Załącznik VI

Zakres stosowania

Niniejszy załącznik ma zastosowanie do wyrobów przeznaczonych do wykrywania lub oznaczania markerów zakażenia wirusem zapalenia wątroby typu B (HBV).

Tabela 1 dotyczy testów pierwszego rzutu na obecność antygenu powierzchniowego wirusa zapalenia wątroby typu B (HBsAg) oraz przeciwciał przeciwko antygenowi rdzeniowemu wirusa zapalenia wątroby typu B (anty-HBc), które nie są szybkimi testami.

Tabela 2 dotyczy testów pierwszego rzutu na obecność HBsAg i anty-HBc, które są szybkimi testami.

Tabela 3 dotyczy testów potwierdzenia HBsAg.

Tabela 4 dotyczy testów na obecność markerów wirusa zapalenia wątroby typu B: przeciwciał powierzchniowych wirusa zapalenia wątroby typu B (anty-HBs), przeciwciała IgM przeciwko antygenowi rdzeniowemu wirusa zapalenia wątroby typu B (anty-HBc IgM), przeciwciał przeciwko antygenowi wirusa zapalenia wątroby typu Be (anty-HBe) i antygenowi wirusa zapalenia wątroby typu B (HBeAg).

Tabela 5 dotyczy wyrobów do jakościowych i ilościowych testów NAT do oznaczania kwasu deoksyrybonukleinowego (DNA) HBV.

Tabela 6 dotyczy testów do samokontroli w kierunku HBV.

Tabela 1. Testy pierwszego rzutu: HBsAg, anty-HBc

Charakterystyka działania

Próbka

Liczba, cechy, zastosowanie próbek

Kryteria dopuszczalności

Czułość diagnostyczna

Próbki dodatnie

≥ 400

anty-HBc: w tym ocena innych markerów HBV

HBsAg: w tym różne genotypy/podtypy/mutacje HBV

anty-HBc lub HBsAg: w tym 25 dodatnich świeżych (z tego samego dnia) próbek surowicy (≤ 1 dzień po pobraniu próbek)

Ogólne właściwości użytkowe są co najmniej równoważne właściwościom wyrobu porównawczego.

Panele serokonwersji

Testy w kierunku HBsAg:

≥ 30 paneli

Testy w kierunku anty-HBc:

do określenia, jeżeli dostępne

Czułość diagnostyczna podczas serokonwersji jest zgodna z aktualnym stanem wiedzy (w stosownych przypadkach dotyczy to anty-HBc).

Czułość analityczna

Trzeci Standard Międzynarodowy WHO dla HBsAg (podtypy ayw1/adw2, genotyp HBV B4, kod NIBSC: 12/226)

W przypadku testów w kierunku HBsAg: < 0,130 IU/ml

Swoistość diagnostyczna

Niewyselekcjonowani dawcy krwi (w tym osoby oddające krew po raz pierwszy) (1)

≥ 5 000

≥ 99,5 %

Pacjenci hospitalizowani

≥ 200

Określa się potencjalne ograniczenia swoistości, jeśli istnieją.

Reaktywność krzyżowa

Próbki potencjalnie reagujące krzyżowo

≥ 100 łącznie

(np. RF+, z pokrewnych infekcji wirusowych, od kobiet w ciąży)

Tabela 2. Szybkie testy: HBsAg, anty-HBc

Charakterystyka działania

Próbka

Liczba, cechy, zastosowanie próbek

Kryteria dopuszczalności

Czułość diagnostyczna

Próbki dodatnie

≥ 400

w tym ocena innych markerów HBV

w tym różne genotypy/podtypy/mutacje HBV

Ogólne właściwości użytkowe są co najmniej równoważne właściwościom wyrobu porównawczego.

Panele serokonwersji

Testy w kierunku HBsAg:

≥ 30 paneli

Testy w kierunku anty-HBc:

do określenia, jeżeli dostępne

Czułość diagnostyczna podczas serokonwersji jest zgodna z aktualnym stanem wiedzy (w stosownych przypadkach dotyczy to anty-HBc).

Swoistość diagnostyczna

Niewyselekcjonowani dawcy krwi (w tym osoby oddające krew po raz pierwszy)

≥ 1 000

Testy w kierunku HBsAg: ≥ 99 %

Testy w kierunku anty-HBc: ≥ 99 %

Pacjenci hospitalizowani

≥ 200

Określa się potencjalne ograniczenia swoistości, jeśli istnieją.

Reaktywność krzyżowa

Próbki potencjalnie reagujące krzyżowo

≥ 200 próbek od kobiet w ciąży

≥ 100 łącznie innych próbek potencjalnie reagujących krzyżowo (np. RF+, z pokrewnych infekcji)

Tabela 3. Testy potwierdzenia: HBsAg

Charakterystyka działania

Próbka

Liczba, cechy, zastosowanie próbek

Kryteria dopuszczalności

Czułość diagnostyczna

Próbki dodatnie

≥ 300

W tym próbki z różnych etapów rozwoju zakażenia

W tym 20 „silnie dodatnich” próbek (> 26 IU/ml); 20 próbek w zakresie wartości odcięcia

Poprawna identyfikacja jako dodatnie (lub wątpliwe), nie ujemne

Panele serokonwersji

≥ 15 paneli serokonwersji/paneli z niskim mianem

Czułość diagnostyczna podczas serokonwersji jest zgodna z aktualnym stanem wiedzy.

Czułość analityczna

Trzeci Standard Międzynarodowy WHO dla HBsAg, podtypy ayw1/adw2, genotyp HBV B4, kod NIBSC: 12/226

Swoistość diagnostyczna

Próbki ujemne

≥ 10 próbek fałszywie dodatnich dostępnych z oceny działania pierwszego rzutu

Brak wyników fałszywie dodatnich/brak neutralizacji

Reaktywność krzyżowa

Próbki potencjalnie reagujące krzyżowo

≥ 50

Tabela 4. Testy markerów HBV: anty-HBs, anty-HBc IgM, anty-HBe, HBeAg

Charakterystyka działania

anty-HBs

anty-HBc IgM

anty-HBe

HBeAg

Kryteria dopuszczalności

Czułość diagnostyczna

Próbki dodatnie

≥ 100 osób zaszczepionych

≥ 100 osób zakażonych w sposób naturalny

≥ 200

W tym próbki z różnych etapów rozwoju zakażenia (ostre/przewlekłe itd.)

≥ 200

W tym próbki z różnych etapów rozwoju zakażenia (ostre/przewlekłe itd.)

≥ 200

W tym próbki z różnych etapów rozwoju zakażenia (ostre/przewlekłe itd.)

≥ 98 %

(w przypadku anty-HBc IgM: zastosowanie wyłącznie względem próbek z ostrego etapu zakażenia)

Panele serokonwersji

10 paneli serokonwersji anty-HBs lub kolejnych serii

Jeżeli dostępne

Jeżeli dostępne

Jeżeli dostępne

Czułość diagnostyczna podczas serokonwersji jest zgodna z aktualnym stanem wiedzy (w stosownych przypadkach dotyczy to anty-HBc IgM, anty-HBe, HBeAg)

Czułość analityczna

Normy

Drugi Standard Międzynarodowy WHO dla immunoglobuliny przeciwko antygenowi powierzchniowemu wirusa zapalenia wątroby typu B (anty-HBs), kod NIBSC dla człowieka: 07/164

Pierwszy Standard Międzynarodowy WHO dla przeciwciał przeciwko antygenowi e wirusa zapalenia wątroby typu B (anty-HBe), kod PEI 129095/12

Pierwszy Standard Międzynarodowy WHO dla antygenu e wirusa zapalenia wątroby typu B (HBeAg), kod PEI 129097/12 HBe

anty-HBs: < 10 mIU/ml

Swoistość diagnostyczna

Próbki ujemne

≥ 500

W tym próbki kliniczne

≥ 50 próbek potencjalnie zakłócających

≥ 200 pobrań krwi

≥ 200 próbek klinicznych

≥ 50 próbek potencjalnie zakłócających

≥ 200 pobrań krwi

≥ 200 próbek klinicznych

≥ 50 próbek potencjalnie zakłócających

≥ 200 pobrań krwi

≥ 200 próbek klinicznych

≥ 50 próbek potencjalnie zakłócających

≥ 98 %

Tabela 5. Wyroby do jakościowych i ilościowych testów NAT do oznaczania HBV DNA

1. Dla wyrobów do amplifikacji określonej sekwencji kontrola funkcjonalności każdej próbki (kontrola wewnętrzna) jest przeprowadzana zgodnie z aktualnym stanem wiedzy. Kontrola ta stosowana jest w największym możliwym zakresie w czasie trwania całego procesu, tj. ekstrakcji, amplifikacji/hybrydyzacji, detekcji.

2. Określenie genotypu lub podtypu jest wykazywane przez właściwe zwalidowanie konstrukcji startera lub sondy i również jest walidowane przez testowanie próbek o znanych genotypach.

3. Potencjalna reaktywność krzyżowa niediagnozowanych sekwencji kwasów nukleinowych jest analizowana przez właściwe zwalidowanie konstrukcji startera lub sondy i również jest walidowana przez testowanie wybranych próbek.

4. Wyniki stosowania wyrobów do ilościowych testów NAT są spójne z międzynarodowymi wzorcami lub skalibrowanymi materiałami porównawczymi, jeśli dostępne, i są wyrażone w międzynarodowych jednostkach używanych w danym obszarze zastosowania.

Charakterystyka działania

Próbka

Liczba, cechy, zastosowanie próbek

Kryteria dopuszczalności

Czułość analityczna

Międzynarodowy standard WHO dla HBV DNA (lub skalibrowane materiały porównawcze)

Czułość NAT i granicę wykrywalności NAT zatwierdza się seriami rozcieńczenia materiałów porównawczych, badając powtórzenia (minimum 24) przy różnych stężeniach analitu, w tym tych z przejściem od wyników dodatnich do ujemnych przy odpowiednim teście NAT.

Granica wykrywalności wyrażana jest przez 95-procentową wartość odcięcia dla wyników dodatnich (IU/ml) po analizie statystycznej (np. Probit) (2).

Testy ilościowe NAT: definicja dolnej i górnej granicy oznaczania, precyzja, dokładność,

„liniowy” zakres pomiaru, „zakres dynamiczny”. Odtwarzalność dla różnych poziomów stężeń

Zgodne z aktualnym stanem wiedzy

Czułość genotypu HBV

Międzynarodowy panel referencyjny WHO dla HBV DNA (genotypy HBV)

Wszystkie odpowiednie genotypy/podtypy, najlepiej z międzynarodowych materiałów porównawczych

Potencjalne substytuty dla rzadkich genotypów HBV (do oznaczenia na podstawie odpowiednich metod): plazmidy; syntetyczne DNA

Testy jakościowe NAT: co najmniej 10 próbek/genotyp lub podtyp

Testy ilościowe NAT: Serie rozcieńczenia w celu wykazania skuteczności oznaczania

Zgodne z aktualnym stanem wiedzy

Czułość diagnostyczna

Próbki dodatnie odzwierciedlające rutynowe warunki stosowania (brak wcześniejszej selekcji próbek)

Testy ilościowe NAT: ≥ 100

Porównywalne wyniki dla innego systemu NAT powinny być generowane równolegle.

Zgodne z aktualnym stanem wiedzy

Panele serokonwersji

Testy jakościowe NAT: ≥ 10 paneli

Porównywalne wyniki dla innego systemu NAT powinny być generowane równolegle.

Zgodne z aktualnym stanem wiedzy

Swoistość diagnostyczna

Próbki pobrane od dawców krwi

Testy jakościowe NAT: ≥ 500

Testy ilościowe NAT: ≥ 100

Zgodne z aktualnym stanem wiedzy

Reaktywność krzyżowa

Próbki potencjalnie reagujące krzyżowo

Zgodne z aktualnym stanem wiedzy

Przeniesienie

Silnie dodatnie HBV DNA;

Ujemne HBV DNA

W czasie badań odporności na czynniki zewnętrzne należy wykonać co najmniej pięć testów z na przemian silnie dodatnimi i ujemnymi próbkami. Miana wirusa w silnie dodatnich próbkach są reprezentatywne dla występujących naturalnie wysokich mian wirusów.

Zgodne z aktualnym stanem wiedzy

Wykrywanie w odniesieniu do statusu przeciwciał

Dodatnie HBV DNA: anty-HBV ujemne, anty-HBV dodatnie

Próbki pobrane przed serokonwersją (anty-HBV ujemne) i po serokonwersji (anty-HBV dodatnie)

Zgodne z aktualnym stanem wiedzy

Wskaźnik awaryjności całego systemu

Słabo dodatnie HBV DNA

Badaniu poddaje się ≥ 100 próbek słabo dodatnich na obecność HBV DNA. W tych próbkach występuje stężenie wirusa równe 3 × 95 % wartości odcięcia dla dodatniego stężenia wirusa.

≥ 99 % dodatnie

Tabela 6. Dodatkowe wymagania w odniesieniu do testów do samokontroli w kierunku HBV

Charakterystyka działania

Próbki (3)

Liczba laików

Interpretacja wyników (4)

Interpretacja wyników (5) przez laików odzwierciedlająca następujący zakres poziomów reaktywności:

— niereaktywne

— reaktywne

— słabo reaktywne (6)

— niemiarodajne

≥ 100

Czułość diagnostyczna

Laicy, o których wiadomo, że są dodatni

≥ 200

Swoistość diagnostyczna

Laicy, którzy nie znają swojego statusu

≥ 400

Laicy narażeni na wysokie ryzyko zakażenia

≥ 200

(1) Badane są populacje dawców krwi z co najmniej dwóch ośrodków krwiodawstwa i składają się one z kolejnych pobrań krwi, które nie zostały wybrane w celu wyłączenia dawcy oddającego krew po raz pierwszy.

(2) Podstawa: Farmakopea Europejska 9.0, 2.6.21 Techniki amplifikacji kwasu nukleinowego, Walidacja.

(3) W odniesieniu do każdego z płynów ustrojowych przeznaczonych do stosowania w danym wyrobie, np. krwi pełnej, moczu, śliny itp., czułość i swoistość wyrobu do samokontroli używanego przez laików określa się w stosunku do potwierdzonego statusu zakażenia pacjenta.

(4) Analiza interpretacji wyników obejmuje odczytanie i interpretację wyników testów przez co najmniej 100 laików, przy czym każdy laik odczytuje wyniki testów z określonego zakresu poziomów reaktywności wyników. Producent określa zgodność między odczytem dokonanym przez laika a odczytem dokonanym przez użytkownika profesjonalnego.

(5) Testy wykonuje się przed analizą interpretacji wyników, stosując, jeśli to możliwe, rodzaj próbki przewidziany przez producenta. Testy mogą być przeprowadzane na spreparowanych próbkach w oparciu o naturalną matrycę odpowiedniego rodzaju próbki.

(6) Większy odsetek próbek znajduje się w słabo dodatnim zakresie w pobliżu wartości odcięcia lub granicy wykrywalności testu.