Artykuł 16

1. W odniesieniu do każdego zarządzanego przez nie AFI, który nie jest niestosującym dźwigni finansowej AFI typu zamkniętego, ZAFI stosują odpowiedni system zarządzania płynnością i przyjmują procedury umożliwiające im monitorowanie ryzyka utraty płynności AFI i zapewniające zgodność profilu płynności inwestycji AFI z obowiązującymi go wymogami.

ZAFI przeprowadzają regularnie testy warunków skrajnych, w warunkach normalnej płynności oraz w nadzwyczajnych okolicznościach w zakresie płynności, które umożliwiają im ocenę ryzyka utraty płynności przez AFI, oraz odpowiednio monitorują ryzyko utraty płynności przez AFI.

2. ZAFI zapewnia, aby dla każdego AFI, którym zarządzają, strategia inwestycyjna, profil płynności i polityka umarzania tytułów uczestnictwa były spójne.

2a. ZAFI zapewnia, aby AFI udzielający pożyczek, którym zarządza, był AFI typu zamkniętego.

Na zasadzie odstępstwa od akapitu pierwszego AFI udzielający pożyczek może być AFI typu otwartego, pod warunkiem że ZAFI, który nim zarządza, jest w stanie wykazać przed właściwymi organami rodzimego państwa członkowskiego ZAFI, że system zarządzania ryzykiem utraty płynności AFI jest zgodny z jego strategią inwestycyjną i polityką umarzania.

Wymóg określony w akapicie pierwszym niniejszego ustępu pozostaje bez uszczerbku dla progów, ograniczeń i warunków określonych w rozporządzeniach (UE) nr 345/2013, (UE) nr 346/2013 i (UE) 2015/760.

2b. W celu zapewnienia przestrzegania ust. 1 i 2 niniejszego artykułu przez ZAFI, który zarządza AFI typu otwartego, wybiera on co najmniej dwa odpowiednie narzędzia zarządzania płynnością spośród narzędzi, o których mowa w załączniku V pkt 2–8, po dokonaniu oceny adekwatności tych narzędzi w odniesieniu do realizowanej strategii inwestycyjnej, profilu płynności i polityki umarzania AFI. ZAFI uwzględnia te narzędzia w regulaminie lub dokumentach założycielskich AFI na potrzeby ewentualnego zastosowania w interesie inwestorów AFI. Wybór ten nie może obejmować wyłącznie narzędzi, o których mowa w załączniku V pkt 5 i 6.

Na zasadzie odstępstwa od akapitu pierwszego ZAFI może zdecydować się na wybranie dla AFI, którym zarządza, tylko jednego narzędzia zarządzania płynnością spośród narzędzi, o których mowa w załączniku V pkt 2–8, jeżeli ten AFI uzyskał zezwolenie na prowadzenie działalności w charakterze funduszu rynku pieniężnego zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1131 (

17

).

ZAFI wdraża szczegółowe zasady i procedury dotyczące uruchamiania i zaprzestania stosowania każdego wybranego narzędzia zarządzania płynnością oraz ustalenia operacyjne i administracyjne dotyczące stosowania takiego narzędzia. O wyborze, o którym mowa w akapicie pierwszym i drugim, oraz o szczegółowych zasadach i procedurach dotyczących uruchamiania i zaprzestania stosowania informuje się właściwe organy rodzimego państwa członkowskiego ZAFI.

Umorzenie w formie niepieniężnej, o którym mowa w załączniku V pkt 8, uruchamia się jedynie w celu realizacji zleceń umorzenia otrzymanych od inwestorów branżowych oraz jeżeli umorzenie w formie niepieniężnej odpowiada proporcjonalnemu odsetkowi aktywów posiadanych przez AFI.

Na zasadzie odstępstwa od akapitu czwartego niniejszego ustępu umorzenie w formie niepieniężnej nie musi odpowiadać proporcjonalnemu odsetkowi aktywów posiadanych przez AFI, jeżeli ten AFI jest wprowadzany do obrotu jedynie wśród inwestorów branżowych lub gdy celem jego polityki inwestycyjnej jest odzwierciedlenie składu określonego indeksu giełdowego lub indeksu papierów dłużnych i jest on funduszem inwestycyjnym typu ETF zdefiniowanym w art. 4 ust. 1 pkt 46 dyrektywy 2014/65/UE.

2c. ZAFI, który zarządza AFI typu otwartego, może w interesie inwestorów AFI czasowo zawiesić subskrypcję, odkup i umorzenie jednostek uczestnictwa lub udziałów w AFI, o których mowa w załączniku V pkt 1, lub, gdy narzędzia te są uwzględnione w regulaminie lub dokumentach założycielskich AFI, uruchomić inne narzędzia zarządzania płynnością wybrane z załącznika V pkt 2–8 albo zaprzestać ich stosowania, zgodnie z ust. 2b niniejszego artykułu. ZAFI może również, w interesie inwestorów AFI, uruchomić boczne kieszenie (ang. side pockets), o których mowa w załączniku V pkt 9.

ZAFI stosuje zawieszenie subskrypcji, odkupu i umorzeń lub boczne kieszenie, o których mowa w akapicie pierwszym, tylko w wyjątkowych przypadkach, gdy wymagają tego okoliczności i gdy jest to uzasadnione z uwagi na interesy inwestorów AFI.

2d. ZAFI bezzwłocznie powiadamia właściwe organy rodzimego państwa członkowskiego, gdy:

a) uruchamia lub zaprzestaje stosowania narzędzia zarządzania płynnością, o którym mowa w załączniku V pkt 1;

b) uruchamia lub zaprzestaje stosowania któregokolwiek z narzędzi zarządzania płynnością, o których mowa w załączniku V pkt 2–8, w sposób odbiegający od zwykłego toku działalności przewidzianego w regulaminie lub dokumentach założycielskich AFI.

ZAFI w rozsądnym terminie przed uruchomieniem lub zaprzestaniem stosowania narzędzia zarządzania płynnością, o którym mowa w załączniku V pkt 9, powiadamia właściwe organy swojego rodzimego państwa członkowskiego o takim uruchomieniu lub zaprzestaniu stosowania.

Właściwe organy rodzimego państwa członkowskiego ZAFI informują bezzwłocznie właściwe organy przyjmującego państwa członkowskiego ZAFI, Urząd, a w przypadku potencjalnego ryzyka dla stabilności i integralności systemu finansowego również Europejską Radę ds. Ryzyka Systemowego (ERRS) ustanowioną rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1092/2010 (

18

) o wszelkich powiadomieniach otrzymanych zgodnie z niniejszym ustępem. Urząd jest uprawniony do wymiany z właściwymi organami informacji otrzymanych na podstawie niniejszego ustępu.

2e. Państwa członkowskie zapewniają, aby ZAFI, którzy zarządzają AFI typu otwartego, mieli do dyspozycji co najmniej narzędzia zarządzania płynnością przedstawione w załączniku V.

2f. Urząd przygotowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych w celu określenia wymogów, jakie mają spełnić AFI udzielające pożyczek, aby zachować otwartą formę. Wymogi te obejmują solidny system zarządzania płynnością, dostępność aktywów płynnych i testów warunków skrajnych, a także odpowiednią politykę umarzania z uwzględnieniem profilu płynności AFI udzielających pożyczek. W wymogach tych bierze się także pod uwagę bazową ekspozycję kredytową, średni czas spłaty pożyczek oraz ogólną granulację i skład portfeli AFI udzielających pożyczek.

2g. Urząd opracowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych w celu określenia cech narzędzi zarządzania płynnością przedstawionych w załączniku V.

Opracowując te projekty regulacyjnych standardów technicznych, Urząd bierze pod uwagę różnorodność strategii inwestycyjnych i aktywów bazowych AFI. Standardy te nie mogą ograniczać możliwości stosowania przez ZAFI odpowiednich narzędzi zarządzania płynnością w przypadku wszystkich klas aktywów, jurysdykcji i warunków rynkowych.

2h. Do dnia 16 kwietnia 2025 r. Urząd opracowuje wytyczne dotyczące wyboru i kalibracji przez ZAFI narzędzi zarządzania płynnością na potrzeby zarządzania ryzykiem utraty płynności i ograniczania ryzyka dla stabilności finansowej. W wytycznych tych uznaje się, że główna odpowiedzialność za zarządzanie ryzykiem utraty płynności spoczywa na ZAFI. Wytyczne zawierają wskazówki dotyczące okoliczności, w których można uruchomić boczne kieszenie, o których mowa w załączniku V pkt 9. W wytycznych tych przewiduje się odpowiedni czas na dostosowanie, zanim zaczną one obowiązywać, w szczególności w przypadku istniejących AFI.

2i. Do dnia 16 kwietnia 2025 r. Urząd przedstawia Komisji projekt regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa ust. 2f i 2g niniejszego artykułu.

Komisja jest uprawniona do uzupełnienia niniejszej dyrektywy poprzez przyjmowanie regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa ust. 2f i 2g, zgodnie z art. 10–14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.

3. Komisja przyjmuje, w drodze aktów delegowanych zgodnie z art. 56 i z zastrzeżeniem warunków art. 57 i 58, środki określające:

a) systemy i procedury w zakresie zarządzania płynnością; oraz

b) zgodność strategii inwestycyjnej, profilu płynności i polityki umarzania tytułów uczestnictwa, o których mowa w ust. 2.