Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.
Rozdział 3 — Zasady ustalania składek na ubezpieczenia społeczne
Art. 23
ObowiązujeBrzmienie według tekstu jednolitego Dz.U. 2026 poz. 199 z 23 lutego 2026. Późniejsze nowelizacje ustawy (5) według swojej treści tego artykułu nie zmieniają — dopasowanie automatyczne, przed powołaniem się sprawdź akty zmieniające.
1. Od nieopłaconych w terminie składek należne są od płatnika składek odsetki za zwłokę, na zasadach i w wysokości określonych w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111, z późn. zm. ) z wyłączeniem art. 56a.
1a. Odsetek za zwłokę nie nalicza się, jeżeli ich wysokość nie przekraczałaby 1 % kwoty minimalnego wynagrodzenia, z zastrzeżeniem ust. 1b–1f.
1b. Odsetek za zwłokę nie nalicza się od nieopłaconych w terminie składek, z przyczyn leżących po stronie Zakładu, za okres od dnia, w którym składki stały się wymagalne, do dnia ich opłacenia.
1c. Odsetek za zwłokę nie nalicza się od nieopłaconych w terminie składek, jeżeli ich nieopłacenie wynika z:
1) błędnego zawiadomienia przez Zakład o stanie rozliczeń;
2) zastosowania się płatnika składek w danym okresie rozliczeniowym do utrwalonej praktyki interpretacyjnej Zakładu, z uwzględnieniem art. 34 ust. 15 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców;
3) zastosowania się płatnika składek do pisma Zakładu w jego indywidualnej sprawie;
4) zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej Zakładu, która następnie uległa zmianie.
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2024 r. poz. 1243, 1562 i 1871, z 2025 r. poz. 1366, 1820 i 1823 oraz z 2026 r. poz. 26.
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2025 r. poz. 497, 621, 622, 769, 820, 1203, 1235, 1414, 1417, 1669, 1804 i 1863.
1d. Przez utrwaloną praktykę interpretacyjną, o której mowa w ust. 1c pkt 2 i 4, rozumie się wyjaśnienia zakresu i sposobu stosowania przepisów prawa dominujące w interpretacjach indywidualnych wydawanych przez Zakład w takich samych stanach faktycznych lub w odniesieniu do takich samych zdarzeń przyszłych oraz w takim samym stanie prawnym.
1e. Zakład zawiadamia płatnika składek o kwocie nieopłaconych w terminie składek, o których mowa w ust. 1b, oraz o obowiązku ich opłacenia bez odsetek za zwłokę w terminie 14 dni, licząc od dnia otrzymania zawiadomienia.
1f. Od składek nieopłaconych w terminie, o którym mowa w ust. 1e, nalicza się odsetki za zwłokę za okres od dnia, w którym składki stały się wymagalne, do dnia ich opłacenia.
2. Wyegzekwowane odsetki za zwłokę oraz opłata prolongacyjna od składek, o których mowa w art. 22 ust. 3, są, proporcjonalnie do wysokości składek, odprowadzane do otwartego funduszu emerytalnego oraz ewidencjonowane na subkoncie, o którym mowa w art. 40a.
3. (uchylony)
4. Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się do składek opłacanych ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych.
Jak powołać ten przepis
art. 23 u.s.u.s.
art. 23 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 199 z późn. zm.)
Orzeczenia powołujące ten przepis (20)
Sąd Najwyższy i Trybunał Konstytucyjny: najpierw uchwały, potem najnowsze wyroki. Pokazujemy treść orzeczenia, nie wnioski z niego. Zbiór kończy się na 22 czerwca 2016 — nowszych orzeczeń tu nie ma.
-
Sąd Najwyższy Uchwała · 9 marca 2006
II UZP 18/05
…pieczeń Społecznych jest uprawniony do naliczania odsetek za zwłokę, o których mowa w art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. Nr 137, poz. 887 ze zm.), od nieopłaconych przez PKP S.A. składek na ubezpiecze…
-
Sąd Najwyższy Uchwała · 9 marca 2006
II UZP 19/05
…pieczeń Społecznych jest uprawniony do naliczania odsetek za zwłokę, o których mowa w art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. Nr 137, poz. 887 ze zm.), od nieopłaconych przez PKP SA składek na ubezpieczeni…
-
Sąd Najwyższy Wyrok · 6 kwietnia 2016
II UK 133/15
…j instancji za bezzasadny uznał zarzut apelacji organu rentowego dotyczący naruszenia art. 23 ust. 1 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Przywołane przez organ rentowy orzecznictwo Sądu Najwęższego dotyczą…
-
Trybunał Konstytucyjny Wyrok · 4 listopada 2015
K 1/14
… funduszy emerytalnych (Dz. U. z 2013 r. poz. 989, ze zm.) w związku z art. 4 pkt 33, art. 23 ust. 1 oraz art. 35 ustawy z dnia 6 grudnia 2013 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z określeniem zasad wypłaty emerytur ze środków zgromadzonych w otwartych fun…
-
Sąd Najwyższy Wyrok · 12 sierpnia 2015
I UK 391/14
… mają jednak zastosowania w niniejszej sprawie. Godzi się zatem przytoczyć treść art. art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 1442 ze zm.; dalej jako ustawa systemowa), zgo…
Wszystkie orzeczenia powołujące Art. 23 (20) — można w nich szukać słów.
Treść według tekstu jednolitego
Ustawa była zmieniana. Obecne brzmienie ogłoszono jako tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 199, 23 lutego 2026.
Po ogłoszeniu tego tekstu ustawę zmieniono jeszcze 5 razy. Tych zmian poniższa treść nie zawiera — sprawdź akty zmieniające na stronie aktu.
Zmiany, których ta treść nie zawiera (5)
- Dz.U. 2026 poz. 252 · w życiu od 3 kwietnia 2026 — zmienia art. 50
- Dz.U. 2026 poz. 426 · w życiu od 14 kwietnia 2026 — zmienia art. 53
- Dz.U. 2026 poz. 473 · w życiu od 8 lipca 2026 — zmienia art. 18, 24, 38a, 50, 68ab
- Dz.U. 2026 poz. 507 · w życiu od 14 października 2026 — zmienia art. 36b, 43
- Dz.U. 2026 poz. 734 · w życiu od 20 czerwca 2026 — zmienia art. 36, 50
Lexeva pokazuje treść przepisu, nie udziela porad prawnych. Moc prawną ma wyłącznie tekst ogłoszony w dzienniku urzędowym.