Artykuł 5

1. Rada, na wniosek Komisji, w drodze decyzji wykonawczej, może ogłosić regionalny lub ogólnounijny kryzys związany z cenami gazu ziemnego, jeżeli spełnione są następujące warunki:

a) istnienie bardzo wysokich średnich cen na hurtowych rynkach gazu ziemnego– co najmniej dwuipółkrotnie wyższe niż średnia cena z poprzednich 5 lat i wynoszące co najmniej 180 EUR/MWh – które według przewidywań utrzymają się przez co najmniej 6 miesięcy; przy obliczaniu średniej ceny w ciągu poprzednich 5 lat nie uwzględnia się tych okresów, w czasie których ogłoszony był regionalny lub ogólnounijny kryzys związany z cenami gazu ziemnego;

b) występuje gwałtowny wzrost cen detalicznych gazu ziemnego wynoszący około 70 %, który według przewidywań utrzyma się przez co najmniej 3 miesiące.

2. W decyzji wykonawczej, o której mowa w ust. 1 określa się okres ważności tej decyzji, który może wynosić maksymalnie jeden rok. Okres ten może zostać przedłużony zgodnie z procedurą określoną w ust. 8 na kolejne okresy nieprzekraczające jednego roku.

3. Ogłoszenie regionalnego lub ogólnounijnego kryzysu związanego z cenami gazu ziemnego na mocy ust. 1 zapewnia uczciwą konkurencję i handel we wszystkich państwach członkowskich, których dotyczy ta decyzja wykonawcza, tak aby uniknąć nadmiernych zakłóceń na rynku wewnętrznym.

4. W przypadku gdy spełnione są warunki, o których mowa w ust. 1, Komisja przedstawia wniosek dotyczący ogłoszenia regionalnego lub ogólnounijnego kryzysu związanego z cenami gazu ziemnego, który zawiera proponowany okres ważności decyzji wykonawczej.

5. Rada, stanowiąc większością kwalifikowaną, może zmienić wniosek Komisji przedłożony na podstawie ust. 4 lub 8.

6. W przypadku gdy Rada przyjęła decyzję wykonawczą na podstawie ust. 1, państwa członkowskie mogą – w okresie ważności tej decyzji – stosować ukierunkowane interwencje publiczne w zakresie ustalania cen za dostawy gazu ziemnego małym i średnim przedsiębiorstwom (MŚP), gospodarstwom domowym i podmiotom świadczącym podstawowe usługi społeczne zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1938. Takie interwencje publiczne:

a) ograniczają się do maksymalnie 70 % zużycia przez beneficjenta w tym samym okresie poprzedniego roku i podtrzymują zachętę do zmniejszenia zapotrzebowania;

b) spełniają warunki określone w art. 4 ust. 4 i 7;

c) w stosownych przypadkach spełniają warunki określone w ust. 7;

d) są opracowane tak, by minimalizować wszelką negatywną fragmentację na rynku wewnętrznym.

7. W przypadku gdy Rada przyjęła decyzję wykonawczą na podstawie ust. 1 niniejszego artykułu, państwa członkowskie mogą na czas trwania okresu ważności tej decyzji, na zasadzie odstępstwa od art. 4 ust. 7 lit. c), stosując ukierunkowane interwencje publiczne w zakresie ustalania cen za dostawy gazu ziemnego na podstawie art. 4 ust. 6 lub na podstawie ust. 6 niniejszego artykułu, wyjątkowo i tymczasowo ustalić cenę dostawy gazu ziemnego poniżej kosztów, pod warunkiem że spełnione są następujące warunki:

a) cena ustalona dla odbiorców będących gospodarstwami domowymi ma zastosowanie jedynie do maksymalnie 80 % mediany zużycia w sektorze gospodarstw domowych i podtrzymuje zachętę do zmniejszenia zapotrzebowania;

b) nie dochodzi do dyskryminacji żadnych dostawców;

c) dostawcy otrzymują rekompensatę za dostawy poniżej kosztów w sposób przejrzysty i niedyskryminacyjny;

d) wszyscy dostawcy kwalifikują się do składania ofert dotyczących ceny za dostawy gazu ziemnego poniżej kosztów na tych samych podstawach;

e) proponowane środki nie zakłócają wewnętrznego rynku gazu ziemnego.

8. W odpowiednim czasie przed upływem okresu ważności określonego zgodnie z ust. 2 Komisja ocenia, czy warunki ustanowione w ust. 1 są nadal spełnione. Jeżeli Komisja uzna, że warunki ustanowione w ust. 1 są nadal spełnione, przedkłada Radzie wniosek w sprawie przedłużenia okresu ważności decyzji wykonawczej przyjętej zgodnie z ust. 1. W przypadku gdy Rada podejmie decyzję o przedłużeniu okresu ważności, ust. 6 i 7 mają zastosowanie w trakcie tego przedłużonego okresu 7.

Komisja stale ocenia i monitoruje wpływ środków przyjętych na mocy niniejszego artykułu oraz regularnie publikuje wyniki takich ocen.