Artykuł 9

1. Prawa jazdy kategorii BE, C1, C1E, C, CE, D1, D1E, D i DE wydaje się tylko takim kierowcom, którzy posiadają już uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B.

2. Ważność praw jazdy określa się w następujący sposób:

a) prawa jazdy kategorii C1E, CE, D1E lub DE uprawniają także do kierowania zespołami pojazdów kategorii BE;

b) prawa jazdy kategorii CE uprawniają także do kierowania pojazdami kategorii DE, o ile posiadacze takich praw jazdy posiadają uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii D;

c) prawa jazdy kategorii C1E lub CE uprawniają także do kierowania pojazdami kategorii D1E, o ile posiadacze takich praw jazdy posiadają uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii D1;

d) prawa jazdy kategorii CE i DE uprawniają także do kierowania pojazdami kategorii, odpowiednio, C i C1 oraz D i D1;

e) prawa jazdy kategorii CE i DE uprawniają także do kierowania zespołami pojazdów kategorii, odpowiednio, C1E i D1E;

f) prawa jazdy kategorii C1E i D1E uprawniają także do kierowania pojazdami kategorii, odpowiednio, C1 i D1;

g) prawa jazdy dowolnej kategorii uprawniają także do kierowania pojazdami mechanicznymi kategorii AM. Państwo członkowskie może jednak w odniesieniu do praw jazdy wydawanych na swoim terytorium ograniczyć równoważność kategorii AM do kategorii A1, A2 i A, jeśli warunkiem nabycia uprawnień kategorii AM w tym państwie jest zdanie egzaminu praktycznego;

h) prawa jazdy kategorii A2 uprawniają także do kierowania pojazdami kategorii A1;

i) prawa jazdy kategorii A, B, C lub D uprawniają także do kierowania pojazdami kategorii, odpowiednio, A1 i A2; B1; C1; D1;

j) po upływie dwóch lat od wydania po raz pierwszy prawa jazdy kategorii B uprawnia ono również do kierowania pojazdami silnikowymi, w tym mechanicznymi pojazdami uprzywilejowanymi używanymi do celów utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego – w tym poprzez zapewnienie natychmiastowej pomocy w klęskach żywiołowych lub katastrofach spowodowanych przez człowieka – takimi jak pojazdy policyjne, karetki pogotowia ratunkowego, pojazdy służb ochrony ludności i ratowniczych lub pojazdy straży pożarnej, zasilanymi w całości lub częściowo paliwami alternatywnymi zdefiniowanymi w art. 2 dyrektywy 96/53/WE i posiadającymi homologację na podstawie rozporządzenia (UE) 2018/858, o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3 500 kg, ale nieprzekraczającej 4 250 kg. Jeżeli spełniony jest warunek określony w art. 6 ust. 1 lit. c) pkt (ii) niniejszej dyrektywy, pojazdy te mogą być łączone z przyczepą, pod warunkiem że dopuszczalna masa całkowita tego zespołu pojazdów nie przekracza 5 000 kg. Równoważnością, o której mowa w niniejszej literze, nie są objęte samochody kempingowe;

k) po upływie dwóch lat od wydania po raz pierwszy prawa jazdy kategorii BE uprawnia ono również do kierowania zespołem pojazdów składającym się z pojazdu ciągnącego w postaci pojazdu silnikowego zasilanego w całości lub częściowo paliwami alternatywnymi zdefiniowanymi w art. 2 dyrektywy 96/53/WE i posiadającego homologację na podstawie rozporządzenia (UE) 2018/858, o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3 500 kg, ale nieprzekraczającej 4 250 kg, oraz przyczepy lub naczepy kategorii masy O1 lub O2, o których mowa w art. 4 ust. 1 lit. c) rozporządzenia (UE) 2018/858.

3. W odniesieniu do kierowania pojazdami na swoim terytorium państwa członkowskie mogą ustanowić następujące równoważności:

a) kierowanie trzykołowymi pojazdami silnikowymi na podstawie prawa jazdy kategorii B, przy czym w przypadku trzykołowych pojazdów silnikowych o maksymalnej mocy netto ponad 15 kW posiadacz prawa jazdy kategorii B musi mieć co najmniej 21 lat;

b) kierowanie motocyklami kategorii A1 na podstawie prawa jazdy kategorii B.

Równoważności przewidziane w akapicie pierwszym są wzajemnie uznawane przez państwa członkowskie, które je ustanowiły.

Państwa członkowskie umieszczają w prawie jazdy informację o uprawnieniach jego posiadacza do kierowania pojazdami, o których mowa w akapicie pierwszym, wyłącznie za pomocą odpowiednich kodów unijnych określonych w załączniku I część E.

Państwa członkowskie niezwłocznie informują Komisję o równoważnościach wymienionych w akapicie pierwszym, które ustanowiły na swoim terytorium, w tym o odnośnych kodach krajowych, które były stosowane przed dniem 25 listopada 2025 r. Komisja udostępnia te informacje państwom członkowskim.

4. Państwa członkowskie mogą zezwolić na kierowanie na swoim terytorium pojazdami następujących kategorii:

a) pojazdami kategorii D1 o dopuszczalnej masie całkowitej do 3 500 kg, z wyłączeniem wyposażenia specjalistycznego przeznaczonego do przewozu osób z niepełnosprawnościami, przez kierowców w wieku powyżej 21 lat posiadających prawo jazdy kategorii B, najwcześniej dwa lata po wydaniu takiego prawa jazdy temu kierowcy po raz pierwszy, pod warunkiem że pojazdy te są używane przez podmioty niekomercyjne do celów społecznych, a kierowca świadczy swoje usługi ochotniczo;

b) pojazdami o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3 500 kg przez kierowców w wieku powyżej 21 lat posiadających prawo jazdy kategorii B, najwcześniej dwa lata po wydaniu takiego prawa jazdy temu kierowcy po raz pierwszy, o ile pojazdy te spełniają wszystkie poniższe warunki:

(i) są przeznaczone do wykorzystywania podczas postoju jedynie do celów instruktażowych lub rekreacyjnych;

(ii) są używane przez podmioty niekomercyjne do celów społecznych;

(iii) zostały przebudowane w taki sposób, że nie mogą być wykorzystywane ani do przewozu więcej niż dziewięciu osób ani do przewozu jakichkolwiek rzeczy innych niż te, które są ściśle niezbędne do celów określonych w pkt (i) i (ii);

c) pojazdami kategorii B o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 2 500 kg i maksymalnej prędkości ograniczonej za pomocą środków technicznych do 45 km/h przez kierowców w wieku poniżej 21 lat posiadających prawo jazdy kategorii B1, które zostało wydane z zastrzeżeniem warunków określonych w art. 6 ust. 1 lit. c) pkt (i) akapit drugi oraz, w stosownych przypadkach, art. 7 ust. 2 lit. b);

d) mechanicznymi pojazdami uprzywilejowanymi używanymi do celów utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego – w tym poprzez zapewnienie natychmiastowej pomocy w klęskach żywiołowych lub katastrofach spowodowanych przez człowieka – takimi jak pojazdy policyjne, karetki pogotowia ratunkowego, pojazdy służb ochrony ludności i ratowniczych lub pojazdy straży pożarnej, o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3 500 kg, ale nieprzekraczającej 5 000 kg, które mogą być połączone z przyczepą, jeśli dopuszczalna masa całkowita tego zespołu pojazdów nie przekracza 5 000 kg, przez kierowców, którzy ukończyli 20 lat, posiadają prawo jazdy kategorii B, ukończyli szkolenie lub zdali egzaminy wymagane w art. 6 ust. 1 lit. c) pkt (ii) lub spełnili oba te warunki i którzy kierują pojazdem uprzywilejowanym wyłącznie w celu, do którego jest przeznaczony, w tym w ramach niezbędnych czynności konserwacyjnych i jazd próbnych.

Jeśli państwa członkowskie umieszczają w prawie jazdy informację o uprawnieniach jego posiadacza do kierowania pojazdami, o których mowa w akapicie pierwszym lit. a) i b), robią to wyłącznie za pomocą odpowiednich kodów krajowych.

Państwa członkowskie mogą, tymczasowo lub na czas nieokreślony, uznawać na swoich terytoriach – na zasadzie wzajemności – ważność praw jazdy wydanych zgodnie z akapitem pierwszym lit. d).

Państwa członkowskie informują Komisję o wszelkich zezwoleniach przyznanych zgodnie z niniejszym ustępem.

5. Państwa członkowskie są uprawnione do zezwalania na kierowanie na swoim terytorium pojazdami kategorii D lub D1 przez posiadaczy prawa jazdy kategorii C, pod warunkiem że w pojeździe nie przewozi się żadnej innej osoby oraz że kierowca:

a) przeprowadza badanie zdatności do ruchu drogowego zgodnie z dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/45/UE (19) w promieniu 5 km od stacji kontroli pojazdów; lub

b) jest mechanikiem warsztatu naprawy pojazdów wykonującym jazdę próbną w promieniu 5 km od warsztatu po naprawie pojazdu lub do celów konserwacji lub kontroli.

Po opuszczeniu stacji kontroli pojazdów lub warsztatu posiadacz prawa jazdy kategorii C musi być w stanie udowodnić podczas każdej kontroli, że kieruje pojazdem w celu przeprowadzenia badania zdatności do ruchu drogowego, o którym mowa w lit. a), lub w celu przeprowadzenia jazdy próbnej, o której mowa w lit. b). Państwa członkowskie informują Komisję o wszelkich zezwoleniach przyznanych zgodnie z niniejszym ustępem.