III RN 125/01

Wyrok z dnia 5 kwietnia 2002 r.

III RN 125/01

1. Przepis art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostra-

dach płatnych (Dz.U. Nr 127, poz. 627 ze zm.) stanowiący, że odszkodowanie za

wywłaszczoną nieruchomość powinno odpowiadać jej wartości rynkowej,

ustalonej według stanu na dzień wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji auto-

strady, jest regulacją szczególną względem art. 119 i następne ustawy z dnia 21

sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (jednolity tekst: Dz.U. z 2000 r.

Nr 46, poz. 543 ze zm.).

2. Przepis art. 32 ust. 1 ustawy o autostradach płatnych w związku z art.

130 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami (w jego brzmieniu obowią-

zującym do dnia 14 lutego 2000 r., czyli do czasu nowelizacji tego przepisu

wprowadzonej na podstawie art. 1 pkt 54 ustawy z dnia 7 stycznia 2000 r. o

zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz innych ustaw, Dz.U. Nr 6,

poz. 70) należało interpretować w ten sposób, że dotyczy on wyłącznie ustale-

nia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, przy uwzględnieniu stanu

tej nieruchomości na dzień wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji autostrady.

Nie przesądza on, jaka data jest miarodajna dla ustalenia wartości wywłaszczo-

nej nieruchomości w celu ustalenia wysokości należnego odszkodowania i w

tym zakresie należało stosować art. 130 ust. 1 ustawy o gospodarce nierucho-

mościami w związku z art. 37 ustawy o autostradach płatnych, wedle którego

wysokość odszkodowania należnego za wywłaszczoną nieruchomość ustalało

się według jej wartości w dniu wydania decyzji o odszkodowaniu.

Przewodniczący SSN Andrzej Wasilewski (sprawozdawca), Sędziowie SN:

Zbigniew Myszka, Kazimierz Jaśkowski.

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2002 r.

sprawy ze skargi Gabrieli Stanisławy G. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i

Rozwoju Miast z dnia 29 września 1999 r. [...] w przedmiocie wywłaszczenia nieru-

chomości i odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, na skutek rewizji nad-

2

zwyczajnej Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego [...] od wyroku Naczelnego

Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 grudnia 2000 r. [...]

u c h y l i ł zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Naczelnemu Sądowi Admi-

nistracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.

U z a s a d n i e n i e

Wojewoda P. decyzją z dnia 4 sierpnia 1999 r., wydaną na podstawie art. 30 i

art. 32 ust. 1 - ust. 3 ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych

(Dz.U. Nr 127, poz. 627 ze zm.) oraz art. 119 ust. 1 i art. 128 ustawy z dnia 21 sierp-

nia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. Nr 115, poz. 741 ze zm.), orzekł

o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa stanowiącej własność Gabrieli Stanisławy

G. nieruchomości położonej w M. i oznaczonej jako działki [...] o powierzchni 39 m2

oraz [...] o powierzchni 43.445 m2

, ustalając równocześnie odszkodowanie za wy-

właszczone nieruchomości, po zwaloryzowaniu na miesiąc lipiec 1999 r., w wysoko-

ści 173.446,22 zł. W uzasadnieniu powyższej decyzji organ stwierdził, że wywłasz-

czenie nieruchomości nastąpiło na wniosek Agencji Budowy i Eksploatacji Autostrad

- Oddziału Terenowego w T., a odszkodowanie z tego tytułu zostało ustalone na

podstawie operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowe-

go, według cen na dzień wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji autostrady, czyli na

dzień 15 stycznia 1998 r., a następnie zostało ono zwaloryzowane zgodnie ze

wskaźnikami wzrostu cen towarów i usług. W wyniku wniesionego przez właścicielkę

nieruchomości - Gabrielę Stanisławę G. odwołania od powyższej decyzji, Prezes

Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia 29 września 1999 r. utrzymał

w mocy decyzję Wojewody P. i w uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia stwierdził, że: po

pierwsze - zgodnie z art. 32 ust. 1 ustawy o autostradach płatnych, odszkodowanie

za wywłaszczoną nieruchomość powinno odpowiadać jej wartości rynkowej; po

drugie - w sprawie ustalenia odszkodowania mają zastosowanie przepisy ustawy o

gospodarce nieruchomościami; po trzecie - organ prowadzący postępowanie w

sprawie wywłaszczenia i ustalenia odszkodowania z tego tytułu postąpił zgodnie z

art. 130 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który nakazuje ustalenie wysokości

odszkodowania dopiero po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego.

3

W wyniku skargi właścicielki nieruchomości - Gabrieli Stanisławy G., Naczelny

Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 13 grudnia 2000 r. [...] na pod-

stawie art. 156 § 1 pkt. 2 KPA, stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Prezesa

Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia 29 września 1999 r. oraz poprzedza-

jącej ją decyzji Wojewody P. z dnia 4 sierpnia 1999 r. w części dotyczącej ustalenia

wysokości należnego odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. W uzasad-

nieniu tego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że decyzja Wojewody

P. została podjęta z rażącym naruszeniem art. 32 ust. 1 ustawy o autostradach płat-

nych, bowiem przepis ten stanowi wyraźnie, iż odszkodowanie za wywłaszczoną nie-

ruchomość powinno odpowiadać jej wartości rynkowej, ustalonej na dzień wydania

decyzji o ustaleniu lokalizacji autostrady, czyli w rozpoznawanej sprawie na dzień 15

stycznia 1998 r. Natomiast Wojewoda P. w swej decyzji z dnia 4 sierpnia 1999 r.

ustalił wprawdzie odszkodowanie na podstawie opinii rzeczoznawcy majątkowego, w

której wartość wywłaszczanej nieruchomości ustalono według cen na dzień 15 stycz-

nia 1998 r., ale zwaloryzowanej wedle ceny z lipca 1999 r. Tymczasem, waloryzacja

odszkodowania ustalonego na podstawie art. 32 ust. 1 ustawy o autostradach płat-

nych powinna być dokonywana zgodnie z dyspozycja art. 32 ust. 3 tej ustawy i w

opinii Sądu „jest to sprawa odrębna od sprawy ustalenia odszkodowania za wywłasz-

czenie nieruchomości pod pas drogowy autostrady”.

Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego pismem z dnia 7 czerwca 2001 r.

wniósł rewizję nadzwyczajną od powyższego wyroku Naczelnego Sądu Administra-

cyjnego z dnia 13 grudnia 2000 r. [...] zarzucając rażące naruszenie art. 32 ust. 1

oraz art. 37 ustawy o autostradach płatnych, art. 130 ust. 1 ustawy o gospodarce

nieruchomościami oraz art. 21 ust. 2 Konstytucji RP, a w konsekwencji wniósł o

uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Naczelnemu Sądowi Admini-

stracyjnemu do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu rewizji nadzwyczajnej

podniesiono w szczególności, że: po pierwsze - z art. 32 ust. 1 ustawy o autostra-

dach płatnych wynika, iż odszkodowanie za wywłaszczaną nieruchomość powinno

odpowiadać jej wartości rynkowej, przy czym podstawą wyceny powinien być „stan

nieruchomości”, za wywłaszczenie której ustala się odszkodowanie, z daty wydania

decyzji o ustaleniu lokalizacji autostrady; natomiast przepis ten nie określa „daty, jaką

należy przyjąć przy ustalaniu wartości nieruchomości” (daty takiej nie określał także

uprzednio obowiązujący art. 56 ust. 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodar-

ce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości - jednolity tekst: Dz.U. z 1991 r. Nr 30,

4

poz. 127 ze zm.); po drugie - istotna zmiana w tym względzie miała miejsce z chwilą

wejścia w życie art. 130 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który stano-

wi, że wysokość odszkodowania ustala się według stanu wywłaszczonej nierucho-

mości „w dniu wydania decyzji o odszkodowaniu”; w tej sytuacji, regulacja prawna

wynikająca z art. 32 ust. 1 ustawy o autostradach płatnych - jak to ujęto w uzasad-

nieniu rewizji nadzwyczajnej - „okazała się niepełna”; po trzecie - aktualnie, w wyniku

wejścia w życie z dniem 15 lutego 2000 r. zmian wprowadzonych ustawą z dnia 7

stycznia 2000 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz innych

ustaw (Dz.U. Nr 6, poz. 70), art. 130 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami

stanowi, że: „Wysokość odszkodowania ustala się według stanu i wartości wywłasz-

czonej nieruchomości w dniu wydania decyzji o wywłaszczeniu”; po czwarte - w tej

sytuacji: „Odesłanie z art. 37 ustawy o autostradach płatnych do przepisów ustawy, o

której mowa w art. 32 ust. 2, a więc początkowo do ustawy o gospodarce gruntami i

wywłaszczaniu nieruchomości, a następnie do ustawy o gospodarce nieruchomo-

ściami, nie zawiera ograniczeń. Oznacza to, że (...) do 14 lutego 2000 r. odszkodo-

wanie należało ustalać według wartości nieruchomości w dniu wydania decyzji o od-

szkodowaniu, po tej dacie według wartości wywłaszczonej nieruchomości w dniu wy-

dania decyzji o wywłaszczeniu. (...) Naczelny Sąd Administracyjny błędnie przyjął, że

art. 32 ust. 1 ustawy o autostradach płatnych stanowi regulację pełną i całkowicie

pominął treść art. 37 tej ustawy i art. 130 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomo-

ściami. Nieuwzględnienie tych przepisów stanowi rażące ich naruszenie, bowiem

mają one zasadnicze znaczenie przy ustalaniu odszkodowania także za nieruchomo-

ści wywłaszczone pod autostrady. (...) od ustalenia lokalizacji autostrady do wy-

właszczenia nieruchomości pod nią upływa niejednokrotnie taki okres, w którym do-

chodzi do istotnej zmiany wartości rynkowej nieruchomości przy niezmienionym sta-

nie tej nieruchomości. Dlatego wiązanie tej wartości z aktem rozpoczynającym dopie-

ro wstępny etap inwestycji związany z budową autostrady jest sprzeczne z art. 21

ust. 2 Konstytucji RP (...)”.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Rewizja nadzwyczajna jest zasadna. Nabywanie nieruchomości na cele bu-

dowy autostrad płatnych w drodze wywłaszczenia regulowane jest jedynie częściowo

przepisami ustawy o autostradach płatnych (art. 29 - art. 32 tej ustawy), mającymi w

5

tym zakresie charakter regulacji szczególnej (lex specialis) względem ogólnie obo-

wiązujących przepisów ustawy gospodarce nieruchomościami, w sprawach wywłasz-

czania nieruchomości (lex generalis). Stąd także art. 37 ustawy o autostradach płat-

nych stanowi wyraźnie, że w sprawach nie uregulowanych w tej ustawie należy sto-

sować przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami. Równocześnie podkreśle-

nia wymaga i to, że przepisy obu wymienionych ustaw powinny być interpretowane i

stosowane w sposób zgodny z przepisami Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (art.

8 ust. 1 Konstytucji RP), a w danym wypadku w szczególności przy uwzględnieniu

konstytucyjnoprawnych gwarancji ochrony prawa własności, wynikających z art. 21

ust. 1 i ust. 2 oraz z art. 64 ust. 2 Konstytucji RP.

Postępowanie w sprawie wywłaszczenia nieruchomości przeznaczonych na

pasy drogowe autostrad wszczyna się po uprzednim wydaniu tzw. decyzji o ustaleniu

lokalizacji autostrady (art. 29 w związku z art. 22 ustawy o autostradach płatnych).

Przy czym art. 32 ust.1 ustawy o autostradach płatnych stanowi, że: „Odszkodowanie

za wywłaszczoną nieruchomość powinno odpowiadać jej wartości rynkowej, ustalo-

nej według stanu na dzień wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji autostrady”. Nato-

miast w pozostałym zakresie znajdują w tym wypadku zastosowanie ogólnie obowią-

zujące przepisy dotyczące wywłaszczania nieruchomości, które zresztą ulegały

zmianom. Ma to istotne znaczenie w kontekście rozpoznawanej sprawy, bowiem -

zgodnie z dyspozycją art. 37 ustawy o autostradach płatnych - przepisy ustawy o

gospodarce nieruchomościami znajdą zastosowanie dopiero w takim zakresie, w ja-

kim w wyniku dokonanej wykładni art. 32 ust. 1 ustawy o autostradach płatnych

okaże się, że przepis ten nie reguluje w sposób zupełny kwestii sposobu ustalenia

wysokości odszkodowania należnego z tytułu wywłaszczenia nieruchomości na cele

budowy autostrady płatnej.

Pierwotnie przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami opierały się na

założeniu, że niezależnie od decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości, która nie roz-

strzygała kwestii należnego z tytułu wywłaszczenia tej nieruchomości odszkodowania

(art. 119 ust. 1 tej ustawy), odrębną decyzją, wydaną w terminie miesiąca od dnia

wydania decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości, należało rozstrzygnąć kwestię na-

leżnego z tego tytułu odszkodowania (art. 129 tej ustawy) - jakkolwiek praktycznie

nie wykluczało to możliwości wydania jednej decyzji, w której organ orzekał zarówno

o wywłaszczeniu nieruchomości, jak i o wysokości należnego z tego tytułu odszkodo-

wania. Tym niemniej, w związku z obowiązującą wówczas regulacją prawną, zakła-

6

dającą dopuszczalność wydawania dwóch odrębnych decyzji - jednej w sprawie wy-

właszczenia nieruchomości oraz drugiej w sprawie odszkodowania należnego z ty-

tułu wywłaszczenia nieruchomości, art. 130 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomo-

ściami stanowił równocześnie, że: „Wysokość odszkodowania ustala się według

stanu wywłaszczonej nieruchomości w dniu wydania decyzji o wywłaszczeniu i we-

dług jej wartości w dniu wydania decyzji o odszkodowaniu”. Następnie jednak, w wy-

niku nowelizacji tej ustawy, wprowadzonej w życie z dniem 15 lutego 2000 r. (art. 1

ustawy z dnia 7 stycznia 2000 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami

oraz innych ustaw, Dz.U. Nr 6, poz. 70), przyjęte zostały odmienne rozwiązania

prawne w tym zakresie, które zresztą aktualnie nadal obowiązują, a wedle których:

po pierwsze - decyzja o wywłaszczeniu nieruchomości powinna zawierać w swej tre-

ści między innymi także „ustalenie wysokości odszkodowania” (art. 119 ust. 1 pkt. 7

ustawy o gospodarce nieruchomościami, w brzmieniu ustalonym art. 1 pkt. 49 ustawy

zmieniającej); po drugie - dlatego zmianie uległa równocześnie dyspozycja art. 129

ustawy o gospodarce nieruchomościami (na podstawie art. 1 pkt. 53 lit. a ustawy

zmieniającej), który w aktualnym brzmieniu nie przewiduje już wydania odrębnej de-

cyzji w kwestii ustalenia odszkodowania należnego z tytułu wywłaszczenia nieru-

chomości; oraz po trzecie - w konsekwencji, zmianie uległa także dyspozycja art. 130

ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami (na podstawie art. 1 pkt. 54 ustawy

zmieniającej), który obecnie stanowi, że: „Wysokość odszkodowania ustala się we-

dług stanu i wartości wywłaszczonej nieruchomości w dniu wydania decyzji o wy-

właszczeniu”.

Ponieważ jednak w rozpoznawanej sprawie rozstrzygnięcia administracyjne

dotyczące zarówno wywłaszczenia nieruchomości, jak i należnego z tego tytułu od-

szkodowania podejmowane były przez właściwe organy administracji publicznej w

1999 r., a więc przed uchwaleniem i wejściem w życie ustawy zmieniającej ustawę o

gospodarce nieruchomościami, przeto dyspozycja art. 32 ust. 1 ustawy o autostra-

dach płatnych powinna być w tym wypadku interpretowana i stosowana jako regula-

cja szczególna względem przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, w ich

brzmieniu pierwotnym, obowiązującym do dnia 14 lutego 2000 r. Przy interpretacji i

stosowaniu art. 32 ust. 1 ustawy o autostradach płatnych należy przeto mieć na uwa-

dze to, że w ówcześnie obowiązującym stanie prawnym:

Po pierwsze, w sprawach wywłaszczania nieruchomości wydawane były (od-

miennie aniżeli ma to miejsce począwszy od dnia 15 lutego 2000 r. i aktualnie nadal

7

na podstawie art. 119 ust. 1 pkt. 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami) dwie

odrębne decyzje: jedna - w sprawie wywłaszczenia nieruchomości (art. 119 ust. 1

ustawy gospodarce nieruchomościami) oraz druga - w sprawie ustalenia należnego z

tego tytułu odszkodowania (art. 129 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami).

Po drugie, równocześnie w art. 130 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomo-

ściami sformułowane były wówczas dwie dyrektywy prawne, które nakazywały usta-

lać wysokości odszkodowania należnego z tytułu wywłaszczenia nieruchomości z

uwzględnieniem: z jednej strony - stanu wywłaszczonej nieruchomości w dniu wyda-

nia decyzji o wywłaszczeniu, a z drugiej strony równocześnie - wartości wywłaszczo-

nej nieruchomości w dniu wydania decyzji o odszkodowaniu, (a więc odmiennie ani-

żeli począwszy od dnia 15 lutego 2000 r. i aktualnie nadal, gdy art. 130 ust. 1 ustawy

o gospodarce nieruchomościami stanowi, że: „wysokość odszkodowania ustala się

według stanu i wartości wywłaszczonej nieruchomości w dniu wydania decyzji o wy-

właszczeniu”, co jest konsekwencją tego, że aktualnie koniecznym elementem decy-

zji o wywłaszczeniu jest również ustalenie wysokości należnego z tego tytułu od-

szkodowania - art. 119 ust. 1 pkt. 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami).

Po trzecie, w tym kontekście art. 32 ust. 1 ustawy o autostradach płatnych

(stanowiący, że: „odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość powinno odpowia-

dać jej wartości rynkowej, ustalonej według stanu na dzień wydania decyzji o ustale-

niu lokalizacji autostrady”) należy traktować jako regulację szczególną (lex specialis)

względem obowiązujących w tym zakresie przepisów ogólnej ustawy o

gospodarce nieruchomościami (lex generalis), której przepisy powinny być stosowa-

ne także w wypadku wywłaszczania nieruchomości „w sprawach nieuregulowanych”

odrębnie w ustawie o autostradach płatnych (art. 37 w związku z art. 32 ust. 2 ustawy

o autostradach płatnych). Nota bene, przepisy obu wymienionych ustaw powinny być

przy tym interpretowane i stosowane w sposób zgodny z konstytucyjnoprawnymi

gwarancjami prawa własności, w tym w szczególności zgodnie z zasadą, że wy-

właszczenie jest dopuszczalne jedynie „za słusznym odszkodowaniem” (art. 21 ust. 2

in fine Konstytucji RP) oraz zgodnie z zasadą, w myśl której „własność i inne prawa

majątkowe podlegają równej dla wszystkich ochronie prawnej” (art. 64 ust. 2 Kon-

stytucji RP). Dlatego, jako niedopuszczalną i naruszającą wspomniane zasady kon-

stytucyjne, wykluczyć należało wówczas taką interpretację art. 32 ust. 1 ustawy o

autostradach płatnych, wedle której „wartość rynkowa” wywłaszczonej nieruchomości

miałaby być ustalana „według stanu na dzień wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji

8

autostrady”, skoro: po pierwsze - wedle obowiązujących w tym samym czasie przepi-

sów ogólnych (art. 130 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w brzmieniu

obowiązującym do dnia 14 lutego 2000 r.), „wysokość odszkodowania” za wywłasz-

czoną nieruchomość należało ustalać „według jej wartości w dniu wydania decyzji o

odszkodowaniu”; a po drugie - nie sposób wskazać, jakie racjonalne powody uza-

sadniać miałyby wprowadzenie do ustawy o autostradach płatnych tego rodzaju od-

rębnej regulacji prawnej, która miałaby w praktyce prowadzić do „nierównego trakto-

wania” w tym zakresie właścicieli wywłaszczanych nieruchomości, zależnie jedynie

od tego, czy dana nieruchomość była wywłaszczana na cele budowy autostrad, czy

też na inne cele publiczne.

Natomiast prawidłowa, bowiem zgodna z ówcześnie obowiązującym stanem

prawnym (a w szczególności z ówcześnie obowiązującą dyspozycją art. 130 ust. 1

ustawy o gospodarce nieruchomościami) i równocześnie w pełni respektująca obo-

wiązujące gwarancje konstytucyjne w zakresie ochrony prawa własności („równej

ochrony prawnej” - art. 64 ust. 2 Konstytucji RP oraz „słusznego odszkodowania” -

art. 21 ust. 2 Konstytucji RP), była wówczas taka interpretacja art. 32 ust. 1 ustawy o

autostradach płatnych, wedle której: po pierwsze - należało wyjść z założenia, że art.

32 ust. 1 ustawy o autostradach płatnych dotyczy wyłącznie ustalenia „odszkodowa-

nie za wywłaszczoną nieruchomość” przy uwzględnieniu jej stanu „na dzień wydania

decyzji o ustaleniu lokalizacji autostrady” i wyłącznie w tym zakresie przepis ten po-

winien być traktowany jako regulacja szczególna (lex specialis) względem zasady

wyrażonej w ówcześnie obowiązującym art. 130 ust. 1 (in principio) ustawy o gospo-

darce nieruchomościami, stanowiącym iż: „wysokość odszkodowania ustala się we-

dług stanu wywłaszczonej nieruchomości w dniu wydania decyzji o wywłaszczeniu”;

natomiast po drugie - należało równocześnie przyjąć, że dyspozycja art. 32 ust. 1

ustawy o autostradach płatnych w ogóle nie dotyczy tego, jaka data jest miarodajna

dla ustalenia wartości wywłaszczonej nieruchomości, w celu ustalenia wysokości

należnego odszkodowania, a w konsekwencji (stosownie do art. 37 ustawy o auto-

stradach płatnych), w tym zakresie należało stosować przepis art. 130 ust. 1 (in fine)

ustawy o gospodarce nieruchomościami, który w tym względzie stanowił wówczas, iż

wysokość odszkodowania należnego za wywłaszczoną nieruchomość ustala się

„według jej wartości w dniu wydania decyzji o odszkodowaniu”.

W świetle przedstawionej wykładni art. 32 ust. 1 ustawy o autostradach płat-

nych w związku z art. 37 tej ustawy oraz przepisami art. 119 ust. 1, art. 129 ust. 1

9

oraz art. 130 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami (w brzmieniu obowiązu-

jącym w 1999 r. i nadal do dnia 14 lutego 2000 r.), trafny okazał się podniesiony w

rewizji nadzwyczajnej zarzut, że w zaskarżonym wyroku Naczelny Sąd Administra-

cyjny rażąco naruszył prawo, wobec oparcia swego rozstrzygnięcia na błędnej wy-

kładni art. 32 ust. 1 ustawy o autostradach płatnych, wobec przyjęcia, że - jako prze-

pis szczególny - przesądza on również o tym, wedle jakiej daty należy ustalać war-

tość nieruchomości wywłaszczanej na cele budowy autostrady. W uzasadnieniu re-

wizji nadzwyczajnej trafnie zwraca się w tym kontekście uwagę również i na to, że

zagadnienie to ma kluczowe znaczenie dla rozpoznawanej sprawy, ponieważ: „Jest

faktem powszechnie znanym, że od ustalenia lokalizacji autostrady do wywłaszcze-

nia nieruchomości pod nią upływa niejednokrotnie taki okres, w którym dochodzi do

istotnej zmiany wartości rynkowej nieruchomości, przy niezmienionym stanie tej nie-

ruchomości. Dlatego wiązanie tej wartości z aktem rozpoczynającym dopiero

wstępny etap inwestycji związany z budową autostrady jest także sprzeczne z art. 21

ust. 2 Konstytucji RP”.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy na podstawie art. 39313

§ 1 KPC

w związku z art.10 ustawy z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania

cywilnego, rozporządzeń Prezydenta Rzeczypospolitej - Prawo upadłościowe i

Prawo o postępowaniu układowym, Kodeksu postępowania administracyjnego,

ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz niektórych innych ustaw

(Dz.U. Nr 43, poz.189 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

========================================