Artykuł 82

1. Bez uszczerbku dla uprawnień do przyznawania pomocy, strona wezwana nie jest zobowiązana do:

a) udzielania pomocy przewidzianej w art. 78–81 rozporządzenia wykonawczego, jeżeli z uwagi na sytuację dłużnika odzyskiwanie należności spowodowałoby poważne trudności gospodarcze lub społeczne w państwie członkowskim strony wezwanej w zakresie, w jakim przepisy ustawowe, wykonawcze lub praktyka administracyjna obowiązujące w państwie członkowskim strony wezwanej pozwalają na takie postępowanie w przypadku podobnych należności krajowych;

b) udzielania pomocy przewidzianej w art. 76–81 rozporządzenia wykonawczego, jeżeli pierwotny wniosek oparty na art. 76, 77 lub 78 rozporządzenia wykonawczego odnosi się do należności starszych niż pięcioletnie, licząc od terminu spłaty należności w państwie członkowskim strony występującej do daty pierwotnego wniosku o udzielenie pomocy.

W odniesieniu do lit. b), jeżeli dana należność lub pierwotny instrument umożliwiający egzekucję w państwie członkowskim strony występującej są kwestionowane, pięcioletni okres rozpoczyna bieg w dniu, w którym nie jest już możliwe kwestionowanie należności lub instrumentu umożliwiającego odzyskanie należności.

Ponadto gdy organy państwa członkowskiego strony występującej wyrażą zgodę na odroczenie terminu płatności lub spłatę w ratach, ten pięcioletni okres rozpoczyna bieg w dniu, w którym cały termin płatności dobiegł końca.

Niemniej jednak w takich przypadkach strona wezwana nie jest zobowiązana do udzielenia pomocy w odniesieniu do należności starszych niż dziesięcioletnie, licząc od terminu spłaty należności w państwie członkowskim strony występującej.

2. Strona wezwana informuje stronę występującą o przyczynach udzielenia odmownej odpowiedzi na wniosek o udzielenie pomocy.”

;

40) art. 84 otrzymuje brzmienie:

„Artykuł 84

Środki zapobiegawcze

1. Na uzasadniony wniosek strony występującej strona wezwana stosuje środki zapobiegawcze, zgodnie z ustawodawstwem krajowym i praktyką administracyjną w państwie członkowskim tej strony, w celu zapewnienia odzyskania należności, w przypadku gdy należność lub tytuł wykonawczy umożliwiający egzekucję w państwie członkowskim strony występującej zostały zaskarżone w chwili składania wniosku lub w przypadku gdy należność nie jest jeszcze przedmiotem tytułu wykonawczego umożliwiającego egzekucję w państwie członkowskim strony występującej, pod warunkiem że środki zapobiegawcze byłyby również możliwe w podobnej sytuacji na mocy przepisów krajowych i praktyk administracyjnych państwa członkowskiego strony występującej.

Dokument umożliwiający zastosowanie środków zapobiegawczych w państwie członkowskim strony występującej i dotyczący należności będącej przedmiotem ewentualnego wniosku o udzielenie wzajemnej pomocy jest załączany do wniosku o zastosowanie środków zapobiegawczych w państwie członkowskim strony wezwanej. Dokument ten nie podlega żadnemu zatwierdzeniu, uzupełnieniu ani zastąpieniu w państwie członkowskim strony wezwanej.

2. Do wniosku o zastosowanie środków zapobiegawczych można dołączyć inne dokumenty dotyczące należności wydane w państwie członkowskim strony występującej.

3. Do celów stosowania ust. 1 niniejszego artykułu stosuje się odpowiednio przepisy i procedury określone w art. 78, 79, 81 i 82 rozporządzenia wykonawczego.”

;

41) art. 85 ust. 1 otrzymuje brzmienie:

„1. Strona wezwana odzyskuje od zainteresowanej osoby fizycznej lub prawnej, i zatrzymuje, wszelkie poniesione koszty związane z odzyskiwaniem należności, zgodnie z przepisami ustawowymi i wykonawczymi mającymi zastosowanie do podobnych należności w państwie członkowskim strony wezwanej.

1a. W przypadku gdy koszty związane z odzyskiwaniem należności nie mogą zostać odzyskane od dłużnika wraz z kwotą należności, koszty te są odliczane od kwoty, która została rzeczywiście odzyskana, albo, jeżeli nie jest to możliwe, zwracane przez stronę występującą. Strona występująca i strona wezwana mogą uzgodnić sposób zwrotu w danej sprawie lub mogą uzgodnić odstąpienie od wymagania zwrotu takich kosztów.”.

42) dodaje się artykuł w brzmieniu:

„Artykuł 85a

Obecność w urzędach administracyjnych oraz udział w postępowaniu administracyjnym

1. Za porozumieniem strony występującej i strony wezwanej oraz zgodnie z ustaleniami przyjętymi przez stronę wezwaną, urzędnicy upoważnieni przez stronę występującą mogą, w celu wspierania wzajemnej pomocy przewidzianej w niniejszej sekcji:

a) przebywać w urzędach, w których wykonują swoje obowiązki organy administracyjne państwa członkowskiego strony wezwanej;

b) być obecni podczas postępowań administracyjnych prowadzonych na terytorium państwa członkowskiego strony wezwanej;

c) asystować właściwym urzędnikom państwa członkowskiego strony wezwanej w trakcie postępowań sądowych w tym państwie członkowskim.

2. Porozumienie, o którym mowa w ust. 1, może przewidywać, że urzędnicy państwa członkowskiego strony wezwanej przesłuchują osoby fizyczne i analizują dokumentację, pod warunkiem że jest to dozwolone w ustawodawstwie obowiązującym w państwie członkowskim strony wezwanej.

3. Urzędnicy upoważnieni przez stronę występującą, działając zgodnie z ust. 1 lub 2, muszą posiadać pisemne upoważnienie potwierdzające ich tożsamość oraz pełnioną funkcję urzędową.”

;

43) uchyla się art. 86;

44) dodaje się artykuł w brzmieniu:

„Artykuł 86a

Uprawnienia do przyjmowania aktów wykonawczych

1. Komisja w drodze aktów wykonawczych ustala dalsze przepisy dotyczące procedury odzyskiwania należności. W tych aktach wykonawczych ustanawia się:

a) praktyczne ustalenia niezbędne do stosowania niniejszej sekcji w odniesieniu do przesyłania informacji i dokumentów lub decyzji drogą elektroniczną danej osobie zgodnie z art. 4;

b) format jednolitego tytułu wykonawczego, o którym mowa w art. 79;

c) informacje, które strona wezwana ma przekazać stronie występującej o postępach lub skutkach wniosku oraz o mających zastosowanie w tym zakresie ramach czasowych;

d) środki, które mają zostać podjęte przez zainteresowane instytucje w przypadku zmiany lub wycofania roszczenia, które jest przedmiotem wniosku o odzyskanie należności;

e) dalsze szczegółowe przepisy niezbędne do wykonania art. 75 ust. 2, art. 76, 77, 78, 79, 80 i 81, art. 82 ust. 1, art. 83 ust. 1 akapit drugi oraz art. 84, 85 i 85a; oraz

f) określenie minimalnego progu kwot, które mogą być przedmiotem wniosku o odzyskanie należności.

2. Te akty wykonawcze są przyjmowane zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 88c ust. 2 rozporządzenia podstawowego.”

;

45) w art. 87 wprowadza się następujące zmiany:

a) ust. 4 otrzymuje brzmienie:

„4. Ust. 2 i 3 stosuje się również w odniesieniu do ustalania lub kontroli stanu zależności osoby otrzymującej lub ubiegającej się o świadczenia z tytułu opieki długoterminowej, o których mowa w art. 1 lit. vb) rozporządzenia podstawowego.”

;

b) ust. 6 otrzymuje brzmienie:

„6. W drodze wyjątku od zasady wolnej od opłat wzajemnej współpracy administracyjnej określonej w art. 76 ust. 2 rozporządzenia podstawowego, rzeczywista kwota wydatków poniesionych na kontrole, o których mowa w ust. 1–5 niniejszego artykułu, zwracana jest przez instytucję będącą dłużnikiem, która wystąpiła o przeprowadzenie takich kontroli, instytucji, do której wystąpiono o ich przeprowadzenie. Jeżeli jednak instytucja, która została wezwana do przeprowadzenia kontroli, wykorzystuje ustalenia kontroli również na własne potrzeby w zakresie przyznawania osobom zainteresowanym świadczeń na własny rachunek na podstawie stosowanego przez nią ustawodawstwa, nie może ona domagać się zwrotu kosztów, o którym mowa w zdaniu poprzednim.”

;

46) dodaje się artykuł w brzmieniu:

„Artykuł 87a

Ocena

Do dnia 2 listopada 2031 r. Komisja przeprowadza ocenę przestrzegania terminów, o których mowa w tytule II rozporządzenia wykonawczego, oraz wdrażania przepisów art. 14 ust. 5a tego rozporządzenia.

W swojej ocenie Komisja ocenia również, czy należy rozszerzyć zakres świadczeń z tytułu opieki długoterminowej zgodnie z rozporządzeniem podstawowym, tak aby obejmowały one świadczenia związane z pracą.

Komisja przedkłada sprawozdanie, w którym przedstawia wyniki oceny Parlamentowi Europejskiemu, Radzie oraz Europejskiemu Komitetowi Ekonomiczno-Społecznemu. Państwa członkowskie przekazują Komisji informacje niezbędne do przygotowania tego sprawozdania.”

;

47) uchyla się art. 89 ust. 3;

48) uchyla się art. 92;

49) art. 93 otrzymuje brzmienie:

„Artykuł 93

Przepisy przejściowe

Do przypadków objętych rozporządzeniem wykonawczym stosuje się art. 87, 87a i 87b rozporządzenia podstawowego.”

;

50) dodaje się artykuł w brzmieniu:

„Artykuł 94a

Przepisy przejściowe dotyczące zasiłku dla bezrobotnych

1. Art. 56 i 70 oraz załącznik 5 w wersji obowiązującej przed dniem 1 listopada 2026 r. w dalszym ciągu ma zastosowanie do zasiłków dla bezrobotnych, o które wnioski złożono przed odpowiednimi datami rozpoczęcia stosowania określonymi w art. 97 akapit drugi pkt 2 oraz akapit trzeci i czwarty.

2. Art. 73 w wersji obowiązującej przed dniem 1 listopada 2026 r. stosuje się nadal do procedur odzyskiwania należności rozpoczętych przed dniem 2 listopada 2028 r.

3. Tytuł IV rozdział III sekcję 3 w wersji obowiązującej przed dniem 1 listopada 2026 r. stosuje się nadal do wniosków i przypadków kwestionowania środków, gdy postępowania rozpoczęły się przed dniem 2 listopada 2028 r.”

;

51) w art. 96 wprowadza się następujące zmiany:

a) w ust. 1 akapit drugi formuła wprowadzająca otrzymuje brzmienie:

„Rozporządzenie (EWG) nr 574/72 pozostaje jednak w mocy, z wyjątkiem art. 107, i nadal wywołuje skutki prawne do celów:”

;

b) dodaje się ustęp w brzmieniu:

„1a. Do celów ustawodawstwa, o którym mowa w ust. 1 niniejszego artykułu, przepisy dotyczące przeliczania waluty reguluje art. 90.”

;

52) art. 97 otrzymuje brzmienie:

„Artykuł 97

Wejście w życie i stosowanie

Niniejsze rozporządzenie zostaje opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 maja 2010 r.

Niezależnie od akapitu pierwszego, daty rozpoczęcia stosowania poniższych przepisów są następujące:

1) następujące przepisy, w wersji obowiązującej od dnia 1 listopada 2026 r., stosuje się od tej daty:

a) art. 1 ust. 2;

b) art. 2 ust. 2a, 5 oraz 6;

c) art. 3 ust. 3;

d) art. 19 ust. 2 oraz 3;

e) art. 26 ust. 4;

f) art. 43 ust. 3;

g) art. 65;

h) art. 66 ust. 2;

i) art. 68 ust. 2;

j) art. 75 ust. 1, 3 oraz 4;

k) art. 85a, 86 oraz 86a;

l) art. 87 ust. 4 oraz 6;

m) art. 87a;

n) art. 89 ust. 3;

o) art. 92, 93 oraz 94a;

p) art. 96 ust. 1 oraz 1a;

q) załącznik 1;

2) następujące przepisy, w wersji obowiązującej od dnia 1 listopada 2026 r. stosuje się od dnia 2 listopada 2028 r.:

a) art. 5 ust. 2–5;

b) art. 14 ust. 1, 1a, 3, 5a, 10 oraz 12;

c) art. 15;

d) art. 16 ust. 1, 2, 3 i 5;

e) art. 19a;

f) art. 20 ust. 3 oraz 4;

g) art. 25 ust. 1 oraz 3;

h) art. 31 ust. 2;

i) art. 32 ust. 1;

j) art. 54 ust. 1;

k) art. 54a;

l) art. 55 ust. 1, 4, 5 oraz 7;

m) art. 56 ust. -1, 1 oraz 3;

n) art. 56a;

o) art. 67 ust. 3 oraz 7;

p) art. 70;

q) art. 72 ust. 1

r) art. 73 i 77;

s) art. 78 ust. 1–4 oraz 6;

t) art. 79–82 oraz 84;

u) art. 85 ust. 1 oraz 1a;

v) załączniki 5 oraz 6;

3) art. 64, w wersji obowiązującej od dnia 1 listopada 2026 r. stosuje się od dnia 1 stycznia 2027 r.

Niezależnie od akapitu drugiego pkt 1 i 2 niniejszego artykułu, w odniesieniu do osób, dla których Luksemburg był właściwym państwie członkowskim ich ostatniej działalności na zasadzie zatrudnienia lub pracy na własny rachunek, art. 56 i 70 oraz załącznik 5 w wersji obowiązującej przed dniem 1 listopada 2026 r. stosuje się do dnia 2 listopada 2031 r. W okresie tym, art. 56a nie ma zastosowania do Luksemburga.

Luksemburg może powiadomić Komisję o konieczności przedłużenia okresu, o którym mowa akapicie trzecim do dnia 2 listopada 2033 r. Takiego powiadomienia o przedłużeniu należy dokonać w rozsądnym czasie przed końcem okresu, o którym mowa w akapicie trzecim. Powiadomienie to jest publikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.”

;

53) w załącznikach do rozporządzenia (WE) nr 987/2009 wprowadza się zmiany zgodnie z załącznikiem II do niniejszego rozporządzenia.