Załącznik II

Część I

MINIMALNE WYMOGI DOTYCZĄCE EGZAMINÓW NA PRAWO JAZDY

Państwa członkowskie podejmują niezbędne kroki w celu upewnienia się, aby wnioskodawcy ubiegający się o prawo jazdy posiadali wiedzę i umiejętności oraz wykazywali zachowania wymagane do kierowania pojazdem mechanicznym. Egzaminy wprowadzone w tym celu muszą składać się z:

a) egzaminu teoretycznego;

b) egzaminu umiejętności i zachowań, przeprowadzanego po zaliczeniu egzaminu teoretycznego.

Warunki, na jakich egzaminy te są prowadzone, są przedstawione poniżej.

Tytuł A

EGZAMIN TEORETYCZNY

1. Forma

Należy wybrać taką formę egzaminu, która pozwoli uzyskać pewność, że kandydat posiada wymaganą wiedzę w obszarach wymienionych w pkt 2, 3 i 4.

Kandydat, który zaliczył już egzamin teoretyczny na inną kategorię niż ta, o którą się ubiega, może zostać zwolniony ze sprawdzenia znajomości wspólnych elementów wymienionych w pkt 2, 3 i 4.

Państwa członkowskie mogą zwolnić kandydata z pytań dotyczących podstawowej wiedzy w zakresie pierwszej pomocy, o czym mowa w pkt 2 lit. e), jeżeli ukończył on w dowolnym momencie przed przystąpieniem do egzaminu umiejętności i zachowań certyfikowany praktyczny kurs pierwszej pomocy obejmujący resuscytację krążeniowo-oddechową (RKO).

2. Zakres egzaminu teoretycznego dla wszystkich kategorii pojazdów

Zadawane pytania muszą dotyczyć każdego z tematów wymienionych w poniższych punktach, natomiast ich treść i formę pozostawia się do decyzji każdego z państw członkowskich:

a) przepisy ruchu drogowego, w szczególności dotyczące znaków pionowych, znaków poziomych i sygnałów, pierwszeństwa i ograniczeń prędkości;

b) kierowca:

(i) znaczenie zachowania szczególnej ostrożności i właściwej postawy wobec innych użytkowników drogi, w tym osób korzystających z rozwiązań w zakresie mikromobilności;

(ii) ogólna uważność, w tym dostrzeganie zagrożeń, ocena sytuacji i podejmowanie decyzji, szczególnie czas reakcji oraz zmiany w zachowaniu za kierownicą spowodowane wpływem alkoholu, środków odurzających lub produktów leczniczych, stanem umysłu i zmęczeniem;

(iii) wpływ korzystania z telefonów komórkowych lub innych urządzeń elektronicznych na ryzyko dekoncentracji podczas jazdy oraz jego skutki dla bezpieczeństwa;

c) droga:

(i) najważniejsze zasady dotyczące zachowania bezpiecznej odległości między pojazdami, dróg hamowania i przyczepności w różnych warunkach pogodowych i drogowych, w tym w szczególności w warunkach zaśnieżenia i śliskiej nawierzchni;

(ii) czynniki ryzyka związane z różnymi warunkami drogowymi, w tym dostrzeganie i przewidywanie zagrożeń, w szczególności gdy warunki te zmieniają się w zależności od pogody i pory doby;

(iii) właściwości różnych typów dróg i powiązane wymogi prawne;

(iv) dostosowanie zachowania kierowców do przebiegu trasy, w szczególności w celu zapewnienia bezpiecznej jazdy w tunelach, a także jazdy pod górę i w dół;

(v) identyfikacja martwego pola;

d) inni użytkownicy drogi:

(i) szczególne czynniki ryzyka związane z brakiem doświadczenia pozostałych użytkowników drogi, zwłaszcza tych najbardziej zagrożonych, którzy są słabiej chronieni w ruchu drogowym w porównaniu z użytkownikami pojazdów silnikowych i którzy są bezpośrednio narażeni na działanie siły uderzenia. Kategoria ta obejmuje dzieci, pieszych, rowerzystów, użytkowników dwukołowych pojazdów silnikowych, użytkowników urządzeń mobilności osobistej oraz osoby z niepełnosprawnościami lub osoby o ograniczonej możliwości poruszania lub orientacji;

(ii) zagrożenia związane z przemieszczaniem się różnych typów pojazdów, z interakcją z nimi i kierowaniem nimi, spowodowane różnicami w zakresie ich masy, wymiarów oraz pola widzenia kierowców, z uwzględnieniem pojazdów wyposażonych w zaawansowane systemy wspomagające kierowcę i systemy zautomatyzowanej jazdy;

(iii) używanie kierunkowskazów w sposób prawidłowy i w odpowiednim momencie;

e) ogólne zasady i przepisy oraz inne kwestie:

(i) przepisy dotyczące dokumentów administracyjnych wymaganych przy korzystaniu z pojazdów;

(ii) przepisy ogólne określające sposób postępowania kierowcy w razie wypadku (użycie urządzeń ostrzegawczych i ostrzeganie o wypadku), w tym zasady postępowania w przypadku zbliżania się pojazdu uprzywilejowanego oraz czynności, które należy podjąć w miejscu zderzenia, a także środki, jakie może podjąć kierowca, jeśli zajdzie potrzeba udzielenia pomocy ofiarom wypadku drogowego, w tym podstawowa wiedza na temat pierwszej pomocy, w szczególności RKO;

(iii) aspekty bezpieczeństwa odnoszące się do pojazdu, ładunku i przewożonych osób;

(iv) wiedza na temat aspektów bezpieczeństwa związanych z pojazdami zasilanymi paliwami alternatywnymi;

f) środki ostrożności, jakie należy przedsięwziąć przy wysiadaniu z pojazdu, w tym upewnienie się, że można bezpiecznie otworzyć drzwi pojazdu i że nie będzie to stanowić zagrożenia dla innych uczestników ruchu drogowego, takich jak piesi, rowerzyści i osoby korzystające z rozwiązań w zakresie mikromobilności;

g) aspekty mechaniczne mające wpływ na bezpieczeństwo ruchu drogowego: kandydaci muszą być w stanie dostrzec najbardziej powszechne usterki, w szczególności w układzie kierowniczym, zawieszenia i hamulcowym, oponach, światłach i kierunkowskazach, reflektorach, lusterkach wstecznych, przedniej szybie i wycieraczkach, układzie wydechowym, pasach bezpieczeństwa i sygnale dźwiękowym;

h) wyposażenie związane z bezpieczeństwem, w szczególności korzystanie z pasów bezpieczeństwa, zagłówków i urządzeń bezpieczeństwa dla dzieci;

i) ładowanie pojazdów elektrycznych;

j) przepisy i aspekty użytkowania pojazdów, w tym pojazdów elektrycznych, dotyczące środowiska: odpowiednie używanie sygnału dźwiękowego, ograniczanie zużycia paliwa lub energii, ograniczanie emisji (emisje gazów cieplarnianych, zanieczyszczenia powietrza, hałas i mikrocząstki powstałe w wyniku zużywania się opon, hamulców i dróg itp.);

k) zalety, ograniczenia i zagrożenia związane z zaawansowanymi systemami wspomagającymi kierowcę i systemami zautomatyzowanej jazdy; znaczenie różnic między nimi i ich bezpiecznego użytkowania, a także interakcje z kierowcą, obowiązki kierowcy oraz wpływ, jaki mogą wywierać te systemy na uważność i zachowanie kierowcy. Obejmuje to zakres użytkowania tych systemów, możliwość generowania przez system żądań przejęcia przez kierowcę kontroli nad pojazdem oraz obowiązki, które nadal spoczywają na kierowcy podczas aktywnego działania takich systemów.

3. Przepisy szczególne dotyczące kategorii A1, A2 oraz A

Obowiązkowe sprawdzenie ogólnej wiedzy na temat:

a) korzystania z wyposażenia ochronnego, takiego jak rękawice, obuwie, ubranie i kask;

b) widoczności kierowców motocykli dla innych użytkowników dróg;

c) czynników ryzyka związanych z różnymi warunkami drogowymi przedstawionymi w pkt 2 lit. c), ze zwróceniem szczególnej uwagi na elementy powodujące ryzyko poślizgu, takie jak pokrywy studzienek, znaki poziome, takie jak linie i strzałki, szyny tramwajowe;

d) aspektów mechanicznych mających wpływ na bezpieczeństwo ruchu drogowego przedstawionych w pkt 2 lit. g), ze zwróceniem szczególnej uwagi na wyłącznik awaryjny, poziom oleju i łańcuch.

4. Przepisy szczególne dotyczące kategorii C, CE, C1, C1E, D, DE, D1, D1E

1) Obowiązkowe sprawdzenie ogólnej wiedzy na temat:

a) przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdu i okresów odpoczynku kierowców, określonych w rozporządzeniu Rady (EWG) nr 561/2006; używania urządzeń rejestrujących zdefiniowanych w rozporządzeniu (UE) nr 165/2014;

b) przepisów odnoszących się do rodzaju wykonywanego transportu: rzeczy lub osób;

c) dokumentów dotyczących pojazdu i dokumentów przewozowych wymaganych w krajowym i międzynarodowym przewozie rzeczy i osób;

d) postępowania w razie wypadku: wiedza o czynnościach, jakie należy podjąć po wypadku lub podobnym zdarzeniu, w tym o działaniach ratunkowych takich, jak ewakuacja pasażerów, i podstawowa wiedza na temat pierwszej pomocy;

e) środków ostrożności, jakie należy podjąć podczas zdejmowania i wymiany kół;

f) przepisów dotyczących masy i wymiarów pojazdu; przepisów dotyczących ograniczników prędkości;

g) przeznaczenia i stosowania układów hamulcowych o długotrwałym działaniu;

h) ograniczenia pola widzenia wynikające z charakterystyki ich pojazdów, w szczególności jeśli chodzi o widoczność najbardziej zagrożonych uczestników ruchu drogowego znajdujących się z przodu lub z boku pojazdu;

i) (fakultatywnie) czytania map drogowych, planowania trasy, łącznie z wykorzystaniem elektronicznych systemów nawigacji;

j) aspektów bezpieczeństwa związanych z załadowaniem pojazdu: kontrola ładunku (rozmieszczenie i zamocowanie), trudności z różnymi rodzajami ładunków (np. ładunki płynne, ładunki wiszące itd), załadunek i rozładunek towarów oraz stosowanie urządzeń do załadunku i rozładunku (wyłącznie kategorie C, CE, C1, C1E);

k) odpowiedzialności kierowcy w związku z przewozem osób; komfortu i bezpieczeństwa pasażerów, w szczególności osób z niepełnosprawnościami lub o ograniczonej możliwości poruszania się; przewozu dzieci; niezbędnych czynności sprawdzających przed odjazdem; egzamin teoretyczny musi uwzględniać wszystkie rodzaje autobusów, takie jak autobusy i autokary komunikacji publicznej oraz autobusy o specjalnych wymiarach (wyłącznie kategorie D, DE, D1, D1E);

l) państwa członkowskie mogą zwolnić kandydatów ubiegających się o prawo jazdy uprawniające do kierowania pojazdami kategorii C1 lub C1E nieobjętymi zakresem rozporządzenia (UE) nr 165/2014 z obowiązku wykazania się wiedzą na temat zagadnień wymienionych w pkt 4 ppkt 1 lit. a)–c).

2) Obowiązkowe sprawdzenie ogólnej wiedzy w zakresie następujących elementów dodatkowych dotyczących kategorii C, CE, D oraz DE:

a) zasady budowy oraz funkcjonowania silników spalinowych, płyny (np. olej silnikowy, płyn chłodzący, płyn do spryskiwaczy), zasady budowy oraz funkcjonowania układu paliwowego, układu elektrycznego, układu zapłonowego, układu przeniesienia napędu (sprzęgło, skrzynia biegów itp.);

b) smarowanie i ochrona przed zamarzaniem;

c) zasady budowy, zakładania, właściwego stosowania oraz konserwacji opon;

d) zasady dotyczące rodzajów, działania, głównych części, połączeń, używania oraz codziennej konserwacji podzespołów układu hamulcowego oraz ograniczników prędkości oraz używania hamulców z przeciwblokadą;

e) zasady dotyczące rodzajów, działania, głównych części, połączeń, używania oraz codziennej konserwacji mechanizmów sprzęgających, w tym różnorodnych mechanizmów sprzęgających przyczepę z samochodem ciężarowym, z uwzględnieniem sprzęgu siodłowego w przypadku pojazdów członowych (do naczep) i holu sztywnego do przyczep z obrotnicą (samochód ciężarowy typu solo), a także standardowych procedur eksploatacji i protokołów łączenia i rozłączania przyczep od samochodów ciężarowych z zastosowaniem tych mechanizmów sprzęgających (wyłącznie kategorie CE, DE);

f) metody określania przyczyn awarii;

g) konserwacja zapobiegawcza pojazdu oraz niezbędne naprawy bieżące;

h) odpowiedzialność kierowcy w związku z przyjęciem, przewozem i dostawą towarów na uzgodnionych warunkach (wyłącznie kategorie C, CE).

Tytuł B

EGZAMIN UMIEJĘTNOŚCI I ZACHOWAŃ

5. Pojazd i jego wyposażenie

1) Układ przeniesienia napędu pojazdu

a) Jazda pojazdem z przekładnią ręczną wymaga zaliczenia egzaminu umiejętności i zachowań przeprowadzonego w pojeździe wyposażonym w przekładnię ręczną.

Termin „pojazd z przekładnią ręczną” oznacza pojazd, w którym znajduje się pedał sprzęgła (lub ręcznie obsługiwana dźwignia w pojazdach kategorii A, A2 i A1), który musi być użyty przez kierowcę podczas uruchamiania lub zatrzymywania pojazdu i w czasie zmiany biegów.

b) Pojazd niespełniający kryteriów określonych w pkt 5 ppkt 1 lit. a) uważa się za pojazd z przekładnią automatyczną.

Bez uszczerbku dla pkt 5 ppkt 1 lit. c), jeżeli kandydat zaliczy egzamin umiejętności i zachowań w pojeździe z przekładnią automatyczną, na prawie jazdy wydanym na podstawie takiego egzaminu umieszcza się informację o tym w postaci odpowiedniego kodu unijnego określonego w załączniku I część E. Praw jazdy, w których zamieszczona została taka informacja, można używać wyłącznie do kierowania pojazdami z przekładnią automatyczną.

Jeżeli kandydat lub posiadacz prawa jazdy zaliczy specjalny egzamin umiejętności i zachowań lub ukończy specjalne szkolenie, które może odbyć się przed egzaminem umiejętności i zachowań przeprowadzonym w pojeździe z przekładnią automatyczną lub po tym egzaminie, na jego prawie jazdy kategorii A1, A2, A, B1, B lub BE nie umieszcza się unijnego kodu, o którym mowa w akapicie drugim, lub usuwa się ten kod z prawa jazdy.

Państwa członkowskie stosują środki konieczne do:

(i) zatwierdzania i nadzorowania specjalnego szkolenia, w tym w ramach ogólnego szkolenia kierowców; lub

(ii) organizowania specjalnych egzaminów umiejętności i zachowań.

Pojazdy wykorzystywane na potrzeby szkolenia lub egzaminu, o których mowa w niniejszym punkcie, muszą posiadać przekładnię ręczną i należeć do tej kategorii prawa jazdy, o którą ubiegają się uczestnicy.

Szkolenie musi uwzględniać wszystkie aspekty wymienione w pkt 6 lub 7 niniejszego załącznika, ze szczególnym uwzględnieniem obsługi skrzyni biegów. Każdy uczestnik szkolenia musi wykonać czynności objęte częścią praktyczną oraz zaprezentować swoje umiejętności i zachowanie na drogach publicznych. Czas trwania szkolenia wynosi co najmniej 7 godzin.

Czas trwania egzaminu umiejętności i zachowań oraz pokonana odległość muszą być wystarczające do oceny umiejętności i zachowań określonych w pkt 6 lub 7 niniejszego załącznika, ze szczególnym uwzględnieniem obsługi skrzyni biegów.

c) Przepisy szczególne dotyczące pojazdów kategorii BE, C, CE, C1, C1E, D, DE, D1 i D1E

Państwa członkowskie mogą zdecydować o nieodnotowywaniu w prawie jazdy uprawniającym do kierowania pojazdami kategorii BE, C, CE, C1, C1E, D, DE, D1 lub D1E ograniczenia dotyczącego pojazdów z przekładnią automatyczną, o którym mowa w pkt 5 ppkt 1 lit. b), jeśli kandydat posiada już prawo jazdy bez ograniczenia przewidzianego w lit. b) w co najmniej jednej z następujących kategorii: B, BE, C, CE, C1, C1E, D, DE, D1 lub D1E, i jeśli podczas egzaminu umiejętności i zachowań wykonał czynności opisane w pkt 8 ppkt 4.

2) Pojazdy wykorzystywane podczas egzaminów umiejętności i zachowań muszą spełniać minimalne kryteria, o których mowa w niniejszym punkcie. Państwa członkowskie mogą wymagać spełnienia bardziej restrykcyjnych kryteriów oraz mogą dodawać nowe kryteria. W przypadku pojazdów kategorii A1, A2 i A wykorzystywanych podczas egzaminów umiejętności i zachowań państwa członkowskie mogą dopuszczać tolerancję 5 cm3 poniżej wymaganej minimalnej pojemności skokowej silnika.

a) Kategoria A1:

Motocykl kategorii A1 bez wózka bocznego, o mocy nieprzekraczającej 11 kW i o stosunku mocy do masy nieprzekraczającym 0,1 kW/kg, rozwijający prędkość co najmniej 80 km/h.

Jeśli motocykl jest zasilany silnikiem spalinowym, pojemność skokowa silnika musi wynosić co najmniej 120 cm3.

Jeśli motocykl jest zasilany silnikiem elektrycznym, stosunek mocy pojazdu do jego masy musi wynosić co najmniej 0,08 kW/kg.

b) Kategoria A2:

Motocykl bez wózka bocznego, o mocy co najmniej 20 kW, ale nieprzekraczającej 35 kW, i o stosunku mocy do masy nieprzekraczającym 0,2 kW/kg.

Jeśli motocykl jest zasilany silnikiem spalinowym, pojemność skokowa silnika musi wynosić co najmniej 250 cm3.

Jeśli motocykl jest zasilany silnikiem elektrycznym, stosunek mocy pojazdu do jego masy musi wynosić co najmniej 0,15 kW/kg.

c) Kategoria A

Motocykl bez wózka bocznego, którego masa własna przekracza 180 kg, o mocy co najmniej 50 kW. Państwo członkowskie może dopuścić tolerancję 5 kg poniżej wymaganej masy minimalnej.

Jeśli motocykl jest zasilany silnikiem spalinowym, pojemność skokowa silnika musi wynosić co najmniej 600 cm3.

Jeśli motocykl jest zasilany silnikiem elektrycznym, stosunek mocy pojazdu do jego masy musi wynosić co najmniej 0,25 kW/kg.

d) Kategoria B:

Czterokołowy pojazd kategorii B, rozwijający prędkość co najmniej 100 km/h.

e) Kategoria BE:

Zespół pojazdów składający się z pojazdu egzaminacyjnego kategorii B oraz przyczepy o dopuszczalnej masie całkowitej co najmniej 1 000 kg, rozwijający prędkość co najmniej 100 km/h i nienależący do kategorii B; przedział ładunkowy przyczepy musi się składać z zamkniętej skrzyni ładunkowej o szerokości i wysokości co najmniej takiej samej, jak pojazd silnikowy; zamknięta skrzynia ładunkowa może być alternatywnie nieznacznie węższa od pojazdu silnikowego, o ile obserwacja obszaru za pojazdem jest możliwa wyłącznie przy użyciu lusterek wstecznych pojazdu silnikowego; rzeczywista masa całkowita przyczepy musi wynosić co najmniej 800 kg;

f) Kategoria B1:

Czterokołowiec z napędem silnikowym, rozwijający prędkość co najmniej 60 km/h; jeżeli prawo jazdy uprawnia do kierowania pojazdami, o których mowa w art. 9 ust. 4 akapit pierwszy lit. c), pojazd używany do egzaminów umiejętności i zachowań musi spełniać warunki określone w tej literze.

g) Kategoria C:

Pojazd kategorii C o dopuszczalnej masie całkowitej co najmniej 12 000 kg, długości co najmniej 8 m, szerokości co najmniej 2,40 m, rozwijający prędkość co najmniej 80 km/h; wyposażony w hamulce z przeciwblokadą i posiadający urządzenia rejestrujące określone w rozporządzeniu (UE) nr 165/2014; przedział ładunkowy musi się składać z zamkniętej skrzyni ładunkowej o szerokości i wysokości co najmniej takiej samej jak kabina kierowcy; rzeczywista całkowita masa pojazdu musi wynosić co najmniej 10 000 kg;

h) Kategoria CE:

Pojazd członowy lub zespół pojazdów składający się z pojazdu egzaminacyjnego kategorii C oraz przyczepy o długości co najmniej 7,5 m; zarówno pojazd członowy, jak i zespół pojazdów muszą mieć dopuszczalną masę całkowitą wynoszącą co najmniej 20 000 kg, długość co najmniej 14 m oraz szerokość co najmniej 2,40 m, rozwijać prędkość co najmniej 80 km/h, być wyposażone w hamulce z przeciwblokadą i posiadać urządzenia rejestrujące określone w rozporządzeniu (UE) nr 165/2014; przedział ładunkowy musi się składać z zamkniętej skrzyni ładunkowej o szerokości i wysokości co najmniej takiej samej jak kabina kierowcy; rzeczywista całkowita masa zarówno pojazdu członowego, jak i zespołu pojazdów musi wynosić co najmniej 15 000 kg; jako dobrą praktykę zaleca się użycie pojazdu wyposażonego w sprzęg siodłowy i skrzynię biegów z co najmniej ośmioma przełożeniami w jeździe do przodu;

i) Kategoria C1:

Pojazd kategorii C1 o dopuszczalnej masie całkowitej co najmniej 4 000 kg, długości co najmniej 5 m, rozwijający prędkość co najmniej 80 km/h; wyposażony w hamulce z przeciwblokadą oraz urządzenia rejestrujące określone w rozporządzeniu (UE) nr 165/2014; przedział ładunkowy składa się z zamkniętej skrzyni ładunkowej o szerokości i wysokości co najmniej takiej samej jak kabina kierowcy; jeżeli kandydat nie będzie egzaminowany z umiejętności korzystania z urządzeń rejestrujących, pojazd nie musi być wyposażony w takie urządzenia.

j) Kategoria C1E:

Zespół pojazdów składający się z pojazdu egzaminacyjnego kategorii C1 oraz przyczepy o dopuszczalnej masie całkowitej co najmniej 1 250 kg; taki zespół pojazdów musi mieć długość co najmniej 8 m i rozwijać prędkość co najmniej 80 km/h; przedział ładunkowy przyczepy musi się składać z zamkniętej skrzyni ładunkowej o szerokości i wysokości co najmniej takiej samej jak kabina kierowcy; zamknięta skrzynia ładunkowa może być alternatywnie nieznacznie węższa od kabiny kierowcy, o ile obserwacja obszaru za pojazdem jest możliwa wyłącznie przy użyciu lusterek wstecznych pojazdu silnikowego; rzeczywista masa całkowita przyczepy musi wynosić co najmniej 800 kg;

k) Kategoria D:

Pojazd kategorii D o długości co najmniej 10 m i szerokości co najmniej 2,40 m, rozwijający prędkość co najmniej 80 km/h; wyposażony w hamulce z przeciwblokadą oraz urządzenia rejestrujące określone w rozporządzeniu (UE) nr 165/2014;

l) Kategoria DE:

Zespół pojazdów składający się z pojazdu egzaminacyjnego kategorii D oraz przyczepy o dopuszczalnej masie całkowitej co najmniej 1 250 kg, o szerokości co najmniej 2,40 m, rozwijający prędkość co najmniej 80 km/h; przedział ładunkowy przyczepy musi się składać z zamkniętej skrzyni ładunkowej o szerokości co najmniej 2 m i wysokości co najmniej 2 m; rzeczywista masa całkowita przyczepy musi wynosić co najmniej 800 kg;

m) Kategoria D1:

Pojazd kategorii D1 o dopuszczalnej masie całkowitej co najmniej 4 000 kg, długości co najmniej 5 m, rozwijający prędkość co najmniej 80 km/h; wyposażony w hamulce z przeciwblokadą oraz urządzenia rejestrujące określone w rozporządzeniu (UE) nr 165/2014;

n) Kategoria D1E:

Zespół pojazdów składający się z pojazdu egzaminacyjnego kategorii D1 oraz przyczepy o dopuszczalnej masie całkowitej co najmniej 1 250 kg, rozwijający prędkość co najmniej 80 km/h; przedział ładunkowy przyczepy musi się składać z zamkniętej skrzyni ładunkowej o szerokości co najmniej 2 m i wysokości co najmniej 2 m; rzeczywista masa całkowita przyczepy musi wynosić co najmniej 800 kg.

6. Umiejętności i zachowania sprawdzane na egzaminie w odniesieniu do kategorii A1, A2 i A

1) Przygotowanie i techniczna kontrola pojazdu pod kątem bezpieczeństwa ruchu drogowego

Kandydaci muszą wykazać się umiejętnością przygotowania się do bezpiecznej jazdy poprzez spełnienie następujących wymogów:

a) poprawne dopasowanie wyposażenia ochronnego takiego, jak rękawice, obuwie, ubranie i kask;

b) wybiórcze sprawdzenie stanu opon, hamulców, układu kierowniczego, wyłącznika awaryjnego, jeżeli występuje, łańcucha, poziomu oleju, świateł, reflektorów, kierunkowskazów oraz sygnału dźwiękowego.

2) Konkretne manewry mające wpływ na bezpieczeństwo ruchu drogowego:

a) podparcie motocykla oraz zdjęcie motocykla z podpórki i przemieszczenie go bez pomocy silnika przez kierowcę idącego przy pojeździe;

b) zaparkowanie motocykla na podpórce;

c) co najmniej dwa manewry przy małej prędkości, w tym slalom; ma to pozwolić na ocenę umiejętności obsługi przepustnicy, hamulca, zachowania równowagi, kierowania wzroku oraz pozycji na motocyklu oraz pozycji stóp na podnóżkach. Jeżeli egzamin przeprowadza się na motocyklu z ręczną skrzynią biegów, musi on być połączony z obsługą sprzęgła;

d) co najmniej dwa manewry przy wyższej prędkości, w tym jeden wykonany przy prędkości co najmniej 30 km/h oraz jeden manewr polegający na ominięciu przeszkody przy prędkości co najmniej 50 km/h; ma to pozwolić na ocenę umiejętności zachowania pozycji na motocyklu, kierowania wzroku, zachowania równowagi i techniki kierowania motocyklem. Jeżeli egzamin przeprowadza się na motocyklu z ręczną skrzynią biegów, jeden manewr musi być wykonany na drugim lub trzecim biegu; umożliwia to ocenę umiejętności zmiany biegów;

e) hamowanie: co najmniej dwa zadania, w tym hamowanie awaryjne przy prędkości co najmniej 50 km/h; ma to pozwolić na ocenę umiejętności w zakresie obsługi przedniego i tylnego hamulca, kierowania wzroku oraz pozycji na motocyklu;

f) w miarę możliwości, zawracanie.

3) Zachowanie w ruchu

Kandydaci muszą wykonać wszystkie poniższe czynności w normalnym ruchu ulicznym, zachowując pełne bezpieczeństwo oraz wszelkie niezbędne środki ostrożności:

a) włączenie się do ruchu po zaparkowaniu, ruszanie po zatrzymaniu się w ruchu; wyjazd z podjazdu;

b) jazda po prostych odcinkach dróg; wymijanie pojazdów nadjeżdżających z przeciwka, także na wąskich odcinkach dróg;

c) jazda po łukach;

d) skrzyżowania: zbliżanie się i przejeżdżanie przez skrzyżowania oraz połączenia dróg;

e) zmiana kierunku ruchu, w tym prawidłowe wykorzystanie kierunkowskazów; skręt w prawo i w lewo; zmiana pasa ruchu;

f) wjazd na autostradę lub podobną drogę/zjazd z niej, jeżeli jest taka możliwość: wjazd z pasa rozbiegowego; zjazd na pas zjazdowy przy opuszczaniu autostrady lub podobnej drogi;

g) wyprzedzanie: wyprzedzanie innych uczestników ruchu drogowego, w tym najbardziej zagrożonych, jeśli jest to możliwe; omijanie przeszkód, np. zaparkowanych pojazdów; w odpowiednich przypadkach, zachowanie podczas bycia wyprzedzanym i identyfikacja martwego pola innych pojazdów;

h) szczególne elementy drogi, jeżeli występują: skrzyżowania o ruchu okrężnym; przejazdy kolejowe, przystanki tramwajowe/autobusowe, przejścia dla pieszych, pasy dla rowerów, z zachowaniem szczególnej ostrożności; jazda pod górę i z góry na długich odcinkach; tunele;

i) przewidywanie niebezpiecznych sytuacji i reagowanie na nie; na zasadzie odstępstwa od obowiązku wykonywania czynności w normalnych warunkach ruchu drogowego, czynności te wykonuje się wyłącznie w razie przypadkowego wystąpienia sytuacji niebezpiecznej; alternatywnie do egzaminowania tych umiejętności można wykorzystać symulatory;

j) zachowanie należytej ostrożności przy wysiadaniu z pojazdu.

7. Umiejętności i zachowania sprawdzane na egzaminie w odniesieniu do kategorii B, B1 i BE

1) Przygotowanie i techniczna kontrola pojazdu pod kątem bezpieczeństwa ruchu drogowego

Kandydaci muszą się wykazać zdolnością przygotowania się do bezpiecznej jazdy przez spełnienie następujących wymogów:

a) ustawienie fotela do osiągnięcia poprawnej pozycji siedzącej;

b) ustawienie lusterek wstecznych, dopasowanie pasów bezpieczeństwa oraz zagłówków, jeżeli pojazd jest w nie wyposażony;

c) sprawdzenie, czy drzwi są zamknięte;

d) wybiórcze sprawdzenie stanu opon, układu kierowniczego, hamulców, płynów (np. poziomu oleju, płynu chłodzącego i płynu w spryskiwaczach), świateł, reflektorów, kierunkowskazów oraz sygnału dźwiękowego;

e) sprawdzenie aspektów bezpieczeństwa związanych z załadowaniem pojazdu: skrzyni ładunkowej, plandeki, drzwi załadunkowych, zamknięcia kabiny, sposobu załadowania, zabezpieczenia ładunku (wyłącznie kategoria BE);

f) sprawdzenie mechanizmu sprzęgającego oraz przewodów hamulcowych i elektrycznych (wyłącznie kategoria BE).

2) Kategorie B oraz B1: konkretne manewry mające wpływ na bezpieczeństwo ruchu drogowego

Egzamin obejmuje manewry wybrane z poniższej listy (co najmniej dwa manewry z czterech punktów, w tym jeden na biegu wstecznym):

a) cofanie po prostej, cofanie ze skrętem w prawo lub w lewo o dziewięćdziesiąt stopni przy utrzymaniu właściwego pasa ruchu;

b) zawracanie z wykorzystaniem biegów do jazdy do przodu i biegu wstecznego;

c) parkowanie pojazdu i wyjazd z miejsca parkingowego (równoległe, skośne lub prostopadłe, przodem lub tyłem, na terenie płaskim, pod górę lub w dół);

d) poprawne hamowanie do zatrzymania; hamowanie awaryjne jest nieobowiązkowe.

3) Kategoria BE – konkretne manewry mające wpływ na bezpieczeństwo ruchu drogowego:

a) sprzęganie oraz rozprzęganie lub rozprzęganie i ponowne sprzęganie przyczepy z pojazdem silnikowym; na pewnym etapie manewru pojazd ciągnący musi znaleźć się obok przyczepy (tzn. nie w jednej linii);

b) cofanie po łuku, przy czym linię łuku pozostawia się do decyzji państw członkowskich;

c) bezpieczne parkowanie w celu załadunku/rozładunku.

4) Zachowanie w ruchu

Kandydaci muszą wykonać wszystkie poniższe czynności w normalnym ruchu ulicznym, zachowując pełne bezpieczeństwo oraz wszelkie niezbędne środki ostrożności:

a) włączenie się do ruchu: po zaparkowaniu, po zatrzymaniu się w ruchu, po wyjeździe z podjazdu;

b) jazda po prostych odcinkach dróg; wymijanie pojazdów nadjeżdżających z naprzeciwka, także na wąskich odcinkach dróg;

c) jazda po łukach;

d) skrzyżowania: zbliżanie się i przejeżdżanie przez skrzyżowania oraz połączenia dróg;

e) zmiana kierunku ruchu z prawidłowym wykorzystaniem kierunkowskazów: skręt w prawo i w lewo; zmiana pasa ruchu;

f) wjazd na autostradę lub podobną drogę i zjazd z niej, jeżeli jest taka możliwość: wjazd z pasa rozbiegowego; zjazd na pas zjazdowy przy opuszczaniu autostrady lub podobnej drogi;

g) wyprzedzanie: wyprzedzanie innych uczestników ruchu drogowego, w tym najbardziej zagrożonych, przewidywanie martwego pola, jeśli jest to możliwe; omijanie przeszkód, np. zaparkowanych pojazdów; w odpowiednich przypadkach, zachowanie podczas bycia wyprzedzanym;

h) w miarę możliwości samodzielna jazda z uwzględnieniem znaków drogowych;

i) szczególne elementy drogi, jeżeli występują: skrzyżowania o ruchu okrężnym; przejazdy kolejowe, przystanki tramwajowe/autobusowe, przejścia dla pieszych, pasy dla rowerów, z zachowaniem szczególnej ostrożności; jazda pod górę i z góry na długich odcinkach; tunele;

j) wsiadanie do pojazdu i wysiadanie z niego, w tym upewnianie się, że można bezpiecznie otworzyć drzwi pojazdu i że nie będzie stanowić to zagrożenia dla innych uczestników ruchu drogowego takich jak piesi, rowerzyści i osoby korzystające z rozwiązań w zakresie mikromobilności, ze szczególnym naciskiem na to, by przy wysiadaniu z pojazdu otwierać drzwi auta ręką, która jest bardziej oddalona od drzwi;

k) przewidywanie niebezpiecznych sytuacji i reagowanie na nie; na zasadzie odstępstwa od obowiązku wykonywania czynności w normalnych warunkach ruchu drogowego, czynności te wykonuje się wyłącznie w razie przypadkowego wystąpienia sytuacji niebezpiecznej; alternatywnie do egzaminowania tych umiejętności można wykorzystać symulatory.

8. Umiejętności i zachowania sprawdzane na egzaminie w odniesieniu do kategorii C, CE, C1, C1E, D, DE, D1 oraz D1E

1) Przygotowanie i techniczna kontrola pojazdu pod kątem bezpieczeństwa ruchu drogowego

Kandydaci muszą się wykazać zdolnością przygotowania się do bezpiecznej jazdy przez spełnienie następujących wymogów:

a) ustawienie fotela do osiągnięcia poprawnej pozycji siedzącej;

b) ustawienie lusterek wstecznych, dopasowanie pasów bezpieczeństwa oraz zagłówków, jeżeli pojazd jest w nie wyposażony;

c) wybiórcze sprawdzenie stanu opon, układu kierowniczego, hamulców, świateł, reflektorów, kierunkowskazów oraz sygnału dźwiękowego;

d) sprawdzenie układów wspomagania hamulców i kierownicy; sprawdzenie stanu kół, śrub mocujących koła, fartuchów przeciwbłotnych, szyby przedniej, szyb bocznych i tylnych oraz wycieraczek, poziomu płynów (np. oleju silnikowego, płynu chłodzącego, płynu w spryskiwaczach); sprawdzenie i korzystanie z deski rozdzielczej, łącznie z urządzeniami rejestrującymi określonymi w rozporządzeniu (UE) nr 165/2014. Ostatni wymóg nie ma zastosowania do wnioskodawców ubiegających się o prawo jazdy uprawniające do kierowania pojazdami kategorii C1 lub C1E nieobjętymi zakresem tego rozporządzenia;

e) sprawdzenie ciśnienia powietrza, zbiorników powierza oraz zawieszenia;

f) sprawdzenie czynników bezpieczeństwa związanych z załadowaniem pojazdu: skrzyni ładunkowej, plandeki, drzwi załadunkowych, mechanizmów zamykających (jeżeli pojazd jest w nie wyposażony), zamknięcia kabiny (jeżeli pojazd jest w nie wyposażony), sposobu załadowania, zabezpieczenia ładunku (wyłącznie kategorie C, CE, C1, C1E);

g) sprawdzenie mechanizmu sprzęgającego, przewodów hamulcowych i elektrycznych (wyłącznie kategorie CE, C1E, DE, D1E);

h) zdolność do podejmowania szczególnych czynności zapewniających bezpieczeństwo jazdy; kontrola nadwozia, drzwi serwisowych, wyjść awaryjnych, urządzeń pierwszej pomocy, gaśnic oraz innych urządzeń bezpieczeństwa (wyłącznie kategorie D, DE, D1, D1E);

i) (fakultatywnie) czytanie mapy drogowej, planowanie trasy, w tym z wykorzystaniem elektronicznych systemów nawigacji.

2) Kierowanie pojazdem ciągnącym bez przyczepy (wyłącznie kategorie C1E, CE, D1E i DE)

Jeżeli kierowca nie posiada jeszcze uprawnień do kierowania pojazdami kategorii – odpowiednio – C1, C, D1 i D, przed rozpoczęciem jazdy w ruchu drogowym z dołączoną przyczepą, należy się upewnić, że posiada on kompetencje w zakresie prowadzenia pojazdu ciągnącego.

3) Konkretne manewry mające wpływ na bezpieczeństwo ruchu drogowego:

a) sprzęganie oraz rozprzęganie lub rozprzęganie i ponowne sprzęganie przyczepy z pojazdem silnikowym; na pewnym etapie manewru pojazd ciągnący musi znaleźć się obok przyczepy, tzn. nie w jednej linii (wyłącznie kategorie CE, C1E, DE, D1E);

b) cofanie po łuku, przy czym linię łuku pozostawia się do decyzji państw członkowskich;

c) w miarę możliwości, zawracanie;

d) bezpieczne parkowanie w celu załadunku/rozładunku przy rampie/platformie załadowczej lub podobnym urządzeniu (wyłącznie kategorie C, CE, C1, C1E);

e) parkowanie w celu umożliwienia pasażerom opuszczenia autobusu lub wejścia do niego w bezpieczny sposób (wyłącznie kategorie D, DE, D1, D1E).

4) Zachowanie w ruchu

Kandydaci muszą wykonać wszystkie poniższe czynności w normalnym ruchu ulicznym, zachowując pełne bezpieczeństwo oraz wszelkie niezbędne środki ostrożności:

a) włączenie się do ruchu: po zaparkowaniu, po zatrzymaniu się w ruchu, po wyjeździe z podjazdu;

b) jazda po prostych odcinkach dróg; wymijanie pojazdów nadjeżdżających z naprzeciwka, także na wąskich odcinkach dróg;

c) jazda po łukach;

d) skrzyżowania: zbliżanie się i przejeżdżanie przez skrzyżowania oraz połączenia dróg;

e) zmiana kierunku ruchu: skręty w prawo i w lewo; zmiana pasa ruchu;

f) wjazd na autostradę lub podobną drogę i zjazd z niej, jeżeli jest taka możliwość: wjazd z pasa rozbiegowego; zjazd na pas zjazdowy przy opuszczaniu autostrady lub podobnej drogi;

g) wyprzedzanie: wyprzedzanie innych uczestników ruchu drogowego, w tym najbardziej zagrożonych, identyfikacja martwego pola, jeśli jest to możliwe; omijanie przeszkód, np. zaparkowanych pojazdów; w odpowiednich przypadkach, zachowanie podczas bycia wyprzedzanym;

h) szczególne elementy drogi, jeżeli występują: skrzyżowania o ruchu okrężnym; przejazdy kolejowe, przystanki tramwajowe/autobusowe, przejścia dla pieszych, drogi dla rowerów, z zachowaniem szczególnej ostrożności; jazda pod górę i z góry na długich odcinkach; tunele;

i) reagowanie na sytuacje niebezpieczne i ich przewidywanie; na zasadzie odstępstwa od obowiązku wykonywania czynności w normalnych warunkach ruchu drogowego, czynności te wykonuje się wyłącznie w razie przypadkowego wystąpienia sytuacji niebezpiecznej; alternatywnie do egzaminowania tych umiejętności można wykorzystać symulatory;

j) wsiadanie do pojazdu i wysiadanie z niego, w tym upewnienie się, że można bezpiecznie otworzyć drzwi pojazdu i że nie będzie to stanowić zagrożenia dla innych uczestników ruchu drogowego takich jak piesi, rowerzyści i osoby korzystające z rozwiązań w zakresie mikromobilności.

5) Kierowanie pojazdem w sposób bezpieczny i energooszczędny:

kierowanie pojazdem w taki sposób, by zapewnić bezpieczeństwo ruchu drogowego oraz zmniejszyć zużycie paliwa lub energii i emisje w czasie przyśpieszania, zwalniania, jazdy pod górę i w dół (ekologiczny styl jazdy).

9. Ocena egzaminu umiejętności i zachowań

1) W odniesieniu do każdej z sytuacji podczas jazdy określonej w pkt 6, 7 i 8 powyżej ocena musi oddawać stopień swobody, z jaką kandydat obsługuje urządzenia pojazdu, oraz zdolność, jaką się wykazał, do jazdy w ruchu drogowym z zachowaniem pełnego bezpieczeństwa. Przez cały czas egzaminu egzaminator musi czuć się bezpieczny. Błędy lub niebezpieczne zachowania podczas jazdy bezpośrednio zagrażające bezpieczeństwu pojazdu egzaminacyjnego, jego pasażerów lub innych uczestników ruchu drogowego skutkują negatywnym wynikiem egzaminu, niezależnie od tego, czy egzaminator lub osoba towarzysząca musieli interweniować. Decyzja o dokończeniu egzaminu umiejętności i zachowań należy jednak do egzaminatora.

Egzaminatorzy w zakresie prawa jazdy muszą być przeszkoleni do tego, by właściwie oceniać zdolność kandydatów do bezpiecznego kierowania pojazdem. Praca egzaminatorów w zakresie prawa jazdy musi być monitorowana i nadzorowana przez organ uprawniony przez państwo członkowskie i spełniający wymogi określone w załączniku IV pkt 4 ppkt 1 lit. e), aby zapewnić właściwe i spójne stosowanie oceny błędów zgodnie ze standardami określonymi w niniejszym załączniku.

2) Podczas oceny egzaminatorzy w zakresie prawa jazdy zwracają szczególną uwagę na to, czy kandydat kieruje pojazdem w sposób defensywny i kulturalny. Dotyczy to ogólnego stylu jazdy i musi zostać uwzględnione przez egzaminatora w zakresie prawa jazdy w ogólnej ocenie kandydata. Obejmuje to dostosowaną do warunków i pewną (czyli bezpieczną) jazdę, z uwzględnieniem stanu drogi oraz warunków pogodowych, innych uczestników ruchu drogowego, w szczególności najbardziej zagrożonych uczestników ruchu drogowego i ich interesów, oraz zdolność przewidywania, jaką wykazuje się kandydat.

3) Egzaminator w zakresie prawa jazdy ocenia ponadto, czy kandydat:

a) zachowuje kontrolę nad pojazdem, z uwzględnieniem: prawidłowego korzystania z pasów bezpieczeństwa, systemów wspomagających kierowcę i systemów zautomatyzowanej jazdy, lusterek wstecznych, zagłówków; fotela; właściwego korzystania ze świateł i innych urządzeń; właściwego korzystania – w odpowiednich przypadkach – ze sprzęgła, skrzyni biegów, systemów przyspieszania i hamowania (łącznie z trzecim układem hamulcowym, jeżeli jest dostępny), układu sterowania; zachowywania kontroli nad pojazdem w różnych okolicznościach, przy różnych prędkościach; stabilnej trajektorii jazdy; masy, wymiarów oraz charakterystyki pojazdu; masy oraz rodzaju ładunku (wyłącznie kategorie BE, C, CE, C1, C1E, DE, D1E); komfortu pasażerów (wyłącznie kategorie D, DE, D1, D1E) (płynna jazda bez nagłych przyspieszeń, unikanie gwałtownego hamowania);

b) kieruje pojazdem w sposób ekonomiczny, bezpieczny i energooszczędny, jeśli chodzi o obroty na minutę, zmianę biegów, hamowanie i przyspieszanie (wyłącznie kategorie B, BE, C, CE, C1, C1E, D, DE, D1, D1E);

c) stosuje zasady obserwacji: obserwuje otoczenie ze wszystkich stron pojazdu; właściwie korzysta z lusterek; obserwuje otoczenie w dalekiej, średniej i bliskiej odległości od pojazdu;

d) stosuje się do zasad pierwszeństwa i ustępuje pierwszeństwa: przestrzega zasad pierwszeństwa na skrzyżowaniach dwóch lub większej ilości dróg i połączeniach dróg; ustępuje pierwszeństwa w innych sytuacjach (np. przy zmianie kierunku ruchu, zmianie pasa ruchu, konkretnych manewrach);

e) utrzymuje prawidłowe położenie na drodze: właściwe położenie na drodze, na pasach ruchu, na skrzyżowaniach o ruchu okrężnym, na łukach – odpowiednie do rodzaju i charakterystyki pojazdu; zajmuje z wyprzedzeniem odpowiednią pozycję na drodze;

f) zachowuje odległość: zachowuje właściwą odległość z przodu i z boku; zachowuje odpowiednią odległość od innych uczestników ruchu drogowego, w szczególności najbardziej zagrożonych;

g) przestrzega ograniczeń prędkości i zaleceń dotyczących prędkości: nie przekracza maksymalnej dopuszczalnej prędkości; dostosowuje prędkość do warunków pogodowych i drogowych, stosownie do przypadku, w granicach wyznaczonych przez krajowe ograniczenia prędkości; kieruje pojazdem z prędkością umożliwiającą zatrzymanie na widocznym odcinku wolnej od przeszkód drogi; dostosowuje prędkość do ogólnej prędkości tego samego rodzaju użytkowników dróg;

h) przestrzega sygnalizacji świetlnej, znaków drogowych i innych oznakowań: postępuje według wskazań sygnalizacji świetlnej; stosuje się do poleceń osób kierujących ruchem; stosuje się do wskazań znaków drogowych (zakazu i nakazu); stosuje się do znaków poziomych;

i) przestrzega zasad sygnalizacji: sygnalizuje swoje zamiary, gdy jest to konieczne, w sposób poprawny i w odpowiednim momencie; właściwie wskazuje zmianę kierunku; podejmuje stosowne działania w odpowiedzi na wszelkie sygnały pochodzące od innych użytkowników drogi;

j) zachowuje kontrolę nad hamowaniem i zatrzymywaniem: zmniejsza prędkość odpowiednio wcześnie, hamuje lub zatrzymuje się, zależnie od okoliczności; przewiduje rozwój sytuacji na drodze; używa różnych układów hamulcowych (wyłącznie w przypadku kategorii C, CE, D, DE); używa układów pozwalających ograniczać prędkość bez użycia hamulców (wyłącznie w przypadku kategorii C, CE, D, DE).

10. Długość egzaminu

Długość egzaminu oraz pokonana odległość muszą wystarczyć do oceny umiejętności i zachowań określonych w tytule B niniejszego załącznika. W żadnym razie czas jazdy na drodze nie może być krótszy niż 25 minut dla kategorii A, A1, A2, B, B1 i BE oraz 45 minut dla pozostałych kategorii. Czas ten nie obejmuje przyjęcia kandydata, przygotowania pojazdu, kontroli technicznej pojazdu pod kątem bezpieczeństwa ruchu drogowego, konkretnych manewrów, upewnienia się co do kompetencji zgodnie z pkt 8 ppkt 2) ani ogłoszenia wyniku egzaminu praktycznego.

11. Lokalizacja egzaminu

Część egzaminu obejmująca konkretne manewry może być przeprowadzana na specjalnym placu manewrowym. Gdy jest to wykonalne, część sprawdzającą zachowania w ruchu drogowym przeprowadza się na drogach poza obszarem zabudowanym, drogach szybkiego ruchu lub autostradach (lub podobnych drogach), jak też na wszelkiego rodzaju ulicach na obszarach miejskich (osiedla, strefy 30 i 50 km/h, miejskie trasy szybkiego ruchu), które odzwierciedlają rożne poziomy trudności, z jakimi mogą się spotykać kierowcy. Egzamin powinien również odbywać się w warunkach zmiennego natężenia ruchu. Czas spędzony w ruchu na drodze musi zostać w optymalny sposób wykorzystany do oceny kandydata we wszystkich różnorodnych strefach ruchu, w jakich może on się znaleźć, ze szczególnym uwzględnieniem dostosowania zachowania do danej strefy ruchu.

Część II

WIEDZA, UMIEJĘTNOŚCI I ZACHOWANIA ISTOTNE DLA KIEROWANIA POJAZDAMI MECHANICZNYMI

Kierowcy wszystkich rodzajów pojazdów mechanicznych muszą zawsze posiadać wiedzę i umiejętności opisane w części I pkt 1–9, a także zachowywać się w opisany tam sposób, aby móc:

a) rozpoznawać i przewidywać niebezpieczeństwa i zagrożenia związane z ruchem oraz oceniać ich wagę;

b) zachowywać kontrolę nad pojazdem w sposób wystarczający do tego, by nie stwarzać sytuacji niebezpiecznych oraz właściwie reagować, gdy sytuacje takie wystąpią;

c) postępować zgodnie z przepisami ruchu drogowego, w szczególności z tymi, które mają zapobiegać wypadkom i zapewniać płynność ruchu drogowego;

d) wykrywać wszelkie poważne usterki techniczne pojazdu; szczególne usterki stwarzające zagrożenie w ruchu, oraz usuwać je w odpowiedni sposób;

e) uwzględniać wszystkie czynniki wpływające na zachowanie kierowcy (np. alkohol, zmęczenie, słaby wzrok, korzystanie z urządzeń elektronicznych itp.), aby zachować pełną zdolność do bezpiecznej jazdy;

f) pomagać w zapewnianiu bezpieczeństwa wszystkich użytkowników dróg, w szczególności najbardziej zagrożonych uczestników ruchu drogowego, przez okazywanie należytego szacunku dla innych;

g) mieć wystarczającą wiedzę na temat czynników ryzyka związanych z rowerzystami, pieszymi i osobami korzystającymi z rozwiązań w zakresie mikromobilności;

h) mieć wystarczającą wiedzę w kwestiach bezpieczeństwa związanego z użytkowaniem pojazdów zasilanych paliwami alternatywnymi;

i) mieć wystarczającą wiedzę na temat używania zaawansowanych systemów wspomagających kierowcę i innych systemów zautomatyzowanej jazdy.

Państwa członkowskie mogą stosować właściwe środki mające zapewnić, aby kierowcy, którzy utracili wiedzę, umiejętności i wzorce zachowań opisane w części I pkt 1–9, mogli odzyskać te umiejętności, wiedzę i wzorce zachowań wymagane do kierowania pojazdem mechanicznym.