Załącznik VIII

1. Wymogi dotyczące homologacji typu pojazdu w odniesieniu do identyfikacji urządzeń sterujących, sygnałów kontrolnych i wskaźników

1.1. Identyfikacja urządzeń sterujących, sygnałów kontrolnych i wskaźników

1.1.1.

Pojazdy kategorii L1e-B i L3e muszą spełniać wszystkie odpowiednie wymagania regulaminu EKG ONZ nr 60, oprócz tych określonych w załączniku 3 do tego regulaminu. Należy uwzględnić również wymagania pkt 1.1.1.1 i 1.1.1.2.

1.1.1.1.

Należy dopilnować, aby nie występowały odstępstwa dotyczące kształtu i ustawienia umieszczonych symboli, a w szczególności zakazane jest wszelkie dostosowywanie wyglądu umieszczonych symboli.

1.1.1.2.

Akceptuje się drobne nieprawidłowości dotyczące grubości linii, stosowania oznakowania i innych odpowiednich tolerancji produkcyjnych, zgodnie z pkt 4 normy ISO 2575:2010/Amd1:2011 (zasady projektowania).

1.1.2.

Pojazdy kategorii L4e muszą spełniać wszystkie odpowiednie wymagania pkt 1.1.1–1.1.1.2 dla kategorii pojazdów L3e.

1.1.3.

Pojazdy kategorii L2e, L5e, L6e i L7e muszą spełniać wymagania pkt 2–2.2.1.6 lub odpowiednie wymagania regulaminu EKG ONZ nr 121 (

16

) przewidziane dla kategorii pojazdów M1.

1.2. Prędkościomierz i licznik długości drogi

1.2.1.

Pojazdy o maksymalnej prędkości konstrukcyjnej pojazdu przekraczającej 25 km/h muszą być wyposażone w prędkościomierz oraz licznik długości drogi.

1.2.1.1.

Pojazdy kategorii L1e, L2e, L3e, L4e i L5e wyposażone w prędkościomierz muszą spełniać wszystkie odpowiednie wymagania regulaminu EKG ONZ nr 39.

1.2.1.2.

W przypadku braku odpowiednich wymagań dla pojazdów kategorii L6e wyposażonych w prędkościomierz pojazdy te muszą spełniać wszystkie odpowiednie wymagania regulaminu EKG ONZ nr 39 przewidziane dla kategorii pojazdów L2e.

1.2.1.3.

W przypadku braku odpowiednich wymagań dla pojazdów kategorii L7e wyposażonych w prędkościomierz pojazdy te muszą spełniać wszystkie odpowiednie wymagania regulaminu EKG ONZ nr 39 przewidziane dla kategorii pojazdów L5e.

1.2.2.

Objaśnienia do regulaminu EKG ONZ nr 39

1.2.2.1.

Służba techniczna może przyjąć zwiększony zakres temperatury wynoszący 296 ± 15 K (23 ± 15 °C) zamiast zakresu określonego w pkt 5.2.3 regulaminu EKG ONZ nr 39, jeżeli można wykazać, że instalacja prędkościomierza jest nieczuła na takie zmiany temperatury (np. w przypadku wyświetlaczy cyfrowych).

2. Wymogi szczegółowe

2.1.

Urządzenia sterujące, sygnały kontrolne i wskaźniki zamontowane w pojeździe i wymienione w pkt 2.1.10 muszą spełniać wymagania dotyczące umiejscowienia, identyfikacji, barwy i podświetlenia. W przypadku funkcji, dla których nie przewidziano symbolu w niniejszym rozporządzeniu, producent może zastosować symbol zgodny z odpowiednimi normami ISO 6727:2012 lub 2575:2010/Amd1:2011. Jeżeli nie ma symbolu ISO, producent może zastosować symbol własnego pomysłu. Symbol taki nie może jednak w żadnym wypadku być łatwy do pomylenia z jakimkolwiek przewidzianym symbolem.

2.1.1.

Symbole muszą odróżniać się od tła w wyraźny sposób.

2.1.1.1.

W celu spełnienia wymogów pkt 2.1.1 należy stosować barwy kontrastowe.

2.1.2.

Symbole należy umieszczać albo na urządzeniach sterujących lub ich sygnałach kontrolnych, które mają być zidentyfikowane, albo w bezpośredniej ich bliskości. Jeżeli jest to niemożliwe, symbol i urządzenie sterujące lub sygnał kontrolny muszą być połączone jak najkrótszą ciągłą kreską.

2.1.3.

Należy dopilnować, aby nie występowały odstępstwa dotyczące kształtu i ustawienia umieszczonych symboli, a w szczególności zakazane jest wszelkie dostosowywanie wyglądu umieszczonych symboli.

Akceptuje się drobne nieprawidłowości dotyczące grubości linii, stosowania oznakowania i innych odpowiednich tolerancji produkcyjnych, zgodnie z pkt 4 normy ISO 2575:2010/Amd1:2011 (zasady projektowania).

2.1.4.

Jeżeli jest to niezbędne z uwagi na przejrzystość, ze wszystkimi przewidzianymi symbolami można zastosować symbole uzupełniające, pod warunkiem że nie są one łatwe do pomylenia z symbolami przewidzianymi w niniejszym rozporządzeniu.

2.1.5.

Według uznania producenta wszystkie urządzenia sterujące i wskaźniki oraz ich oznaczenia mogą mieć możliwość podświetlenia w dowolnym momencie.

2.1.6.

Sygnał kontrolny może świecić tylko w przypadku wystąpienia sygnalizowanego przez niego uszkodzenia lub stanu pojazdu i przy sprawdzaniu działania (np. sprawdzaniu żarówki).

2.1.7.

Należy dopilnować, aby sygnały kontrolne oraz ich oznaczenia były widoczne i rozpoznawalne w każdych warunkach jazdy.

2.1.7.1.

Po podświetleniu sygnały kontrolne i ich symbole identyfikacyjne muszą być idealnie widoczne i rozpoznawalne we wszystkich warunkach oświetlenia otoczenia.

2.1.8.

W przypadku wzrokowych sygnałów kontrolnych zastosowane barwy mają następujące znaczenie:

— czerwona: groźba bezpośredniego lub nadciągającego niebezpieczeństwa dla osób lub bardzo poważnego uszkodzenia wyposażenia,

— żółta: przekroczenie normalnych granicznych wartości eksploatacyjnych, awaria układu pojazdu, prawdopodobieństwo uszkodzenia pojazdu lub inne warunki mogące w dłuższej perspektywie spowodować zagrożenie (uwaga),

— zielona: bezpieczeństwo, normalne działanie (chyba że wymagana jest barwa niebieska lub żółta).

Barwy obowiązkowe zostały określone w pkt 2.1.10. Należy sprawdzić, czy do sygnałów kontrolnych nie użyto niewłaściwych barw, nawet jeżeli sygnały te są połączone (np. sygnał barwy czerwonej dla normalnego działania tempomatu lub dla trybu sportowego).

2.1.9.

Jeżeli oznaczenia barwne są stosowane do zaznaczenia granic zakresu regulacji funkcji temperatury (np. układu ogrzewania przedziału pasażerskiego), to położenie odpowiadające górnej granicy temperatury należy oznaczyć kolorem czerwonym, a dolnej – niebieskim. Jeżeli do wskazywania stanu lub granicznego ustawienia danej funkcji służy oddzielny wskaźnik umieszczony w położeniu innym niż sąsiadujące z urządzeniem sterującym danej funkcji, to urządzenie sterujące i wskaźnik muszą być oznaczone niezależnie za pomocą odpowiedniego symbolu.

2.1.10.

Oznaczenia i identyfikacja symboli:

Rysunek 8-1

Światła drogowe (długie) (urządzenie sterujące/sygnał kontrolny)

Barwa sygnału kontrolnego: niebieska

Rysunek 8-2

Światła mijania (krótkie) (urządzenie sterujące/sygnał kontrolny)

Barwa sygnału kontrolnego: zielona

Rysunek 8-3

Kierunkowskaz (urządzenie sterujące/sygnał kontrolny)

Barwa sygnału kontrolnego: zielona

Uwaga: jeżeli dla lewego i prawego kierunkowskazu występują oddzielne sygnały kontrolne, to obie strzałki mogą również być użyte niezależnie.

Rysunek 8-4

Światła awaryjne (urządzenie sterujące/sygnał kontrolny)

Dwie możliwości:

— Sygnał identyfikacyjny (rysunek 8-4)

Barwa sygnału kontrolnego: czerwona

lub

— Jednoczesne działanie oddzielnych sygnałów kontrolnych kierunkowskazów (rysunek 8-3), pod warunkiem że normalnie działają one niezależnie (zob. uwaga do rysunku 8-3).

Rysunek 8-5

Ssanie ręczne (urządzenie sterujące/sygnał kontrolny)

Barwa sygnału kontrolnego: żółta

Rysunek 8-6

Elektryczne dźwiękowe urządzenie ostrzegawcze (urządzenie sterujące)

Uwaga: jeżeli na urządzeniu sterującym znajduje się kilka symboli, to symbole uzupełniające mogą być powtórzone. Jeżeli urządzenie sterujące znajduje się bezpośrednio na kierownicy, nie stosuje się wymagań pkt 2.1.1.1.

Rysunek 8-7

Wskaźnik poziomu paliwa (wskaźnik/sygnał kontrolny)

Barwa sygnału kontrolnego: żółta

Rysunek 8-8

Temperatura czynnika chłodzącego silnika (wskaźnik/sygnał kontrolny)

Barwa sygnału kontrolnego: czerwona

Rysunek 8-9

Stan ładowania akumulatora (wskaźnik/sygnał kontrolny)

Barwa sygnału kontrolnego: czerwona

Rysunek 8-10

Olej silnikowy (wskaźnik/sygnał kontrolny)

Barwa sygnału kontrolnego: czerwona

Rysunek 8-11

Przednie światło przeciwmgłowe (urządzenie sterujące/sygnał kontrolny)

Barwa sygnału kontrolnego: zielona

Rysunek 8-12

Tylne światło przeciwmgłowe (urządzenie sterujące/sygnał kontrolny)

Barwa sygnału kontrolnego: żółta

Rysunek 8-13

Główny wyłącznik pojazdu, włącznik zapłon silnika, uzupełniający wyłącznik silnika (urządzenie sterujące)

Uwaga: położenie „wyłączony” – oznaczenie nie jest wymagane, jeżeli wyłącznik jest fizycznie zintegrowany z urządzeniami zabezpieczającymi układ kierowniczy pojazdu (blokada kierownicy).

Rysunek 8-14

Główny wyłącznik pojazdu, włącznik zapłon silnika, uzupełniający wyłącznik silnika (urządzenie sterujące)

Uwaga: położenie „włączony” lub „do jazdy” – oznaczenie nie jest wymagane, jeżeli wyłącznik jest fizycznie zintegrowany z urządzeniami zabezpieczającymi układ kierowniczy pojazdu (blokada kierownicy).

Rysunek 8-15

Przełącznik oświetlenia (urządzenie sterujące/sygnał kontrolny)

Barwa sygnału kontrolnego: zielona

Rysunek 8-16

Światła pozycyjne (boczne) (urządzenie sterujące/sygnał kontrolny)

Barwa sygnału kontrolnego: zielona

Uwaga: jeżeli funkcja ta nie ma oddzielnego urządzenia sterującego ani sygnału kontrolnego, to może być oznaczona za pomocą symbolu przedstawionego na rysunku 8-15.

Rysunek 8-17

Światła postojowe (urządzenie sterujące)

Rysunek 8-18

Bieg jałowy (sygnał kontrolny)

Barwa sygnału kontrolnego: zielona

Uwaga: skrzynia biegów w położeniu biegu jałowego.

Rysunek 8-19

Elektryczny rozrusznik silnika (urządzenie sterujące)

Rysunek 8-20

Awaria układu przeciwblokującego hamulców (sygnał kontrolny)

Barwa sygnału kontrolnego: żółta

Rysunek 8-21

Lampka sygnalizacji awarii (sygnał kontrolny)

Barwa sygnału kontrolnego: żółta

Uwaga: musi być stosowana do sygnalizowania awarii związanych z układem napędowym, które mogą mieć wpływ na emisję zanieczyszczeń.

Objaśnienia:

(1) Pole w obramowaniu może być wypełnione.

(2) Ciemna część tego symbolu może być zastąpiona jego obrysem.

2.1.11.

Należy zastosować model podstawowy przedstawiony na rysunku 8-22.

Rysunek 8-22

Budowa modelu podstawowego dla symboli, o których mowa w pkt 2.1.10

Model podstawowy składa się z:

1) kwadratu podstawowego o boku 50 mm, wymiar ten jest równy nominalnemu wymiarowi „a” w oryginale;

2) okręgu podstawowego o średnicy 56 mm, mającego pole zbliżone do pola kwadratu podstawowego (1);

3) drugiego okręgu o średnicy 50 mm, który jest wrysowany w kwadrat podstawowy (1);

4) drugiego kwadratu, którego wierzchołki leżą na okręgu podstawowym (2) i którego boki są równoległe do boków kwadratu podstawowego (1);

5) i 6) dwóch prostokątów mających takie samo pole jak kwadrat podstawowy (1), których boki znajdują się względem siebie pod kątem prostym, i każdy z nich dzieli przeciwległe boki kwadratu podstawowego na symetryczne punkty;

7) trzeciego kwadratu, którego boki przechodzą przez punkty przecięcia kwadratu podstawowego (1) i okręgu podstawowego (2), oraz są nachylone pod kątem 45°, dając w ten sposób największe wymiary poziome i pionowe modelu podstawowego;

8) nieregularnego ośmiokąta utworzonego przez linie nachylone pod kątem 30° do boków kwadratu (7).

Model podstawowy leży na siatce, której dolny bok mierzy 12,5 mm i pokrywa się z kwadratem podstawowym (1).

2.2.

Powierzchnia wspólna do wyświetlania różnych informacji.

2.2.1.

Do wyświetlania informacji z różnych źródeł może służyć jedna powierzchnia wspólna, o ile spełnione są następujące wymogi:

2.2.1.1.

Sygnały kontrolne i wskaźniki wyświetlane na powierzchni wspólnej muszą spełniać wymagania pkt 2.1–2.1.11 i zaświecać się z chwilą wystąpienia warunku, który mają identyfikować.

2.2.1.2.

Sygnały kontrolne i wskaźniki wymienione w pkt 2.1.10, które wyświetlane są na powierzchni wspólnej, muszą zaświecać się z chwilą wystąpienia warunku podstawowego.

2.2.1.3.

Z wyjątkiem przepisów pkt 2.2.1.4–2.2.1.6, jeżeli występuje warunek uruchamiający co najmniej dwa sygnały kontrolne, to:

— wyświetlane informacje powtarzane są automatycznie w kolejności,

lub

— kierowca otrzymuje widoczny sygnał o dostępnych informacjach i może wyświetlić wybraną informację ze swojego miejsca siedzącego.

2.2.1.4.

Sygnały kontrolne awarii układu hamulcowego, świateł drogowych i kierunkowskazów nie powinny być wyświetlane na tej samej powierzchni wspólnej.

2.2.1.5.

Jeżeli niektóre z tych sygnałów kontrolnych są wyświetlane na powierzchni wspólnej z innymi sygnałami kontrolnymi, to ich włączenie ma pierwszeństwo nad wszelkimi innymi elementami na powierzchni wspólnej.

2.2.1.6.

Należy wykluczyć możliwość wyłączenia sygnałów kontrolnych awarii układu hamulcowego, świateł drogowych lub kierunkowskazów ani innych czerwonych sygnałów kontrolnych, jeżeli warunek powodujący ich włączenie wciąż występuje. Może istnieć możliwość skasowania innych informacji wyświetlanych na powierzchni wspólnej, w sposób automatyczny lub przez kierowcę.