Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 28 stycznia 2022 r. w sprawie warunków zdrowotnych wymaganych od marynarzy do wykonywania pracy na statku morskim

§ 1.

Rozporządzenie określa:

1) wykaz chorób i stanów chorobowych, które mogą spowodować niezdolność marynarza do pracy na statku morskim, zakres przeciwwskazań, ograniczeń lub warunków wykonywania pracy na statku morskim;

2) zakres badań lekarskich przeprowadzanych w celu wydania świadectwa zdrowia oraz warunki ich przeprowadzania;

3) wzór świadectwa zdrowia oraz tryb rejestracji i wydawania świadectw zdrowia w systemie informacyjno-kontrolnym dla portów polskich (PHICS).

§ 2.

Wykaz chorób i stanów chorobowych, które mogą spowodować niezdolność marynarza do pracy na statku morskim, zakres przeciwwskazań, ograniczeń lub warunków wykonywania pracy na statku morskim określa załącznik nr 1 do rozporządzenia.

§ 3.

1. W ramach badania lekarskiego przeprowadzanego w celu wydania świadectwa zdrowia, zwanego dalej „badaniem lekarskim”, uprawniony lekarz dokonuje oceny stanu zdrowia marynarza w zakresie:

1) narządu wzroku;

2) narządu słuchu, z uwzględnieniem wyników badania audiometrycznego i narządu równowagi;

3) układu ruchu;

4) układu sercowo-naczyniowego, z uwzględnieniem wyników spoczynkowej elektrokardiografii;

5) układu oddechowego, z uwzględnieniem wyników badania radiologicznego klatki piersiowej oraz w przypadkach uzasadnionych - testów służących wykryciu zakażenia prątkami gruźlicy;

6) układu krwiotwórczego, z uwzględnieniem morfologii wraz ze wzorem odsetkowym, poziomem płytek krwi, retikulocytów i odczynem opadania krwi;

7) układu nerwowego;

8) czynności nerek, z uwzględnieniem ogólnego badania moczu i stężenia kreatyniny w surowicy krwi;

9) czynności wątroby, z uwzględnieniem poziomu gamma-glutamylotransferazy (GGTP) i aminotransferazy alaninowej (ALT);

10) cukrzycy, z uwzględnieniem wyników badania poziomu glikemii;

11) stanu psychicznego;

12) objawów wskazujących na uzależnienie od alkoholu lub jego nadużywanie;

13) objawów wskazujących na uzależnienie od środków działających podobnie do alkoholu lub ich nadużywanie;

14) stosowania produktów leczniczych mogących mieć wpływ na zdolność do pracy na morzu;

15) innych poważnych zaburzeń stanu zdrowia, które mogą mieć wpływ na zdolność do pracy na morzu.

2. Przeprowadzając badanie lekarskie, w tym konsultacje lub badania, o których mowa w art. 4 ust. 4 i art. 5 ust. 4 ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r. o pracy na morzu, lekarz stwierdza u marynarza obecność i rodzaj schorzenia, stopień zaawansowania objawów chorobowych i ich dynamikę, w tym możliwość zarówno rozwoju choroby, jak i cofania się jej objawów, oraz bierze pod uwagę konieczność zapewnienia bezpieczeństwa statku, załogi statku i pasażerów.

3. Uprawniony lekarz, dokonując oceny stanu zdrowia marynarza, uwzględnia stanowisko pracy określone w skierowaniu na badania lekarskie.

§ 4.

Warunki przeprowadzania badania lekarskiego w zakresie:

1) narządu wzroku określa załącznik nr 2 do rozporządzenia;

2) narządu słuchu określa załącznik nr 3 do rozporządzenia;

3) oceny sprawności fizycznej określa załącznik nr 4 do rozporządzenia.

§ 5.

Wzór świadectwa zdrowia określa załącznik nr 5 do rozporządzenia.

§ 6.

1. Uprawniony lekarz po przeprowadzonym badaniu lekarskim wydaje świadectwo zdrowia w systemie informacyjno-kontrolnym dla portów polskich (PHICS), wykorzystując formularz elektroniczny lub papierowy, zgodny ze wzorem określonym w załączniku nr 5 do rozporządzenia.

2. W przypadku gdy świadectwo zdrowia jest wygenerowane w systemie informacyjno-kontrolnym dla portów polskich (PHICS), jego niepowtarzalny numer jest automatycznie nadawany i rejestrowany w systemie wraz z następującymi informacjami: imieniem (imionami), nazwiskiem, numerem PESEL, a w przypadku jego braku - serią i numerem paszportu lub innego dokumentu potwierdzającego tożsamość, zdolnością do wykonywania pracy na morzu, datą wydania i datą ważności świadectwa.

3. W przypadku gdy świadectwo zdrowia zostało wydane przy wykorzystaniu papierowego formularza, uprawniony lekarz rejestruje je w dniu wydania w systemie informacyjno-kontrolnym dla portów polskich PHICS, zapisując numer kolejno wydanego świadectwa w danym roku kalendarzowym, imię (imiona), nazwisko, numer PESEL, a w przypadku jego braku - serię i numer paszportu lub innego dokumentu potwierdzającego tożsamość, zdolność do wykonywania pracy na morzu, datę wydania i datę ważności świadectwa.

§ 7.

1. Do postępowań w sprawie wydania świadectwa zdrowia wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia stosuje się przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 9 grudnia 2015 r. w sprawie warunków zdrowotnych wymaganych od marynarzy do wykonywania pracy na statku morskim , z tym że świadectwo zdrowia wydaje się zgodnie ze wzorem określonym w niniejszym rozporządzeniu.

2. Świadectwa zdrowia wydane na podstawie przepisów, o których mowa w ust. 1, zachowują ważność przez okres, na jaki zostały wydane.

§ 8.

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.

1) portowej - na akwenach portu;

2) osłoniętej - na zatokach, zalewach itp.;

3) krajowej - do 12 mil od brzegu;

4) przybrzeżnej - do 20 mil od brzegu;

5) międzynarodowej - w sposób nieograniczony.

1. Lekarz informuje osobę wymagającą okularów lub soczewek kontaktowych przy świadczeniu pracy o konieczności posiadania dodatkowej pary lub dodatkowych par okularów bądź dodatkowej pary lub dodatkowych par soczewek kontaktowych, zależnie od sytuacji. Zapasowe okulary / soczewki kontaktowe powinny być przechowywane na statku w miejscu łatwo dostępnym dla marynarza.

2. Marynarze objęci wyszczególnionymi w powyższej tabeli normami widzenia powinni w badaniu wzroku uzyskać co najmniej poziom 0,1 w każdym oku bez korekcji. Norma ta jest zalecana także dla innych marynarzy, stanowiąc gwarancję zdolności widzenia w warunkach zagrożenia, kiedy korygujące widzenie okulary lub soczewki kontaktowe mogą ulec zagubieniu lub zniszczeniu.

3. W stosunku do marynarzy nieobjętych wyszczególnionymi w powyższej tabeli normami widzenia stosuje się zasadę, że ich wzrok powinien charakteryzować się dostateczną jakością dla bezpiecznego i wydajnego wykonywania rutynowych obowiązków, jak i wymaganych w sytuacjach zagrożeń.

1. Zdolność słyszenia u marynarzy powinna się kształtować na średnim poziomie 30 dB (bez wspomagania) w sprawniejszym uchu i na średnim poziomie 40 dB (bez wspomagania) w uchu o gorszej sprawności słuchowej, przy częstotliwościach dźwięku 500, 1000, 2000 i 3000 Hz (co w przybliżeniu odpowiada słyszeniu mowy ludzkiej w odległości odpowiednio 3 i 2 metrów, które jest potwierdzone badaniem audiometrycznym tonalnym). W przypadku stwierdzenia ubytku słuchu wskazana ocena otoskopowa lub konsultacja otolaryngologiczna.

2. Marynarze pełniący służbę na pokładzie lub na mostku statku powinni być w stanie słyszeć szept z odległości 3 metrów.

3. Aparaty słuchowe są u marynarzy dopuszczalne tylko wtedy, kiedy zostanie potwierdzona zdolność marynarza, który pracuje z aparatem słuchowym, do bezpiecznego i wydajnego wykonywania rutynowych obowiązków oraz w sytuacjach zagrożenia przez cały okres ważności posiadanego przez niego świadectwa zdrowia.

1) posiadania zapasowego aparatu słuchowego, wystarczającej liczby akumulatorków oraz innych zużywających się elementów;

2) noszenia aparatu słuchowego przez cały czas, nawet podczas snu, aby zapewnić sobie skuteczne budzenie akustycznym sygnałem alarmowym na wypadek sytuacji zagrożenia.