapit trzeci otrzymuje brzmienie:
„Wieloletnie programy kontroli występowania ustanawia się na okres od pięciu do dziesięciu lat. Programy te są poddawane przeglądowi i aktualizowane na podstawie obowiązujących przepisów i sytuacji fitosanitarnej na danym terytorium.”
;
b) ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„2. Na wniosek Komisji państwa członkowskie powiadamiają Komisję i inne państwa członkowskie o swoich wieloletnich programach kontroli występowania. Powiadomienia te przekazuje się za pośrednictwem elektronicznego systemu powiadamiania, o którym mowa w art. 103.”
;
6) art. 24 ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„2. Do dnia 30 kwietnia każdego roku państwa członkowskie zgłaszają Komisji i pozostałym państwom członkowskim wyniki kontroli występowania, o których mowa w ust. 1, przeprowadzonych w poprzednim roku kalendarzowym. Zgłoszenia te przekazuje się za pośrednictwem elektronicznego systemu powiadamiania, o którym mowa w art. 103.”
;
7) art. 25 ust. 3 otrzymuje brzmienie:
„3. Plany awaryjne można łączyć w przypadku większej liczby agrofagów priorytetowych podobnych pod względem biologii i mających podobny zakres gatunków żywicielskich. W takich przypadkach plan awaryjny składa się z części ogólnej wspólnej dla wszystkich objętych nim agrofagów priorytetowych oraz z osobnych części dla każdego z tych agrofagów priorytetowych. Podobnie państwa członkowskie mogą współpracować w celu zsynchronizowania planów awaryjnych dotyczących niektórych gatunków, w stosownych przypadkach w odniesieniu do gatunków agrofagów priorytetowych podobnych pod względem biologii i o pokrywających się lub przyległych obszarach występowania gatunków żywicielskich.”
;
8) art. 30 ust. 1 akapit trzeci otrzymuje brzmienie:
„Środki te wykonują, konkretnie dla każdego z odnośnych agrofagów, jeden lub większą liczbę przepisów, o których mowa w art. 28 ust. 1 akapit pierwszy lit. a)–g). Środki te mogą obejmować zakaz wprowadzania, przemieszczania, utrzymywania, rozmnażania lub uwalniania agrofaga na terytorium Unii oraz wymogi dotyczące wprowadzania i przemieszczania na terytorium Unii roślin, produktów roślinnych i innych przedmiotów.”
;
9) art. 34 ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„2. Do dnia 30 kwietnia każdego roku państwa członkowskie powiadamiają Komisję i pozostałe państwa członkowskie o wynikach kontroli występowania, o których mowa w ust. 1, przeprowadzonych w poprzednim roku kalendarzowym. Powiadomienia te przekazuje się za pośrednictwem elektronicznego systemu powiadamiania, o którym mowa w art. 103.”
;
10) w art. 37 dodaje się ustęp w brzmieniu:
„10. W sytuacji wprowadzenia lub przemieszczania na terytorium Unii roślin przeznaczonych do sadzenia przy braku zgodności z ust. 1 niniejszego artykułu, państwa członkowskie przyjmują niezbędne środki oraz powiadamiają o tej niezgodności i tych środkach Komisję i pozostałe państwa członkowskie za pośrednictwem elektronicznego systemu powiadamiania, o którym mowa w art. 103.
Państwa członkowskie powiadamiają o tych środkach również państwo trzecie, z którego rośliny przeznaczone do sadzenia zostały wprowadzone na terytorium Unii.”
;
11) w art. 42 dodaje się akapit w brzmieniu:
„1a. Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktu delegowanego zgodnie z art. 105, w celu uzupełnienia niniejszego rozporządzenia w drodze określenia procedury umieszczania w wykazie roślin, produktów roślinnych i innych przedmiotów wysokiego ryzyka.
Akt delegowany obejmuje wszystkie następujące elementy:
a) przygotowanie dowodów na potrzeby oceny roślin, produktów roślinnych i innych przedmiotów wysokiego ryzyka;
b) działania, które podejmuje się po otrzymaniu tych dokumentów;
c) procedury tej oceny;
d) postępowanie z dokumentacją w kontekście poufności i ochrony danych.”
;
12) dodaje się artykuł w brzmieniu:
„Artykuł 42a
Tymczasowe odstępstwa od zakazów przewidzianych w art. 40 i 42 oraz od wymogów, o których mowa w art. 41
1. Na zasadzie odstępstwa od art. 40 ust. 1 i art. 41 ust. 1 Komisja może – w drodze aktów wykonawczych – przyjąć tymczasowe odstępstwa od zakazu przewidzianego w art. 40 ust. 1 oraz od wymogów szczególnych i równoważnych, o których mowa w art. 41 ust. 2, dotyczących wprowadzania na terytorium Unii określonych roślin, produktów roślinnych i innych przedmiotów pochodzących z co najmniej jednego państwa trzeciego, stwarzających zagrożenie fitosanitarne, które nie zostało jeszcze w pełni ocenione.
W drodze tych aktów wykonawczych:
a) określa się środki tymczasowe dotyczące wprowadzania tych roślin, produktów roślinnych i innych przedmiotów na terytorium Unii, zgodnie z zasadami określonymi w sekcji 2 załącznika II; oraz
b) zmienia się odpowiednie części aktów wykonawczych, o których mowa w art. 40 ust. 2 i art. 41 ust. 2, poprzez dodanie odniesienia do odstępstwa dotyczącego danych roślin, produktów roślinnych lub innych przedmiotów.
2. Tymczasowe odstępstwa, o których mowa w ust. 1, mogą zostać przyjęte tylko wtedy, gdy spełnione są następujące warunki:
a) (i)
Komisja otrzymała dowody uzasadniające przyjęcie tymczasowych odstępstw przewidujących wymogi równoważne tym, o których mowa w art. 41, lub bardziej od nich rygorystyczne; lub
(ii) odnośne państwo trzecie przedłożyło Komisji wniosek zawierający pisemne gwarancje urzędowe dotyczące stosowania na jego terytorium, przed złożeniem wniosku i w momencie składania wniosku, środków niezbędnych do zareagowania na dane zagrożenie fitosanitarne; oraz
b) ocena wykazała, że te rośliny, produkty roślinne lub inne przedmioty stwarzają zagrożenie, które można ograniczyć do dopuszczalnego poziomu w drodze zastosowania środków niezbędnych w celu reagowania na dane zagrożenie fitosanitarne.
3. Komisja jest uprawniona do przyjęcia, zgodnie z art. 105, aktu delegowanego uzupełniającego niniejsze rozporządzenie w odniesieniu do procedury, która ma być stosowana w celu przyznania tymczasowych odstępstw, o których mowa w ust. 1 niniejszego artykułu. Ten akt delegowany obejmuje następujące elementy tej procedury:
a) przygotowanie, treść i przedłożenie wniosków i odpowiedniej dokumentacji przez zainteresowane państwa trzecie;
b) działania, które podejmuje się po otrzymaniu tych wniosków i dokumentacji, w tym, w stosownych przypadkach, konsultacje z organami naukowymi lub uwzględnianie opinii lub badań naukowych.
c) postępowanie z wnioskami i dokumentacją w kontekście poufności i ochrony danych.
4. Na zasadzie odstępstwa od art. 42 ust. 2 Komisja może – w drodze aktów wykonawczych – przyjąć tymczasowe odstępstwa od aktów, o których mowa w art. 42 ust. 3, jeżeli spełnione są wszystkie następujące warunki:
a) zagrożenie fitosanitarne związane z określonymi roślinami, produktami roślinnymi lub innymi przedmiotami wysokiego ryzyka nie zostało jeszcze w pełni ocenione;
b) wstępna ocena wykazała, że te rośliny, produkty roślinne lub inne przedmioty stwarzają zagrożenie, które można ograniczyć do dopuszczalnego poziomu w drodze zastosowania środków niezbędnych w celu reagowania na określone zagrożenie fitosanitarne;
c) nie przyjęto jeszcze żadnego aktu wykonawczego na podstawie art. 42 ust. 4 w odniesieniu do określonych roślin, produktów roślinnych lub innych przedmiotów.
W tych aktach wykonawczych określa się środki tymczasowe, które dotyczą wprowadzania tych roślin, produktów roślinnych i innych przedmiotów do Unii i które są niezbędne do ograniczenia określonego zagrożenia fitosanitarnego do dopuszczalnego poziomu.
5. Akty wykonawcze, o których mowa w ust. 1 i 4, przewidują przedkładanie przez dane państwo trzecie rocznych sprawozdań na temat stosowania odpowiednich środków tymczasowych. W przypadku gdy sprawozdanie prowadzi do wniosku, że określone zagrożenie nie jest odpowiednio ograniczane za pomocą zgłoszonych środków, akt przewidujący te środki zostaje natychmiast uchylony lub zmieniony stosownie do potrzeb.
6. Okres stosowania aktów wykonawczych, o których mowa w ust. 1, nie może być dłuższy niż pięć lat. Okres ten można jednak przedłużyć, a przedmiotowe odstępstwo może podlegać zmienionym wymogom, jeżeli jest to uzasadnione na podstawie zaktualizowanej oceny.
7. Akty wykonawcze, o których mowa w ust. 1 i 4, przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 107 ust. 2.”
;
13) art. 44 ust. 1 lit. a) otrzymuje brzmienie:
„a)
dane państwo trzecie zapewnia, poprzez zastosowanie w ramach kontroli urzędowej jednego lub większej liczby określonych środków, poziom ochrony fitosanitarnej równoważny wymogom szczególnym w odniesieniu do wprowadzenia lub przemieszczania na terytorium Unii danych roślin, produktów roślinnych i innych przedmiotów z innych państw trzecich;”
;
14) art. 71 ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„2. Świadectwo fitosanitarne w rubryce »Deklaracja dodatkowa« określa, który szczegółowy wymóg jest spełniony, w przypadku gdy odpowiedni akt wykonawczy, przyjęty zgodnie z art. 28 ust. 1 i 2, art. 30 ust. 1 i 3, art. 37 ust. 4, art. 41 ust. 2 i 3 oraz art. 54 ust. 2 i 3, określa kilka różnych opcji takich wymogów. Określenie to obejmuje pełne brzmienie odnośnego wymogu. W przypadku jednej lub większej liczby kategorii roślin przeznaczonych do sadzenia, o których mowa w art. 37 ust. 7, w odniesieniu do regulowanych agrofagów niekwarantannowych dla Unii, określenie to obejmuje pełne brzmienie opcji mającej zastosowanie do danej kategorii.”
;
15) w art. 81 dodaje się ustęp w brzmieniu:
„3. Komisja może – w drodze aktów wykonawczych – określić, kiedy ust. 1 lit. a) niniejszego artykułu nie ma zastosowania do określonych roślin, produktów roślinnych lub innych przedmiotów dystrybuowanych w ramach sprzedaży poprzez umowy zawierane na odległość. Te akty wykonawcze mogą określać warunki ich stosowania. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 107 ust. 2.”
;
16) w art. 88 dodaje się akapity w brzmieniu:
„Komisja może – w drodze aktów wykonawczych – ustanowić przepisy w celu:
a) określenia roślin, produktów roślinnych i innych przedmiotów, które – na zasadzie odstępstwa od akapitu pierwszego – mogą być przemieszczane na terytorium Unii z paszportem roślin powiązanym z nimi w inny sposób niż fizyczne umieszczenie, ze względu na ich wielkość, kształt lub sposób zapakowania, które sprawiają, że takie umieszczenie jest niemożliwe lub bardzo trudne; oraz
b) ustanowienia zasad gwarantujących, że dany paszport roślin, choć nie jest umieszczony na odpowiednich roślinach, produktach roślinnych i innych przedmiotach, nadal się do nich odnosi.
Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 107 ust. 2.”
;
17) art. 94 ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„2. W drodze odstępstwa od ust. 1 akapit pierwszy państwa członkowskie mogą zadecydować o zastąpieniu świadectwa fitosanitarnego w punkcie wprowadzenia danej rośliny, produktu roślinnego lub innego przedmiotu na terytorium Unii przez:
a) poświadczoną kopię oryginalnego świadectwa fitosanitarnego; kopię tę wydaje właściwy organ i towarzyszy ona przemieszczaniu danej rośliny, produktu roślinnego lub innego przedmiotu jedynie do punktu, w którym wydawany jest paszport roślin; lub
b) informacje zawarte w elektronicznym systemie powiadamiania, o którym mowa w art. 103, pod warunkiem że elektroniczne świadectwo fitosanitarne lub cyfrowa kopia świadectwa fitosanitarnego są dostępne w tym systemie i są udostępniane, na żądanie właściwych organów, podczas przemieszczania danych roślin, produktów roślinnych lub innych przedmiotów do punktu wydania paszportu roślin.”
;
18) art. 99 ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„1. Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktów delegowanych zgodnie z art. 105, w celu uzupełnienia niniejszego rozporządzenia poprzez określenie elementów, które muszą być zawarte w poświadczeniach urzędowych dotyczących roślin, produktów roślinnych lub innych przedmiotów, innych niż drewniane materiały opakowaniowe, jako forma dowodu wdrożenia środków przyjętych na podstawie art. 28 ust. 1 lub 2, art. 30 ust. 1 lub 3, art. 41 ust. 2 lub 3, art. 44 lub art. 54 ust. 2 lub 3.”
;
19) art. 103 akapit pierwszy otrzymuje brzmienie:
„Komisja ustanawia elektroniczny system do celów składania powiadomień i sprawozdań przez państwa członkowskie.”
;
20) art. 104 akapit pierwszy formuła wprowadzająca otrzymuje brzmienie:
„Komisja może, w drodze aktów wykonawczych, ustanowić przepisy szczegółowe dotyczące składania powiadomień, o których mowa w art. 9 ust. 1 i 2, art. 11, art. 17 ust. 3, art. 18 ust. 6, art. 19 ust. 2 i 8, art. 28 ust. 7, art. 29 ust. 3 akapit pierwszy, art. 30 ust. 8, art. 33 ust. 1, art. 37 ust. 10, art. 40 ust. 4, art. 41 ust. 4, art. 46 ust. 4, art. 49 ust. 6, art. 53 ust. 4, art. 54 ust. 4, art. 60 ust. 2, art. 77 ust. 2 oraz art. 95 ust. 5. Przepisy te mogą dotyczyć jednego lub większej liczby następujących elementów:”
;
21) w art. 105 wprowadza się następujące zmiany:
a) w ust. 2 dodaje się akapit w brzmieniu:
„Uprawnienia do przyjmowania aktów delegowanych, o których mowa w art. 42 ust. 1a i art. 42a ust. 3, powierza się Komisji na okres pięciu lat od dnia 5 stycznia 2025 r. Komisja sporządza sprawozdanie dotyczące przekazania uprawnień nie później niż dziewięć miesięcy przed końcem okresu pięciu lat. Przekazanie uprawnień zostaje automatycznie przedłużone na takie same okresy, chyba że Parlament Europejski lub Rada sprzeciwią się takiemu przedłużeniu nie później niż trzy miesiące przed końcem każdego okresu.”
;
b) ust. 3 otrzymuje brzmienie:
„3. Przekazanie uprawnień, o którym mowa w art. 6 ust. 2, art. 7, art. 8 ust. 5, art. 19 ust. 7, art. 21, art. 32 ust. 5, art. 34 ust. 1, art. 38, art. 42 ust. 1a, art. 42a ust. 3, art. 43 ust. 2, art. 46 ust. 2, art. 48 ust. 5, art. 51, art. 65 ust. 4, art. 71 ust. 4, art. 76 ust. 4, art. 81 ust. 2, art. 83 ust. 6, art. 87 ust. 4, art. 89 ust. 2, art. 96 ust. 2, art. 98 ust. 1, art. 99 ust. 1, art. 100 ust. 4, art. 101 ust. 5 oraz art. 102 ust. 6, może zostać w dowolnym momencie odwołane przez Parlament Europejski lub przez Radę. Decyzja o odwołaniu kończy przekazanie określonych w niej uprawnień. Decyzja o odwołaniu staje się skuteczna następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej lub w późniejszym terminie określonym w tej decyzji. Nie wpływa ona na ważność już obowiązujących aktów delegowanych.”
;
c) ust. 6 otrzymuje brzmienie:
„6. Akt delegowany przyjęty na podstawie art. 6 ust. 2, art. 7, art. 8 ust. 5, art. 19 ust. 7, art. 21, art. 32 ust. 5, art. 34 ust. 1, art. 38, art. 42 ust. 1a, art. 42a ust. 3, art. 43 ust. 2, art. 46 ust. 2, art. 48 ust. 5, art. 51, art. 65 ust. 4, art. 71 ust. 4, art. 76 ust. 4, art. 81 ust. 2, art. 83 ust. 6, art. 87 ust. 4, art. 89 ust. 2, art. 96 ust. 2, art. 98 ust. 1, art. 99 ust. 1, art. 100 ust. 4, art. 101 ust. 5 oraz art. 102 ust. 6, wchodzi w życie tylko wówczas, gdy ani Parlament Europejski, ani Rada nie wyraziły sprzeciwu w terminie dwóch miesięcy od przekazania tego aktu Parlamentowi Europejskiemu i Radzie, lub gdy, przed upływem tego terminu, zarówno Parlament Europejski, jak i Rada poinformowały Komisję, że nie wniosą sprzeciwu. Termin ten przedłuża się o dwa miesiące z inicjatywy Parlamentu Europejskiego lub Rady.”.
Tekst urzędowy w EUR-Lex. Lexeva pokazuje treść przepisu, nie udziela porad prawnych. Moc prawną ma wyłącznie tekst opublikowany w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.