Artykuł 20

(Art. 41 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 600/2014)

1. Do celów stosowania przepisów art. 41 ust. 2 lit. a) rozporządzenia (UE) nr 600/2014 EUNB ocenia znaczenie wszystkich czynników i kryteriów ujętych w wykazie w ust. 2 i uwzględnia wszystkie istotne czynniki i kryteria przy określeniu, kiedy wprowadzanie do obrotu, dystrybucja lub sprzedaż określonych lokat strukturyzowanych lub lokat strukturyzowanych o pewnych określonych cechach lub rodzaj działalności lub praktyki finansowej stwarza istotny problem w dziedzinie ochrony inwestorów lub zagrożenie dla prawidłowego funkcjonowania i integralności rynków finansowych lub dla stabilności całego unijnego systemu finansowego lub części tego systemu.

Do celów stosowania przepisów akapitu pierwszego EUNB może – w oparciu o co najmniej jeden z tych czynników lub co najmniej jedno z tych kryteriów – stwierdzić istnienie istotnego problemu w dziedzinie ochrony inwestorów lub zagrożenia dla prawidłowego funkcjonowania i integralności rynków finansowych lub dla stabilności całego unijnego systemu finansowego lub części tego systemu.

2. Czynniki i kryteria, które EUNB ocenia w celu stwierdzenia, czy istnieje istotny problem w dziedzinie ochrony inwestorów lub zagrożenie dla prawidłowego funkcjonowania i integralności rynków finansowych lub dla stabilności całego unijnego systemu finansowego lub części tego systemu, są następujące:

a) stopień złożoności lokaty strukturyzowanej lub rodzaju działalności finansowej lub praktyki finansowej w odniesieniu do rodzaju klientów, ocenionego zgodnie z lit. c), którzy są zaangażowani w działalność finansową lub praktykę finansową, uwzględniając w szczególności:

— rodzaj aktywów bazowych lub referencyjnych i stopień przejrzystości aktywów bazowych lub referencyjnych,

— stopień przejrzystości kosztów i opłat związanych z lokatą strukturyzowaną, działalnością finansową lub praktyką finansową oraz, w szczególności, brak przejrzystości wynikający z wielowarstwowości kosztów i opłat,

— złożoność obliczania wyniku, uwzględniając w szczególności fakt, czy zwrot jest zależny od zachowania się jednego lub większej liczby aktywów bazowych lub referencyjnych, na które wpływają z kolei inne czynniki, lub czy zwrot zależy nie tylko od wartości aktywów bazowych lub referencyjnych w dniu otwarcia i zamknięcia pozycji lub w terminie płatności odsetek, lecz również od wartości w trakcie cyklu życia produktu,

— charakter i skalę ewentualnego ryzyka,

— fakt, czy lokata strukturyzowana lub usługa są połączone z innymi produktami lub usługami, lub

— złożoność ewentualnych warunków;

b) rozmiar potencjalnych negatywnych konsekwencji, uwzględniając w szczególności:

— wartość nominalną emisji lokat strukturyzowanych,

— liczbę zaangażowanych klientów, inwestorów lub uczestników rynku,

— względny udział produktu w portfelach inwestorów,

— prawdopodobieństwo, skalę i charakter ewentualnej szkody, w tym kwotę potencjalnie poniesionych strat,

— przewidywany czas trwania negatywnych konsekwencji,

— wolumen emisji,

— liczbę zaangażowanych instytucji,

— wzrost rynku lub sprzedaży,

— średnią kwotę zainwestowaną przez każdego z klientów w lokatę strukturyzowaną, lub

— poziom gwarancji określony w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/49/UE (

6

);

c) rodzaj klientów, którzy są zaangażowani w działalność finansową lub praktykę finansową lub którym jest oferowana lub sprzedawana lokata strukturyzowana, uwzględniając w szczególności:

— kwestię, czy klient jest klientem detalicznym, klientem branżowym czy uprawnionym kontrahentem,

— umiejętności i zdolności klientów, w tym poziom wykształcenia, doświadczenie w zakresie podobnych produktów finansowych czy praktyk sprzedaży,

— sytuację ekonomiczną klientów, w tym dochody i majątek,

— główne cele finansowe klientów, w tym oszczędzanie na emeryturę, finansowanie własności nieruchomości na własne potrzeby mieszkaniowe,

— kwestię, czy produkt lub usługę sprzedaje się klientom poza zamierzonym rynkiem docelowym lub czy rynek docelowy nie został odpowiednio określony, lub

— kwalifikowalność do objęcia systemem gwarantowania depozytów;

d) stopień przejrzystości danej lokaty strukturyzowanej lub rodzaju działalności finansowej lub praktyki finansowej, uwzględniając w szczególności:

— rodzaj i przejrzystość instrumentu bazowego,

— wszelkie ukryte koszty i opłaty,

— stosowanie technik przyciągających uwagę klientów, lecz niekoniecznie odzwierciedlających adekwatność lub ogólną jakość produktu lub usługi,

— rodzaj i przejrzystość ryzyka,

— stosowanie nazw produktów, terminologii lub innych informacji, które wprowadzają w błąd, sugerując nieistniejące cechy produktu, lub

— kwestię, czy ujawnia się tożsamość podmiotów przyjmujących lokaty, które mogą być odpowiedzialne za lokatę klienta;

e) konkretne cechy lub składowe lokaty strukturyzowanej, działalności finansowej lub praktyki finansowej, w tym wszelkie wbudowane dźwignie finansowe, uwzględniając w szczególności:

— dźwignię finansową wbudowaną w produkt,

— dźwignię finansową wynikającą z finansowania, lub

— fakt, że wartość ewentualnego instrumentu bazowego nie jest już dostępna lub wiarygodna;

f) istnienie i stopień rozbieżności między spodziewaną rentownością lub spodziewanym zyskiem dla inwestorów a ryzykiem straty w związku z lokatą strukturyzowaną, działalnością finansową lub praktyką finansową, uwzględniając w szczególności:

— koszty strukturyzowania takiej lokaty strukturyzowanej lub działalności finansowej lub praktyki finansowej oraz inne koszty,

— rozbieżność w stosunku do ryzyka emitenta, które zachowuje emitent, lub

— profil ryzyka i zwrotu;

g) łatwość wyjścia z lokaty strukturyzowanej oraz związany z tym koszt dla inwestorów, uwzględniając w szczególności:

— fakt, że wcześniejsze wycofanie się nie jest dozwolone, lub

— ewentualne inne bariery wyjścia;

h) kształtowanie ceny i powiązane koszty lokaty strukturyzowanej, działalności finansowej lub praktyki finansowej, uwzględniając w szczególności:

— stosowanie ukrytych lub wtórnych opłat, lub

— opłaty, które nie odzwierciedlają poziomu świadczonej usługi;

i) stopień innowacyjności lokaty strukturyzowanej, działalności finansowej lub praktyki finansowej, uwzględniając w szczególności:

— stopień innowacyjności związany ze strukturą lokaty strukturyzowanej, działalności finansowej lub praktyki finansowej, w tym wbudowania i uruchamiania,

— stopień innowacyjności związany z modelem dystrybucji lub długością łańcucha pośrednictwa,

— stopień dyfuzji innowacji, w tym kwestię, czy lokata strukturyzowana, działalność finansowa lub praktyka finansowa są innowacyjne dla konkretnych kategorii klientów,

— innowacje obejmujące dźwignię finansową,

— brak przejrzystości instrumentu bazowego, lub

— wcześniejsze doświadczenia na rynku związane z podobnymi lokatami strukturyzowanymi lub praktykami sprzedaży;

j) praktyki sprzedaży związane z lokatą strukturyzowaną, uwzględniając w szczególności:

— wykorzystywane kanały komunikacyjne i kanały dystrybucji,

— materiały informacyjne, marketingowe lub inne materiały promocyjne związane z inwestycją,

— zakładane cele inwestycyjne, lub

— kwestię, czy decyzja o kupnie jest decyzją drugorzędną lub trzeciorzędną podejmowaną w następstwie wcześniejszego zakupu;

k) sytuacja finansowa i biznesowa emitenta lokaty strukturyzowanej, uwzględniając w szczególności:

— sytuację finansową emitenta lub ewentualnego gwaranta, lub

— przejrzystość sytuacji biznesowej emitenta lub gwaranta;

l) kwestia, czy informacje dotyczące lokaty strukturyzowanej, udostępnione przez producenta lub dystrybutorów, są niewystarczające lub niewiarygodne, aby umożliwić uczestnikom rynku, do których są skierowane, podjęcie świadomej decyzji, przy uwzględnieniu charakteru i rodzaju lokaty strukturyzowanej;

m) kwestia, czy lokata strukturyzowana, działalność finansowa lub praktyka finansowa stwarzają istotne zagrożenie dla wyniku transakcji zawieranych przez uczestników lub inwestorów na danym rynku;

n) kwestia, czy lokata strukturyzowana, działalność finansowa lub praktyka finansowa naraziłyby gospodarkę Unii na ryzyko;

o) kwestia, czy charakterystyka lokaty strukturyzowanej sprawia, że jest ona szczególnie podatna na wykorzystywanie do celów przestępstw finansowych, a także w szczególności, czy taka charakterystyka może potencjalnie sprzyjać wykorzystywaniu lokaty strukturyzowanej do celów:

— oszustwa lub nieuczciwego zachowania,

— nadużyć na rynku finansowym lub niewłaściwego wykorzystania informacji w odniesieniu do rynku finansowego,

— rozporządzania dochodami z przestępstwa,

— finansowania terroryzmu, lub

— ułatwiania prania pieniędzy;

p) kwestia, czy działalność finansowa lub praktyka finansowa stwarzają szczególnie istotne zagrożenie dla odporności lub sprawnego funkcjonowania rynków i ich infrastruktury;

q) kwestia, czy lokata strukturyzowana, działalność finansowa lub praktyka finansowa mogą prowadzić do znaczącej i sztucznej rozbieżności między cenami instrumentu pochodnego a cenami na rynku instrumentu bazowego;

r) kwestia, czy lokata strukturyzowana, działalność finansowa lub praktyka finansowa stwarzają wysokie ryzyko zakłócenia działalności instytucji finansowych, które to instytucje uznaje się za istotne dla systemu finansowego Unii, w szczególności uwzględniając strategię zabezpieczenia prowadzoną przez instytucje finansowe w odniesieniu do emisji lokaty strukturyzowanej, w tym nieprawidłową wycenę gwarancji kapitału w terminie zapadalności lub ryzyko utraty reputacji, które lokata strukturyzowana lub praktyka lub działalność stwarza dla instytucji finansowych;

s) znaczenie dystrybucji lokaty strukturyzowanej jako źródła finansowania instytucji finansowej;

t) kwestia, czy lokata strukturyzowana, działalność finansowa lub praktyka finansowa stwarzają szczególne zagrożenia dla infrastruktury systemów rynkowych lub systemów płatności; lub

u) kwestia, czy lokata strukturyzowana, praktyka finansowa lub działalność finansowa mogą zagrażać zaufaniu inwestorów do systemu finansowego.