Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.
Dział I — Zwrot kosztów procesu
Art. 109
ObowiązujeSprawdź, czy ten artykuł nie został zmieniony
Treść pochodzi z tekstu jednolitego Dz.U. 2026 poz. 468 z 7 kwietnia 2026. Później ustawę zmieniały akty, których nie umiemy przypisać do artykułów: Dz.U. 2026 poz. 1003 . Pozostałe późniejsze nowelizacje (3) według swojej treści tego artykułu nie zmieniają.
§ 1. Roszczenie o zwrot kosztów wygasa, jeśli strona najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia nie złoży sądowi spisu kosztów albo nie zgłosi wniosku o przyznanie kosztów według norm przepisanych. Jednakże o kosztach należnych stronie działającej bez adwokata, radcy prawnego lub rzecznika patentowego sąd orzeka z urzędu.
§ 2. Orzekając o wysokości przyznanych stronie kosztów procesu, sąd bierze pod uwagę celowość poniesionych kosztów oraz niezbędność ich poniesienia z uwagi na charakter sprawy. Przy ustalaniu wysokości kosztów poniesionych przez stronę reprezentowaną przez pełnomocnika będącego adwokatem, radcą prawnym lub rzecznikiem patentowym, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy pełnomocnika oraz czynności podjęte przez niego w sprawie, w tym czynności podjęte w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, a także charakter sprawy i wkład pełnomocnika w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia.
Jak powołać ten przepis
art. 109 k.p.c.
art. 109 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 468 z późn. zm.)
Orzeczenia powołujące ten przepis (81)
Sąd Najwyższy i Trybunał Konstytucyjny: najpierw uchwały, potem najnowsze wyroki. Pokazujemy treść orzeczenia, nie wnioski z niego. Zbiór kończy się na 22 czerwca 2016 — nowszych orzeczeń tu nie ma.
-
Sąd Najwyższy Uchwała · 8 października 2015
III CZP 58/15
…a tym nakład pracy pełnomocnika, podjęte przez niego czynności oraz charakter sprawy (art. 109 § 2 k.p.c.). 2 UZASADNIENIE Przedstawione Sądowi Najwyższemu zagadnienie prawne powstało w sprawie, w której dwie powódki, reprezentowane przez tego samego pełnomocn…
-
Sąd Najwyższy Uchwała · 10 lipca 2015
III CZP 29/15
… w aktualnym stanie prawnym wynikającym z przepisów art. 98 § 1 i 3, art. 99 k.p.c. i art. 109 k.p.c. oraz § 2, 3 i 4 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa …
-
Sąd Najwyższy Uchwała · 26 lutego 2014
III CZP 117/13
…go pogląd, że sąd, dokonując oceny wysokości wynagrodzenia pełnomocnika, stosownie do art. 109 § 2 k.p.c., nie może ustalić go na poziomie niższym niż stawka minimalna, poza sytuacją określoną w § 3 ust. rozp. z 2002 r., (por. uchwałę z dnia 8 marca 2012 r., I…
-
Sąd Najwyższy Wyrok · 16 lutego 2016
I UK 84/15
…t. 47714a k.p.c., a co do kosztów procesu na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. w związku z art. 109 § 1 k.p.c. orzekł jak w sentencji. kc
-
Sąd Najwyższy Wyrok · 15 grudnia 2015
III PK 42/15
Sygn. akt III PK 42/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 grudnia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Staryk (przewodniczący) SSN Jolanta Frańczak SSN Maciej Pacuda (sprawozdawca) w sprawie z powództwa W. K. przeciwko C. Ltd z siedzi…
Wszystkie orzeczenia powołujące Art. 109 (81) — można w nich szukać słów.
Treść według tekstu jednolitego
Ustawa była zmieniana. Obecne brzmienie ogłoszono jako tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 468, 7 kwietnia 2026.
Po ogłoszeniu tego tekstu ustawę zmieniono jeszcze 4 razy. Tych zmian poniższa treść nie zawiera — sprawdź akty zmieniające na stronie aktu.
Zmiany, których ta treść nie zawiera (4)
- Dz.U. 2026 poz. 830 · w życiu od 8 lipca 2026 — zmienia art. 4¹
- Dz.U. 2026 poz. 1003 · w życiu od 11 sierpnia 2026 — nie umiemy wskazać zmienionych przepisów
- Dz.U. 2026 poz. 1046 · wejdzie w życie 5 listopada 2026 — zmienia art. 47, 461, 477⁶
- Dz.U. 2026 poz. 1296 · wejdzie w życie 6 listopada 2026 — zmienia art. 17
Lexeva pokazuje treść przepisu, nie udziela porad prawnych. Moc prawną ma wyłącznie tekst ogłoszony w dzienniku urzędowym.