Załącznik V

Zakres stosowania

Niniejszy załącznik ma zastosowanie do wyrobów przeznaczonych do wykrywania lub oznaczania markerów zakażenia wirusem zapalenia wątroby typu C (HCV).

Tabela 1 dotyczy testów pierwszego rzutu na obecność przeciwciał anty-HCV (anty-HCV) oraz testów łączonych na obecność antygenów/przeciwciał HCV (HCV Ag/Ab), które nie są szybkimi testami.

Tabela 2 dotyczy testów pierwszego rzutu na obecność anty-HCV i HCV Ag/Ab, które są szybkimi testami.

Tabela 3 dotyczy testów potwierdzenia i testów uzupełniających na obecność anty-HCV.

Tabela 4 dotyczy testów antygenowych na obecność przeciwciał HCV i HCV Ag/Ab.

Tabela 5 dotyczy wyrobów do jakościowych i ilościowych testów NAT do oznaczania HCV RNA.

Tabela 6 dotyczy testów do samokontroli w kierunku HCV.

Tabela 1. Testy pierwszego rzutu: anty-HCV, HCV Ag/Ab (wymagania dotyczące wykrywania przeciwciał)

Charakterystyka działania

Próbka

Liczba, cechy, zastosowanie próbek

Kryteria dopuszczalności

Czułość diagnostyczna

Próbki dodatnie

≥ 400

W tym próbki z różnych etapów rozwoju zakażenia i odzwierciedlające różne wzorce przeciwciał

Genotypy HCV 1–4: > 20 próbek na genotyp (w tym inne niż podtypy a genotypu 4); genotypy HCV 5 i 6: > 5 próbek na każdy genotyp;

w tym 25 dodatnich świeżych (z tego samego dnia) próbek surowicy (≤ 1 dzień po pobraniu próbek)

Wszystkie prawdziwie dodatnie próbki są uznawane za dodatnie.

Panele serokonwersji

≥ 30 paneli

Panele serokonwersji HCV do oceny testów łączonych na obecność antygenów i przeciwciał HCV (HCV Ag/Ab) rozpoczynają się od co najmniej jednej próbki ujemnej i obejmują próbki z wczesnej fazy zakażenia HCV (antygen rdzeniowy HCV lub próbki dodatnie HCV RNA, ale ujemne anty-HCV).

Czułość diagnostyczna podczas serokonwersji jest zgodna z aktualnym stanem wiedzy.

Testy HCV Ag/Ab muszą wykazywać zwiększoną czułość we wczesnej fazie zakażenia HCV w porównaniu z testami jedynie na obecność przeciwciał HCV.

Swoistość diagnostyczna

Niewyselekcjonowani dawcy krwi (w tym osoby oddające krew po raz pierwszy) (1)

≥ 5 000

≥ 99,5 %

Pacjenci hospitalizowani

≥ 200

Określa się potencjalne ograniczenia swoistości, jeśli istnieją.

Reaktywność krzyżowa

Próbki potencjalnie reagujące krzyżowo

≥ 100 łącznie

(np. RF+, z pokrewnych infekcji wirusowych, od kobiet w ciąży)

Tabela 2. Szybkie testy: anty-HCV, HCV Ag/Ab (wymagania dotyczące wykrywania przeciwciał)

Charakterystyka działania

Próbka

Liczba, cechy, zastosowanie próbek

Kryteria dopuszczalności

Czułość diagnostyczna

Próbki dodatnie

≥ 400

w tym próbki z różnych etapów rozwoju zakażenia i odzwierciedlające różne wzorce przeciwciał.

Genotypy HCV 1–4: > 20 próbek na genotyp (w tym inne niż podtypy a genotypu 4); genotypy HCV 5 i 6: > 5 próbek na każdy genotyp;

Wszystkie prawdziwie dodatnie próbki są uznawane za dodatnie.

Panele serokonwersji

≥ 30 paneli

Panele serokonwersji HCV do oceny testów łączonych na obecność antygenów i przeciwciał HCV (HCV Ag/Ab) rozpoczynają się od co najmniej jednej próbki ujemnej i obejmują próbki z wczesnej fazy zakażenia HCV (antygen rdzeniowy HCV lub próbki dodatnie HCV RNA, ale ujemne anty-HCV).

Czułość diagnostyczna podczas serokonwersji jest zgodna z aktualnym stanem wiedzy.

Testy HCV Ag/Ab muszą wykazywać zwiększoną czułość we wczesnej fazie zakażenia HCV w porównaniu z testami jedynie na obecność przeciwciał HCV.

Swoistość diagnostyczna

Niewyselekcjonowani dawcy krwi (w tym osoby oddające krew po raz pierwszy)1

≥ 1 000

≥ 99 %

Pacjenci hospitalizowani

≥ 200

Określa się potencjalne ograniczenia swoistości, jeśli istnieją.

Reaktywność krzyżowa

Próbki potencjalnie reagujące krzyżowo

≥ 200 próbek od kobiet w ciąży

≥ 100 łącznie innych próbek potencjalnie reagujących krzyżowo (np. RF+, z pokrewnych infekcji)

Tabela 3. Testy potwierdzenia i testy uzupełniające: anty-HCV

Charakterystyka działania

Próbka

Liczba, cechy, zastosowanie próbek

Kryteria dopuszczalności

Czułość diagnostyczna

Próbki dodatnie

≥ 300

W tym próbki z różnych etapów rozwoju zakażenia i odzwierciedlające różne wzorce przeciwciał.

Genotypy HCV 1–4: > 20 próbek (w tym inne niż podtypy a genotypu 4); genotyp HCV 5: > 5 próbek; genotyp HCV 6: jeżeli dostępne

Identyfikacja jako „potwierdzone dodatnie” lub „wątpliwe”, nie jako „ujemne”

Panele serokonwersji

≥ 15 paneli serokonwersji/paneli z niskim mianem

Czułość diagnostyczna podczas serokonwersji jest zgodna z aktualnym stanem wiedzy.

Swoistość diagnostyczna

Dawcy krwi

≥ 200

Brak wyników fałszywie dodatnich/brak neutralizacji

Pacjenci hospitalizowani

≥ 200

Reaktywność krzyżowa

Próbki potencjalnie reagujące krzyżowo

≥ 50 łącznie (w tym próbki od kobiet w ciąży, próbki z wynikami wątpliwymi w pozostałych testach potwierdzenia)

Tabela 4. Testy antygenowe: antygen HCV, HCV Ag/Ab (wymagania dotyczące wykrywania antygenów)

Charakterystyka działania

Próbka

Liczba, cechy, zastosowanie próbek

Kryteria dopuszczalności

Czułość diagnostyczna

Próbki dodatnie

≥ 25 próbek dodatnich na obecność antygenów rdzeniowych HCV lub próbek dodatnich HCV RNA, ale ujemne anty-HCV, obejmujących genotypy HCV 1–6 (jeżeli genotyp nie jest dostępny, należy podać uzasadnienie)

Wszystkie prawdziwie dodatnie próbki są uznawane za dodatnie.

Panele serokonwersji

≥ 20 paneli serokonwersji/paneli z niskim mianem

Panele serokonwersji HCV do oceny testów łączonych na obecność antygenów i przeciwciał HCV rozpoczynają się od co najmniej jednej próbki ujemnej i obejmują próbki z wczesnej fazy zakażenia HCV (antygen rdzeniowy HCV lub próbki dodatnie HCV RNA, ale ujemne anty-HCV).

Czułość diagnostyczna podczas serokonwersji jest zgodna z aktualnym stanem wiedzy.

Testy łączone na obecność antygenów i przeciwciał HCV muszą wykazywać zwiększoną czułość we wczesnej fazie zakażenia HCV w porównaniu z testami jedynie na obecność przeciwciał HCV.

Czułość analityczna

Międzynarodowy standard WHO dla rdzeniowego HCV (PEI 129096/12)

Serie rozcieńczenia

Swoistość diagnostyczna

Dawcy krwi

≥ 200

≥ 99,5 % po neutralizacji lub, jeżeli test neutralizacji nie jest dostępny, po wyjaśnieniu statusu próbki

Pacjenci hospitalizowani

≥ 200

Określa się potencjalne ograniczenia swoistości, jeśli istnieją.

Reaktywność krzyżowa

Próbki potencjalnie reagujące krzyżowo

≥ 50

Tabela 5. Wyroby do jakościowych i ilościowych testów NAT do oznaczania HCV RNA

1. Dla wyrobów do amplifikacji określonej sekwencji kontrola funkcjonalności każdej próbki (kontrola wewnętrzna) jest przeprowadzana zgodnie z aktualnym stanem wiedzy. Kontrola ta stosowana jest w największym możliwym zakresie w czasie trwania całego procesu, tj. ekstrakcji, amplifikacji/hybrydyzacji, detekcji.

2. Określenie genotypu lub podtypu jest wykazywane przez właściwe zwalidowanie konstrukcji startera lub sondy i również jest walidowane przez testowanie próbek o znanych genotypach.

3. Potencjalna reaktywność krzyżowa niediagnozowanych sekwencji kwasów nukleinowych jest analizowana przez właściwe zwalidowanie konstrukcji startera lub sondy i również jest walidowana przez testowanie wybranych próbek.

4. Wyniki stosowania wyrobów do ilościowych testów NAT są spójne z międzynarodowymi wzorcami lub skalibrowanymi materiałami porównawczymi, jeśli dostępne, i są wyrażone w międzynarodowych jednostkach używanych w danym obszarze zastosowania.

Charakterystyka działania

Próbka

Liczba, cechy, zastosowanie próbek

Kryteria dopuszczalności

Czułość analityczna

Międzynarodowy standard WHO dla HCV RNA (lub skalibrowane materiały porównawcze)

Czułość NAT i granicę wykrywalności NAT zatwierdza się seriami rozcieńczenia materiałów porównawczych, badając powtórzenia (minimum 24) przy różnych stężeniach analitu, w tym tych z przejściem od wyników dodatnich do ujemnych przy odpowiednim teście NAT.

Granica wykrywalności wyrażana jest przez 95-procentową wartość odcięcia dla wyników dodatnich (IU/ml) po analizie statystycznej (np. Probit) (2).

Testy ilościowe NAT: definicja dolnej i górnej granicy oznaczania, precyzja, dokładność,

„liniowy” zakres pomiaru, „zakres dynamiczny”.

Odtwarzalność dla różnych poziomów stężeń

Zgodne z aktualnym stanem wiedzy

Czułość genotypu HCV

Wszystkie odpowiednie genotypy/podtypy, najlepiej z międzynarodowych materiałów porównawczych

Potencjalne substytuty dla rzadkich genotypów HCV (do oznaczenia na podstawie odpowiednich metod): transkrypty in vitro; plazmidy

Testy jakościowe NAT: ≥ 10 próbek/genotyp lub podtyp

Testy ilościowe NAT: Serie rozcieńczenia w celu wykazania skuteczności oznaczania

Zgodne z aktualnym stanem wiedzy

Czułość diagnostyczna

Próbki dodatnie odzwierciedlające rutynowe warunki stosowania (np. brak wcześniejszej selekcji próbek)

Testy ilościowe NAT: ≥ 100

Porównywalne wyniki dla innego systemu NAT powinny być generowane równolegle.

Zgodne z aktualnym stanem wiedzy

Panele serokonwersji

Testy jakościowe NAT: ≥ 10 paneli

Porównywalne wyniki dla innego systemu NAT powinny być generowane równolegle.

Zgodne z aktualnym stanem wiedzy

Swoistość diagnostyczna

Próbki pobrane od dawców krwi

Testy jakościowe NAT: ≥ 500

Testy ilościowe NAT: ≥ 100

Zgodne z aktualnym stanem wiedzy

Reaktywność krzyżowa

Próbki potencjalnie reagujące krzyżowo

> 10 próbek dodatnich na obecność ludzkich flawiwirusów (np. HGV, YFV)

Zgodne z aktualnym stanem wiedzy

Przeniesienie

Silnie dodatnie HCV RNA;

ujemne HCV RNA

W czasie badań odporności na czynniki zewnętrzne należy wykonać co najmniej pięć testów z na przemian silnie dodatnimi i ujemnymi próbkami. Miana wirusa w silnie dodatnich próbkach są reprezentatywne dla występujących naturalnie wysokich mian wirusów.

Zgodne z aktualnym stanem wiedzy

Wykrywanie w odniesieniu do statusu przeciwciał

Dodatnie HCV RNA; anty-HCV ujemne, anty-HCV dodatnie

Próbki pobrane przed serokonwersją (anty-HCV ujemne) i po serokonwersji (anty-HCV dodatnie)

Zgodne z aktualnym stanem wiedzy

Wskaźnik awaryjności całego systemu

Słabo dodatnie HCV RNA

Badaniu poddaje się ≥ 100 próbek słabo dodatnich na obecność HCV RNA. W tych próbkach występuje stężenie wirusa równe 3 × 95 % wartości odcięcia dla dodatniego stężenia wirusa.

≥ 99 % dodatnie

Tabela 6. Dodatkowe wymagania w odniesieniu do testów do samokontroli w kierunku HCV

Charakterystyka działania

Próbki (3)

Liczba laików

Interpretacja wyników (4)

Interpretacja wyników (5) przez laików odzwierciedlająca następujący zakres poziomów reaktywności:

— niereaktywne

— reaktywne

— słabo reaktywne (6)

— niemiarodajne

≥ 100

Czułość diagnostyczna

Laicy, o których wiadomo, że są dodatni

≥ 200

Swoistość diagnostyczna

Laicy, którzy nie znają swojego statusu

≥ 400

Laicy narażeni na wysokie ryzyko zakażenia

≥ 200

(1) Badane są populacje dawców krwi z co najmniej dwóch ośrodków krwiodawstwa i składają się one z kolejnych pobrań krwi, które nie zostały wybrane w celu wyłączenia dawców oddających krew po raz pierwszy.

(2) Podstawa: Farmakopea Europejska 9.0, 2.6.21 Techniki amplifikacji kwasu nukleinowego, Walidacja.

(3) W odniesieniu do każdego z płynów ustrojowych przeznaczonych do stosowania w danym wyrobie, np. krwi pełnej, moczu, śliny itp., czułość i swoistość wyrobu do samokontroli używanego przez laików określa się w stosunku do potwierdzonego statusu zakażenia pacjenta.

(4) Analiza interpretacji wyników obejmuje odczytanie i interpretację wyników testów przez co najmniej 100 laików, przy czym każdy laik odczytuje wyniki testów z określonego zakresu poziomów reaktywności wyników. Producent określa zgodność między odczytem dokonanym przez laika a odczytem dokonanym przez użytkownika profesjonalnego.

(5) Testy wykonuje się przed analizą interpretacji wyników, stosując, jeśli to możliwe, rodzaj próbki przewidziany przez producenta. Testy mogą być przeprowadzane na spreparowanych próbkach w oparciu o naturalną matrycę odpowiedniego rodzaju próbki.

(6) Większy odsetek próbek znajduje się w słabo dodatnim zakresie w pobliżu wartości odcięcia lub granicy wykrywalności testu.